Nikos Koundouros

Nikos Koundouros, zapisywany też Níkos Koúndouros, był greckim filmowcem o kreteńskich korzeniach, urodzonym w 1926 roku. Studiował malarstwo i rzeźbę w ateńskiej Szkole Sztuk Pięknych, którą ukończył w 1948 roku. To wykształcenie pozostało widoczne w jego uwadze poświęcanej twarzom, ciałom, światłu i rozmieszczeniu postaci w kadrze.

Podczas okupacji dołączył do lewicowego ruchu oporu, a później został zesłany z przyczyn politycznych na Makronisos. Poznał tam artystów, między innymi Thanassisa Wengosa, który występował następnie w jego filmach. Po uwolnieniu zwrócił się ku kinu. Pierwszy pełny metraż, Μαγική πόλη (Magiczne miasto), powstał w 1954 roku według scenariusza Margarity Lymberaki. Dwa lata później pojawił się Ο Δράκος (Potwór z Aten), napisany przez Iakowosa Kambanellisa, z Dinosem Iliopoulosem w roli głównej.

W czasie dyktatury wojskowej 1967–1974 Koundouros przebywał za granicą, między innymi w Paryżu, Rzymie i Londynie. Po przywróceniu demokracji filmował w Grecji koncerty polityczne i publiczne zgromadzenia. Późniejsze filmy wracały do traumatycznej historii, a inscenizacje teatralne rozszerzały jego zainteresowanie greckimi tradycjami dramatycznymi i muzycznymi. Zmarł 22 lutego 2017 roku. Dwie części programu ERT Μονόγραμμα (Monogram) z 2005 roku zachowują jego własną opowieść o drodze artystycznej i politycznej.

Μαγική πόλη (Magiczne miasto, 1954) przygląda się niepewnemu życiu mieszkańców ubogiej ateńskiej dzielnicy. Codzienne trudności ukazują wpływ włoskiego neorealizmu. W Ο Δράκος (Potwór z Aten, 1956) niepozorny urzędnik przypomina poszukiwanego przestępcę i dzięki pomyłce na krótko zyskuje akceptację. Czarno-białe obrazy, teatralne cienie oraz kontrast między bezbronnością a władzą nadają historii niepokojącą siłę.

Film uwidacznia też współpracę: Koundouros reżyserował, Iakowos Kambanellis napisał scenariusz, Manos Hadzidakis skomponował muzykę, a Dinos Iliopoulos zagrał Thomasa. To różne obowiązki twórcze. Czytanie greckich informacji pokazuje, jak film łączy pisanie, aktorstwo, kompozycję obrazu i dźwięk, zamiast wyrażać wyłącznie pomysły jednej osoby.

Μικρές Αφροδίτες (Młode Afrodyty, 1963) zwraca się ku krajobrazowi, ciałom i pożądaniu w wyobrażonym świecie antycznym; film zdobył nagrodę FIPRESCI w Berlinie. W 1922 (1978), opartym na Το νούμερο 31328 (Numer 31328) Iliasa Wenezisa, Koundouros podjął temat katastrofy małoazjatyckiej. Μπάυρον: Μπαλάντα για ένα δαίμονα (Byron: Ballada dla demona, 1992) śledzi ostatnie dni poety w Mesolongi. W tych różnych tematach historia staje się doświadczeniem lęku, wykluczenia i konfliktu, a nie pochodem bohaterskich pewników.

Grecka karta Ο Δράκος (Potwór z Aten) na stronie festiwalu w Salonikach to użyteczny punkt wyjścia. Znajdź Σενάριο i Μουσική i dopasuj je do Iakowosa Kambanellisa oraz Manosa Hadzidakisa; Koundouros jest reżyserem. Ułóż trzy pary pytań i odpowiedzi zaczynających się od Ποιος σκηνοθέτησε; Ποιος έγραψε; oraz Ποιος συνέθεσε; Odpowiedz pełnymi zdaniami z nazwiskami.

Następnie porównaj σκηνοθεσία, czynność, ze σκηνοθέτης, osobą. To słownictwo pomaga też w innych greckich programach festiwalowych. Dostosowany tekst poniżej wspiera ćwiczenie; dialogi całego filmu wymagają dodatkowej pomocy w słuchaniu. W Μονόγραμμα (Monogramie) ERT Koundouros mówi po grecku o związku sztuki z własnymi doświadczeniami.

• Ukończył malarstwo i rzeźbę w 1948 roku, przed pierwszym pełnym metrażem.
• Margarita Lymberaki napisała scenariusz Μαγική πόλη (Magiczne miasto).
• Μικρές Αφροδίτες (Młode Afrodyty) z 1963 roku zdobyły nagrodę krytyków FIPRESCI w Berlinie.