grecfacilegrecfacile
National Museum of Contemporary Art, Athens (2021), which exhibited Romanos’s work in 2023–2024.
National Museum of Contemporary Art, Athens (2021), which exhibited Romanos’s work in 2023–2024. · Jean Housen · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

B1Greqia moderne · Artiste pamore

Chryssa Romanou

Χρύσα Ρωμανού

1931 – 2006 · Athinë dhe Paris

Chryssa Romanou ishte artiste greke, lindur në Athinë më 1931 dhe vdekur më 2006. Piktura, kolazhi, ndërtimet dhe grafika formuan pjesë të njëpasnjëshme të praktikës. Gjatë njëzet vjetëve në Paris mori pjesë në shkëmbime ndërkombëtare, ndërsa pamjet e konsumit të përditshëm u bënë material për rrëfim pamor dhe kritikë shoqërore.

Jeta

Romanou studioi në Shkollën e Arteve të Bukura të Athinës me Yannis Moralisin dhe Andreas Georgiadisin. Kthesa e hershme drejt abstraksionit e çoi ngjyrën e formën përtej paraqitjes së zakonshme. Mori çmim në Sallonin e parë të Artistëve të Rinj të galerisë Zygos më 1958 dhe bëri aty ekspozitën e parë personale më 1960. Fillimet e lidhën me skenën greke në ndryshim para zhvendosjes në Paris më 1961.

Qëndroi në Francë deri më 1981 mes artistësh e kritikësh që provonin materiale e metoda riprodhimi. Marrëdhënia me Nikos Kessanlis përfshinte shkëmbim artistik dhe atelienë pariziane Mec Art Graphic, të lidhur me serigrafinë. Mjedisi përfshinte rrethin e Pierre Restany dhe debate mbi artin, përditshmërinë dhe pamjet masive. Mori pjesë në bienalet e Parisit e Lubjanës më 1961 dhe São Paulos më 1965 e 1994. Pas kthimit në Athinë më 1981 ekspozoi te Desmos dhe vazhdoi punën. Vdiq më 2006. Rruga kalon vende e mjete, me kërkim personal në teknika të ndryshueshme. Renditja e pamjeve të shtypura zbulonte kundërshtitë e botës përreth.

Veprat

Verore nr. 1, vaj i 1960 në Galerinë Kombëtare, i përket punës së hershme abstrakte. Seria Mite erdhi më 1962; monotipet dhe format e përsëritura hapën organizime të tjera të sipërfaqes. Në Luna Park International, 1965, riprodhuar në materialin arsimor EMST, kolazhi afron pamje të shtypura në marrëdhënie të ngarkuara. Bollëku konsumist kundrejt dhunës ose mungesës e drejton gjuhën pamore të njohur te pyetjet shoqërore.

Nga 1968 ndërtimet Meccano e shtrinë montimin në struktura të mëdha druri. Emri lidhet me lodrën e ndërtimit; veprat hulumtojnë artistikisht kombinimin dhe lojën. Shtypje të mëvonshme kanë tituj të ngjashëm. Serigrafia hapi shumëzimin e qarkullimin: La Tour Eiffel, datuar 1973 në MOMus, është shembull. Hartat-Labirinte më vonë përdorin dekolazh mbi pleksiglas transparent, me heqje, mbivendosje e dukshmëri. Pamjet kombinohen, përsëriten ose fshihen pjesërisht. Shikuesi takon marrëdhënie fragmentesh dhe tregime të hapura. Retrospektiva EMST më 2023–2024 i mblodhi në kontekstet historike e shoqërore.

Trashëgimia në Greqinë e sotme

Puna lidh artin grek me eksperimente ndërkombëtare mbi pamjet masive, riprodhimin dhe rrëfimin pamor të hapur. Koleksionet e retrospektiva EMST hapin rrugë studimi. Citimi i shkurtër është kujtim i fotografes Penelope Masouri: koment personal i Romanous mbi njohjen.

Bëni kolazh të vogël me letrat tuaja me ngjyra. Përshkruani tri veprime në greqisht me κόβω, κολλάω e αφαιρώ, renditur me πρώτα, έπειτα e τέλος. Lëvizni një copë dhe shpjegoni nëse vendi ndryshon νόημα. Krahasoni shtimin me heqjen. B1 mbështet tekstin e përshtatur në greqishten moderne dhe shpjegimin praktik të krijimit.

A e dinit?

  • Jetoi në Paris më 1961–1981.
  • Puna shtrihet nga vaji te kompozimet transparente.
  • Ndërtimet Meccano filluan më 1968.

Veprat kryesore

Titulli greqishtTitulliViti
Καλοκαιρινό νο. 1Verore nr. 11960
Μύθοι — σειράMite — seri1962
Luna Park InternationalLuna Park International1965
Μεκανό — σειρά κατασκευώνMeccano — seri ndërtimesh1968–
La Tour Eiffel — μεταξοτυπίαLa Tour Eiffel — serigrafi1973

Një varg për t’u mbajtur mend

Τώρα άρχισαν να με ανακαλύπτουν.

Tóra árchisan na me anakalýptoun.

Tani kanë filluar të më zbulojnë.

Chryssa Romanos, as recalled by photographer Penelope Masouri, Athens Voice, 21 December 2010.
B1

Lexoni për Chryssa Romanou në greqisht (B1)

Fjalë nga teksti

  • kolazh
  • kompozim
  • copë
  • pres
  • ngjis
  • heq
  • transparent
  • kuptim

Provoni një mësim falas të nivelit B1Pa llogari për tre ushtrimet e para.

Të tjerë në nivelin B1

Greqia moderne · Poet dhe diplomatJorgos Seferis1900 – 1971Greqia moderne · PoetKostas Kariotaqis1896 – 1928Greqia moderne · RomancierStratis Mirivilis1890 – 1969Antikiteti · TragjedianSofokliuc. 497 BC – 406 BCAntikiteti · KomediografAristofanic. 446 BC – c. 386 BCAntikiteti · Matematikan dhe shpikësArkimedic. 287 BC – c. 212 BCAntikiteti · MjekHipokratic. 460 BC – c. 370 BCAntikiteti · Matematikane dhe filozofeHipatia e Aleksandrisëc. 355 – 415Greqia moderne · Gjeneral i vitit 1821Theodhoros Kolokotronis1770 – 1843Greqia moderne · PoeteMaria Polidhuri1902 – 1930Greqia moderne · Romancier dhe dramaturgGrigorios Ksenopulos1867 – 1951Greqia moderne · Romancier, presidenti i parë i KONDhimitrios Vikelas1835 – 1908Greqia moderne · Poet dhe detarNikos Kavadias1910 – 1975Greqia moderne · RomancierAntonis Samarakis1919 – 2003Greqia moderne · Këngëtar rebetiko dhe interpretues buzukiMarkos Vamvakaris1905 – 1972Greqia moderne · Kompozitor, interpretues buzukiVasilis Tsitsanis1915 – 1984Greqia moderne · PiktorJanis Caruhis1910 – 1989Greqia moderne · Oficer, Lufta MaqedonasePavlos Melas1870 – 1904Greqia moderne · PoetAristotelis Valaoritis1824 – 1879Greqia moderne · Romancier, gazetarJoanis Kondilakis1861 – 1920Greqia moderne · RomancierIlias Venezis1904 – 1973Greqia moderne · Romanciere, dramaturgeMargarita Liberaki1919 – 2001Greqia moderne · RomancierVasilis Vasilikos1934 – 2023Greqia moderne · PiktorNikos Haxhiqiriakos-Gjika1906 – 1994Greqia moderne · Piktor, shkrimtarFotis Kontoglu1895 – 1965Greqia moderne · Këngëtare popullore, studiueseDomna Samiu1928 – 2012Greqia moderne · PoetKostas Kristalis1868 – 1894Greqia moderne · RomanciereMaria Jordanidu1897 – 1989Greqia moderne · Humorist, skenaristNikos Ciforos1909 – 1970Greqia moderne · ArkeologManolis Andronikos1919 – 1992Greqia moderne · Hero i Rezistencës, politikanManolis Glezos1922 – 2020Greqia moderne · Heroinë e RezistencësLela Karajani1898 – 1944Greqia moderne · KompozitorApostolos Kaldaras1922 – 1990Greqia moderne · AstronomDhimitër Eginitis1862 – 1934Rilindja · Poete · perandoreshëAelia Eudociac. 400 – 460Greqia moderne · Skulptore dhe artiste pamoreAlex Mylona1920 – 2016Greqia moderne · Regjisore dokumentarëshAlinda Dimitriou1933 – 2013Greqia moderne · Romanciere · tregimtareAmanda Michalopoulou1966Antikiteti · Filozof i natyrësAnaksagorac. 500 BC – 428 BCAntikiteti · Filozof i natyrësAnaksimandric. 610 BC – c. 546 BCAntikiteti · Filozof i natyrësAnaksimeni6th c. BCGreqia moderne · Folkloriste dhe studiueseAngeliki Chatzimichali1895 – 1965Greqia moderne · Aktore dhe themeluese trupeAnna Synodinou1927 – 2016Greqia moderne · Regjisore eksperimentale dhe artiste pamoreAntoinetta Angelidi1950Greqia moderne · Poet · Romancier · PërkthyesAris Alexandrou1922 – 1978Antikiteti · Matematikan dhe astronomAristarku i Samositc. 310 BC – c. 230 BCGreqia moderne · Aktore, organizatore teatri dhe shkrimtareAspasia Papathanassiou1918 – 2020Antikiteti · Figurë e Athinës klasikeAspasia5th c. BCGreqia moderne · Poete dhe gazetareAthina Papadaki1945Greqia moderne · Regjisore dhe producenteAthina Rachel Tsangari1966Greqia moderne · Artiste pamoreBia Davou1932 – 1996Greqia moderne · Poete dhe përkthyeseChrysa Prokopaki1940Greqia moderne · Artiste instalacioni dhe peizazhiDanae Stratou1964Greqia moderne · Koreograf dhe artist pamorDimitris Papaioannou1964Antikiteti · FilozofDemokritic. 460 BC – c. 370 BC (uncertain)Greqia moderne · Regjisor filmi e teatriDimos Avdeliodis1952Greqia moderne · Organizatore vallëzimi · trashëgimiDora Stratou1903 – 1988Greqia moderne · Piktore dhe mësuese artiEleni Boukoura-Altamoura1821/1824 – 1900Greqia moderne · Kompozitore · kinema e teatërEleni Karaindrou1941Greqia moderne · Poete dhe kritike artiEleni Vakalo1921 – 2001Greqia moderne · Filolog · leksikografEmmanuel Kriaras1906 – 2014Antikiteti · Filozof dhe poetEmpedokliuc. 490 BC – c. 430 BC (uncertain)Antikiteti · Filozof stoikEpiktetic. AD 55 – c. AD 135Antikiteti · Matematikan dhe gjeografEratostenic. 276 BC – c. 194 BCAntikiteti · SkulptorFidiaUnknown – UnknownGreqia moderne · Regjisore · shkrimtareFrida Liappa1948 – 1994Greqia moderne · Romanciere dhe poeteGalatea Kazantzaki1881 – 1962Antikiteti · Mjek dhe shkrimtar mjekësorGaleniAD 129 – c. AD 216 (uncertain)Greqia moderne · Gjuhëtar dhe leksikografGeorgios Babiniotis1939Greqia moderne · Këngëtare laïko · mësuese vokaliGiota NegkaGreqia moderne · Romanciere · skenaristeIoanna Karystiani1952Rilindja · Perandoreshë bizantineIrena e Athinësc. 752 – 803Greqia moderne · Mecosoprano · PianisteIrma Kolassi1918 – 2012Antikiteti · Poet · DijetarKalimakuc. 305 BC – c. 240 BCRilindja · Poete · himnografeKassiani (Kassia)c. 800–810 – before 867Greqia moderne · Poete dhe përkthyeseKaterina Anghelaki-Rooke1939 – 2020Greqia moderne · Gjyqtare · ish-presidenteKaterina Sakellaropoulou1956Antikiteti · Mbretëreshë e EgjiptitKleopatra VII69 BC – 30 BCGreqia moderne · Piktor peizazheshKonstantinos Maleas1879 – 1928Antikiteti · Poete lirikeKorinadate disputedGreqia moderne · Regjisor · skenaristCosta-Gavras1933Greqia moderne · Mësuese kërcimi e koreografeKoula Pratsika1899 – 1984Greqia moderne · Artiste pamore dhe performanceLeda Papakonstantinou1945Greqia moderne · Shkrimtar dhe gazetarLafkadio Hërn1850 – 1904Greqia moderne · Romanciere dhe historianeLena Divani1955Greqia moderne · Violinist · DirigjentLeonidas Kavakos1967Greqia moderne · Aktore · regjisore · pedagoge teatriLydia Koniordou1953Greqia moderne · Poete dhe përkthyeseManto Aravantinu1923/1926 – 1998Greqia moderne · Këngëtare · interpretuese poezieMaria Farantouri1947Greqia moderne · Poete, prozatoreMaria Kentrou-Agathopoulou1930Greqia moderne · Poete dhe përkthyeseMaria Kyrtzaki1948 – 2016Greqia moderne · Skulptore dhe artiste instalacioneshMaria Loizidou1958Greqia moderne · Regjisore dhe montazhiereMaria Plyta1915 – 2006Antikiteti · Dramaturg · Komedia e ReMenandric. 344–342 BC – c. 292–291 BCGreqia moderne · Prozator · PërkthyesMenis Koumantareas1931 – 2014Greqia moderne · Poete dhe piktoreNana Isaia1934 – 2003Greqia moderne · Regjisor filmiNikos Koundouros1926 – 2017Greqia moderne · Tekstshkrues këngësh · ProzatorOdysseas Ioannou1967Antikiteti · Filozof dhe poetParmenidic. 515 BC (uncertain) – UnknownGreqia moderne · Romancier · prozë policorePetros Markaris1937Antikiteti · Sofist dhe mësuesProtagorac. 490 BC – c. 420 BCGreqia moderne · Kërcimtare, koreografe e mësueseRallou Manou1915 – 1988Greqia moderne · Artiste pamore dhe mësueseRena Papaspyrou1938Greqia moderne · Këngëtare · kompozitoreSavina Yannatou1959Antikiteti · Poet lirikSimonidi i Keositc. 556 BC – c. 468 BCGreqia moderne · PiktoreSofia Laskaridou1876 – 1965Greqia moderne · Romanciere, historiane dhe përkthyeseSoti Triantafyllou1957Greqia moderne · Piktor dhe dekorues kishashSpiros Papalukas1892 – 1957Greqia moderne · Kineast dhe aktorStavros Tornes1932 – 1988Antikiteti · Gjeograf dhe historianStrabonic. 64 BC – After AD 23Greqia moderne · Këngëtare · aktoreTania Tsanaklidou1952Greqia moderne · Prozator · SkenaristThanasis Valtinos1932 – 2024Rilindja · Perandoreshë bizantineTheodorac. 500 – 548Greqia moderne · Regjisor dhe mësues teatriTeodoros Terzopulos1945Antikiteti · Filozof dhe natyralistTeofrastic. 371 BC – c. 287 BCGreqia moderne · Romancier dhe përkthyesTheodor Kallifatides1938Greqia moderne · Poet · PërkthyesTitos Patrikios1928Greqia moderne · Regjisore · skenaristeTonia Marketaki1942 – 1994Greqia moderne · Poete · PërkthyeseJenny Mastoraki1949 – 2024Antikiteti · Filozof i paradokseveZenoni i Eleasc. 490 BC – UnknownGreqia moderne · Valltare, koreografe dhe mësueseZouzou Nikoloudi1917 – 2004

Të gjitha personalitetet →