Życie
Arystarch pochodził z Samos we wschodniej części Morza Egejskiego i żył około 310–230 p.n.e. To umowne przybliżenia, nie udokumentowany życiorys. Antyczne świadectwa łączą edukację ze Stratonem z Lampsakos. Dokładne miejsca studiów i etapy kariery wykraczają poza skromne dowody. Znamy go głównie z matematyki i cudzych wzmianek.
Należy do hellenistycznego świata, gdzie greckojęzyczni uczeni wiązali dowodzenie z niebem. Niemal współczesny Archimedes omawia hipotezy w Psammicie; późni autorzy dodają wiadomości. Witruwiusz przypisuje półkulisty zegar słoneczny skafe. Źródła różnych dat i celów nie tworzą nieprzerwanej historii prześladowanego samotnego geniusza odkrywającego cały nowoczesny system. Pewniejszy wkład to badanie skali matematycznymi założeniami i proponowanie ruchomej Ziemi. Zachowane i utracone dzieło pokazują osiągnięcie i granice wiedzy.
Dzieła
Rozmiary i odległości zaczynają się od założeń, w tym światła Księżyca od Słońca. Geometryczne twierdzenia badają względne wielkości. Pół oświetlonego Księżyca daje kąt prosty, zaćmienia dalsze argumenty. Niektóre wartości początkowe są niedokładne: ścisły dowód nie gwarantuje dokładnej obserwacji.
Traktat nie przedstawia heliocentryzmu. Archimedes opisuje inne zaginione pismo: Słońce i gwiazdy nieruchome, Ziemia krąży. Nie odzyskamy wszystkich dowodów ani pełnego modelu planet. Streszczenie nie jest cytatem z zachowanej książki. Tabela rozdziela dzieło, przekazaną zaginioną hipotezę, metodę wewnętrzną i przyrząd według Witruwiusza. Cytat to autentyczne pierwsze greckie założenie ze współczesnym oddaniem, bez wymyślania utraconego tekstu.
Dziedzictwo w dzisiejszej Grecji
Arystarch łączy Samos z greckimi słowami światła i ruchu. Teleskop Aristarchos na Helmosie w Peloponezie nosi jego imię. Rozpoznaj Τηλεσκόπιο i ΑΡΙΣΤΑΡΧΟΣ na greckiej stronie i powiedz, co obserwuje.
Narysuj i podpisz ήλιος, γη, σελήνη. Napisz Η Γη κινείται γύρω από τον Ήλιο oraz Ο Ήλιος φωτίζει τη Σελήνη. Porównaj φῶς–φως i λαμβάνειν–παίρνει. B1 to wspierany nowogrecki, nie samodzielna lektura antycznych dowodów.
Czy wiesz, że…?
- Zachował się jeden traktat matematyczny.
- Archimedes przekazuje heliocentryzm w Psammicie.
- Witruwiusz przypisuje mu skafe.
Najważniejsze dzieła
| Tytuł grecki | Tytuł | Rok |
|---|---|---|
| Περὶ μεγεθῶν καὶ ἀποστημάτων ἡλίου καὶ σελήνης | O rozmiarach i odległościach Słońca i Księżyca: zachowane dzieło | 3rd century BC |
| Ηλιοκεντρική υπόθεση | Hipoteza heliocentryczna: zaginiony tekst u Archimedesa | 3rd century BC |
| Γεωμετρία της διχοτόμου σελήνης | Geometria półksiężyca: metoda zachowanego dzieła | 3rd century BC |
| Σκάφη: ηλιακό ρολόι | Skafe: zegar słoneczny przypisany przez Witruwiusza | 3rd century BC |
Wers do zapamiętania
Τὴν σελήνην παρὰ τοῦ ἡλίου τὸ φῶς λαμβάνειν.
Po dzisiejszemu greckuΗ Σελήνη παίρνει το φως της από τον Ήλιο.
Tēn selēnēn para tou hēliou to phōs lambanein.
Że Księżyc otrzymuje światło od Słońca.
