grecfacilegrecfacile
Film and theatre director Dimos Avdeliodis, photographed on 6 February 2020.
Film and theatre director Dimos Avdeliodis, photographed on 6 February 2020. · Syngata · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

B1Greqia moderne · Regjisor filmi e teatri

Dimos Avdeliodis

Δήμος Αβδελιώδης

1952 · Kios · Athinë · Selanik

Dimos Avdeliodis, lindur në Kios më 1952, punon në kinemanë dhe teatrin grek. Το δέντρο που πληγώναμε (Pema që plagosnim) ndjek një miqësi fëmijërie në ishullin e tij, ndërsa shfaqjet e kthejnë letërsinë në interpretim të folur. Vëmendja ndaj ritmit, pauzave dhe tingullit të fjalëve u jep nxënësve një mënyrë praktike për të zbuluar si e folura greke mbart kuptim.

Jeta

Dimos Avdeliodis, i shkruar edhe Demos Avdeliodis, lindi në Kios më 1952. Studioi në Fakultetin e Filozofisë të Universitetit të Athinës dhe ndoqi shkollën dramatike të Giorgos Theodosiadis. Puna përfshiu regjinë, shkrimin, aktrimin dhe prodhimin; peizazhet dhe jeta bashkësore e ishullit u bënë burime të përsëritura për kinemanë.

Το δέντρο που πληγώναμε (Pema që plagosnim, 1986) krijoi një lidhje të qëndrueshme mes kujtesës fëmijërore dhe Kiosit. Νίκη της Σαμοθράκης (Fitorja e Samotrakës, 1990) dhe Η εαρινή σύναξις των αγροφυλάκων (Mbledhja pranverore e rojave fshatare, 1999) e zgjeruan kinemanë drejt komedisë dhe alegorisë shoqërore. Në vitet 1990 dha edhe mësim kinemaje në Universitetin Panteion. Ishte drejtor artistik i Teatrit Bashkiak Rajonal të Egjeut Verior.

Teatri përfshin përshtatje të Georgios Vizyinos dhe prodhime të Teatrit Kombëtar të Greqisë Veriore. Βαβυλωνία (Babilonia) u shfaq atje më 2009; Πλάτωνα, Απολογία Σωκράτη (Apologjia e Sokratit e Platonit) vijoi më 2015. Të dyja vendosin gjuhën në qendër përmes keqkuptimeve dialektore ose shqiptimit të një teksti antik. Shënimi për të dytën shpjegon interesin për tingullin, kuptimin emocional dhe qartësinë. E njëjta vëmendje lidh punën me aktorët dhe rrëfimin letrar.

Veprat

Το δέντρο που πληγώναμε (Pema që plagosnim, 1986) ndjek dy djem, miqësia e të cilëve ndërpritet e rilind gjatë verës në Kios. Titulli lidh përvojat me prerjet në pemët e mastikës për të marrë rrëshirë. Peizazhi, puna stinore dhe lojërat krijojnë mjedis ishullor konkret. Νίκη της Σαμοθράκης (Fitorja e Samotrakës, 1990) sjell rivalitetin në qytet. Η εαρινή σύναξις των αγροφυλάκων (Mbledhja pranverore e rojave fshatare, 1999) kthehet në Kios më 1960, ku rojat e njëpasnjëshme dështojnë në detyrën në fshat.

Në Βαβυλωνία (Babilonia) të Dimitrios Vyzantios, vënë në skenë më 2009, njerëz nga rajone të ndryshme mblidhen në han dhe keqkuptojnë dialektet e njëri-tjetrit. E folura bëhet veprim. Regjia thekson marrëdhënien mes zërit, ritmit dhe reagimit që shkaktohet.

Πλάτωνα, Απολογία Σωκράτη (Apologjia e Sokratit e Platonit, 2015) përdori greqishten e lashtë me mbititra në greqishten moderne dhe anglisht. Vasilis Karaboulas luajti Sokratin, Thanasis Dislis Meletin. Avdeliodis drejtoi dhe përgatiti aktorët; Platoni mbetet autori. Prodhimi shqyrton forcën e një mbrojtjeje të folur dhe përkthimi hap rrugë drejt argumentit. Gjuha e asaj shfaqjeje historike ndryshon nga greqishtja moderne e përshtatur e kësaj faqeje.

Trashëgimia në Greqinë e sotme

Lexo thënien e shkurtër në greqishten moderne të Avdeliodis më poshtë, nga shënimi për Πλάτωνα, Απολογία Σωκράτη (Apologjia e Sokratit e Platonit), Teatri Kombëtar i Greqisë Veriore. Gjej λέξεις dhe νόημα: fjalë dhe kuptim. Pastaj provo fjalinë tonë të përditshme Εσύ το είπες fillimisht si pohim e pastaj si pyetje.

Ruaji fjalët, por ndrysho intonacionin. Më pas thekso εσύ, sikur përcakton kush tha diçka. Regjistro dy variantet dhe shpjego ndryshimin me një fjali të thjeshtë greke. Ushtrimi përdor interesin e tij për zërin me greqishte moderne të njohur. Teksti antik kërkon përkthim dhe mbështetje; B1 tregon tekstin e përshtatur dhe veprimtarinë e të folurit.

A e dinit?

  • Pema që plagosnim u prodhua më 1986 dhe u shfaq ndërkombëtarisht më 1987.
  • Babilonia e vitit 2009 i bëri keqkuptimet dialektore pjesë të veprimit.
  • Apologjia e vitit 2015 u luajt në greqishten e lashtë me mbititra në greqishten moderne dhe anglisht.

Veprat kryesore

Titulli greqishtTitulliViti
Το δέντρο που πληγώναμεPema që plagosnim1986
Νίκη της ΣαμοθράκηςFitorja e Samotrakës1990
Η εαρινή σύναξις των αγροφυλάκωνMbledhja pranverore e rojave fshatare1999
ΒαβυλωνίαBabilonia (Teatri Kombëtar i Greqisë Veriore)2009
Πλάτωνα, Απολογία ΣωκράτηApologjia e Sokratit e Platonit (prodhimi)2015

Një varg për t’u mbajtur mend

Ο τρόπος που θα ειπωθούν οι λέξεις, καθορίζει την ευκρίνεια του νοήματος.

O trópos pou tha eipothoún oi léxeis, kathorízei tin efkríneia tou noímatos.

Mënyra si thuhen fjalët përcakton qartësinë e kuptimit.

Dimos Avdeliodis, director’s note for Πλάτωνα, Απολογία Σωκράτη, National Theatre of Northern Greece (2015)
B1

Lexoni për Dimos Avdeliodis në greqisht (B1)

Fjalë nga teksti

  • pauzë
  • ton
  • fjali
  • kuptim
  • theksoj
  • regjistroj zë
  • modern
  • i ndryshëm

Provoni një mësim falas të nivelit B1Pa llogari për tre ushtrimet e para.

Të tjerë në nivelin B1

Greqia moderne · Poet dhe diplomatJorgos Seferis1900 – 1971Greqia moderne · PoetKostas Kariotaqis1896 – 1928Greqia moderne · RomancierStratis Mirivilis1890 – 1969Antikiteti · TragjedianSofokliuc. 497 BC – 406 BCAntikiteti · KomediografAristofanic. 446 BC – c. 386 BCAntikiteti · Matematikan dhe shpikësArkimedic. 287 BC – c. 212 BCAntikiteti · MjekHipokratic. 460 BC – c. 370 BCAntikiteti · Matematikane dhe filozofeHipatia e Aleksandrisëc. 355 – 415Greqia moderne · Gjeneral i vitit 1821Theodhoros Kolokotronis1770 – 1843Greqia moderne · PoeteMaria Polidhuri1902 – 1930Greqia moderne · Romancier dhe dramaturgGrigorios Ksenopulos1867 – 1951Greqia moderne · Romancier, presidenti i parë i KONDhimitrios Vikelas1835 – 1908Greqia moderne · Poet dhe detarNikos Kavadias1910 – 1975Greqia moderne · RomancierAntonis Samarakis1919 – 2003Greqia moderne · Këngëtar rebetiko dhe interpretues buzukiMarkos Vamvakaris1905 – 1972Greqia moderne · Kompozitor, interpretues buzukiVasilis Tsitsanis1915 – 1984Greqia moderne · PiktorJanis Caruhis1910 – 1989Greqia moderne · Oficer, Lufta MaqedonasePavlos Melas1870 – 1904Greqia moderne · PoetAristotelis Valaoritis1824 – 1879Greqia moderne · Romancier, gazetarJoanis Kondilakis1861 – 1920Greqia moderne · RomancierIlias Venezis1904 – 1973Greqia moderne · Romanciere, dramaturgeMargarita Liberaki1919 – 2001Greqia moderne · RomancierVasilis Vasilikos1934 – 2023Greqia moderne · PiktorNikos Haxhiqiriakos-Gjika1906 – 1994Greqia moderne · Piktor, shkrimtarFotis Kontoglu1895 – 1965Greqia moderne · Këngëtare popullore, studiueseDomna Samiu1928 – 2012Greqia moderne · PoetKostas Kristalis1868 – 1894Greqia moderne · RomanciereMaria Jordanidu1897 – 1989Greqia moderne · Humorist, skenaristNikos Ciforos1909 – 1970Greqia moderne · ArkeologManolis Andronikos1919 – 1992Greqia moderne · Hero i Rezistencës, politikanManolis Glezos1922 – 2020Greqia moderne · Heroinë e RezistencësLela Karajani1898 – 1944Greqia moderne · KompozitorApostolos Kaldaras1922 – 1990Greqia moderne · AstronomDhimitër Eginitis1862 – 1934Rilindja · Poete · perandoreshëAelia Eudociac. 400 – 460Greqia moderne · Skulptore dhe artiste pamoreAlex Mylona1920 – 2016Greqia moderne · Regjisore dokumentarëshAlinda Dimitriou1933 – 2013Greqia moderne · Romanciere · tregimtareAmanda Michalopoulou1966Antikiteti · Filozof i natyrësAnaksagorac. 500 BC – 428 BCAntikiteti · Filozof i natyrësAnaksimandric. 610 BC – c. 546 BCAntikiteti · Filozof i natyrësAnaksimeni6th c. BCGreqia moderne · Folkloriste dhe studiueseAngeliki Chatzimichali1895 – 1965Greqia moderne · Aktore dhe themeluese trupeAnna Synodinou1927 – 2016Greqia moderne · Regjisore eksperimentale dhe artiste pamoreAntoinetta Angelidi1950Greqia moderne · Poet · Romancier · PërkthyesAris Alexandrou1922 – 1978Antikiteti · Matematikan dhe astronomAristarku i Samositc. 310 BC – c. 230 BCGreqia moderne · Aktore, organizatore teatri dhe shkrimtareAspasia Papathanassiou1918 – 2020Antikiteti · Figurë e Athinës klasikeAspasia5th c. BCGreqia moderne · Poete dhe gazetareAthina Papadaki1945Greqia moderne · Regjisore dhe producenteAthina Rachel Tsangari1966Greqia moderne · Artiste pamoreBia Davou1932 – 1996Greqia moderne · Poete dhe përkthyeseChrysa Prokopaki1940Greqia moderne · Artiste pamoreChryssa Romanou1931 – 2006Greqia moderne · Artiste instalacioni dhe peizazhiDanae Stratou1964Greqia moderne · Koreograf dhe artist pamorDimitris Papaioannou1964Antikiteti · FilozofDemokritic. 460 BC – c. 370 BC (uncertain)Greqia moderne · Organizatore vallëzimi · trashëgimiDora Stratou1903 – 1988Greqia moderne · Piktore dhe mësuese artiEleni Boukoura-Altamoura1821/1824 – 1900Greqia moderne · Kompozitore · kinema e teatërEleni Karaindrou1941Greqia moderne · Poete dhe kritike artiEleni Vakalo1921 – 2001Greqia moderne · Filolog · leksikografEmmanuel Kriaras1906 – 2014Antikiteti · Filozof dhe poetEmpedokliuc. 490 BC – c. 430 BC (uncertain)Antikiteti · Filozof stoikEpiktetic. AD 55 – c. AD 135Antikiteti · Matematikan dhe gjeografEratostenic. 276 BC – c. 194 BCAntikiteti · SkulptorFidiaUnknown – UnknownGreqia moderne · Regjisore · shkrimtareFrida Liappa1948 – 1994Greqia moderne · Romanciere dhe poeteGalatea Kazantzaki1881 – 1962Antikiteti · Mjek dhe shkrimtar mjekësorGaleniAD 129 – c. AD 216 (uncertain)Greqia moderne · Gjuhëtar dhe leksikografGeorgios Babiniotis1939Greqia moderne · Këngëtare laïko · mësuese vokaliGiota NegkaGreqia moderne · Romanciere · skenaristeIoanna Karystiani1952Rilindja · Perandoreshë bizantineIrena e Athinësc. 752 – 803Greqia moderne · Mecosoprano · PianisteIrma Kolassi1918 – 2012Antikiteti · Poet · DijetarKalimakuc. 305 BC – c. 240 BCRilindja · Poete · himnografeKassiani (Kassia)c. 800–810 – before 867Greqia moderne · Poete dhe përkthyeseKaterina Anghelaki-Rooke1939 – 2020Greqia moderne · Gjyqtare · ish-presidenteKaterina Sakellaropoulou1956Antikiteti · Mbretëreshë e EgjiptitKleopatra VII69 BC – 30 BCGreqia moderne · Piktor peizazheshKonstantinos Maleas1879 – 1928Antikiteti · Poete lirikeKorinadate disputedGreqia moderne · Regjisor · skenaristCosta-Gavras1933Greqia moderne · Mësuese kërcimi e koreografeKoula Pratsika1899 – 1984Greqia moderne · Artiste pamore dhe performanceLeda Papakonstantinou1945Greqia moderne · Shkrimtar dhe gazetarLafkadio Hërn1850 – 1904Greqia moderne · Romanciere dhe historianeLena Divani1955Greqia moderne · Violinist · DirigjentLeonidas Kavakos1967Greqia moderne · Aktore · regjisore · pedagoge teatriLydia Koniordou1953Greqia moderne · Poete dhe përkthyeseManto Aravantinu1923/1926 – 1998Greqia moderne · Këngëtare · interpretuese poezieMaria Farantouri1947Greqia moderne · Poete, prozatoreMaria Kentrou-Agathopoulou1930Greqia moderne · Poete dhe përkthyeseMaria Kyrtzaki1948 – 2016Greqia moderne · Skulptore dhe artiste instalacioneshMaria Loizidou1958Greqia moderne · Regjisore dhe montazhiereMaria Plyta1915 – 2006Antikiteti · Dramaturg · Komedia e ReMenandric. 344–342 BC – c. 292–291 BCGreqia moderne · Prozator · PërkthyesMenis Koumantareas1931 – 2014Greqia moderne · Poete dhe piktoreNana Isaia1934 – 2003Greqia moderne · Regjisor filmiNikos Koundouros1926 – 2017Greqia moderne · Tekstshkrues këngësh · ProzatorOdysseas Ioannou1967Antikiteti · Filozof dhe poetParmenidic. 515 BC (uncertain) – UnknownGreqia moderne · Romancier · prozë policorePetros Markaris1937Antikiteti · Sofist dhe mësuesProtagorac. 490 BC – c. 420 BCGreqia moderne · Kërcimtare, koreografe e mësueseRallou Manou1915 – 1988Greqia moderne · Artiste pamore dhe mësueseRena Papaspyrou1938Greqia moderne · Këngëtare · kompozitoreSavina Yannatou1959Antikiteti · Poet lirikSimonidi i Keositc. 556 BC – c. 468 BCGreqia moderne · PiktoreSofia Laskaridou1876 – 1965Greqia moderne · Romanciere, historiane dhe përkthyeseSoti Triantafyllou1957Greqia moderne · Piktor dhe dekorues kishashSpiros Papalukas1892 – 1957Greqia moderne · Kineast dhe aktorStavros Tornes1932 – 1988Antikiteti · Gjeograf dhe historianStrabonic. 64 BC – After AD 23Greqia moderne · Këngëtare · aktoreTania Tsanaklidou1952Greqia moderne · Prozator · SkenaristThanasis Valtinos1932 – 2024Rilindja · Perandoreshë bizantineTheodorac. 500 – 548Greqia moderne · Regjisor dhe mësues teatriTeodoros Terzopulos1945Antikiteti · Filozof dhe natyralistTeofrastic. 371 BC – c. 287 BCGreqia moderne · Romancier dhe përkthyesTheodor Kallifatides1938Greqia moderne · Poet · PërkthyesTitos Patrikios1928Greqia moderne · Regjisore · skenaristeTonia Marketaki1942 – 1994Greqia moderne · Poete · PërkthyeseJenny Mastoraki1949 – 2024Antikiteti · Filozof i paradokseveZenoni i Eleasc. 490 BC – UnknownGreqia moderne · Valltare, koreografe dhe mësueseZouzou Nikoloudi1917 – 2004

Të gjitha personalitetet →