Jeta
Theodora u bë perandoreshë më 527 kur Justiniani mori pushtetin. Lindja e saktë dhe rinia janë të pasigurta; lindi nga fundi i shekullit V. Kostandinopoja, Stambolli i sotëm, ishte qendra politike e jetës së rritur. Vdiq më 548. Është Theodora e shekullit VI, jo ajo e IX e lidhur me rikthimin e ikonave. Emrat e përsëritur kërkojnë data.
Pozita kalonte ceremonitë. Papirusi egjiptian ruan një kërkesë drejtuar asaj; emri gjendet edhe në mbishkrimin grek të Sergjit dhe Bakut. Letërsia kërkon lexim tjetër. Prokopi e paraqet ndryshe në vepra, edhe në Historinë e fshehtë armiqësore. Sulmet nuk janë regjistrim i tejdukshëm i rinisë ose motiveve. As fjalimi i Nikës 532 nuk është transkript. Burimet tregojnë pushtet dhe imazhe konkurruese, duke lënë shumë të panjohur.
Veprat
Tabela jep etapa politike e paraqitje, jo krijime personale. Në Nika 532 Prokopi përshkruan këshillin që mendon arratisjen. Theodora e tij propozon qëndrimin. Fjalimi mbaron me thënie: mbretërimi është qefin i bukur. Greqishtja thotë βασιλεία; «purpuri» nuk është fjala e fjalisë së fundit. Citati vjen nga fjalimi letrar i historianit.
Papirusi ruan apel; mbishkrimi i Sergjit e Bakut lavdëron patronazhin dhe kujdesin për të varfrit. Kronologjia e ndërtimit diskutohet; mbishkrimi i shekullit VI vlen më shumë se saktësia e rreme. Në San Vitale rreth 547 Theodora ka shoqërues dhe kupë, përballë Justinianit. Është dinjitet e ofertë fetare, jo fotografi procesioni real. Dokumenti, mbishkrimi, rrëfimi dhe mozaiku komunikojnë pushtetin ndryshe.
Trashëgimia në Greqinë e sotme
Krahasoni βασιλεία me βασιλική εξουσία moderne dhe shpjegoni ἐντάφιον. Përshkruani tri hollësi të mozaikut në greqishte të thjeshtë: grua, kupë, kurorë. Mjafton fotoja; San Vitale shton përmasën e mjedisin. Para përkthimit shkruani «Prokopi e paraqet Theodorën duke thënë…». Dalloni fjalimin e ndërtuar nga fjalët e dokumentuara dhe mësoni foljen e rrëfimit.
A e dinit?
- Ishte perandoreshë nga 527 deri 548.
- Papirus egjiptian ruan kërkesë drejtuar asaj.
- Mozaiku i Ravenës është rreth 547.
- Fjalimi i Nikës vjen nga Prokopi, jo transkript.
Veprat kryesore
| Titulli greqisht | Titulli | Viti |
|---|---|---|
| Αυτοκράτειρα δίπλα στον Ιουστινιανό | Bëhet perandoreshë | 527 |
| Αίτηση από την Αίγυπτο | Kërkesë egjiptiane drejtuar asaj | 527–548 |
| Στάση του Νίκα — αφήγηση Προκοπίου | Nika: rrëfimi i Prokopit | 532 |
| Ψηφιδωτό στον Άγιο Βιτάλιο | Paraqitje në San Vitale | c. 547 |
Një varg për t’u mbajtur mend
καλὸν ἐντάφιον ἡ βασιλεία ἐστί
Në greqishten e sotmeΗ βασιλική εξουσία είναι ωραίο σάβανο.
kalon entaphion he basileia esti
Mbretërimi është qefin i bukur.
