Joanis Kondylakis

Kondylakis urodził się w grudniu 1861 roku w Ano Viannos, górskiej wsi na południu Krety, wówczas jeszcze należącej do Imperium Osmańskiego. Chodził do szkoły na Krecie, a potem wyjechał do Aten, gdzie w 1884 roku ukończył szkołę Warwakio i uczęszczał na Wydział Filozoficzny uniwersytetu, nie uzyskując dyplomu. Po powrocie na Kretę przez krótki czas uczył w wiejskich szkołach, a to doświadczenie przekuł później w literaturę.

Dziennikarstwo było jego prawdziwym zawodem. Na Krecie pisał do lokalnych gazet, a jego artykuły drażniły władze osmańskie, które w 1889 roku wydaliły go z wyspy. W 1889 roku osiadł w Atenach i pisał do głównych gazet epoki: Άστυ, Σκριπ i Εστία. Przez około dwadzieścia lat był redaktorem Εμπρός i pisał jego codzienny felieton, tysiące tekstów podpisanych Διαβάτης (Przechodzień). Zawsze był biedny i żartował z tego, podpisując niektóre artykuły «Jean Sans Terre» (Jan bez Ziemi). Był założycielem i pierwszym prezesem związku ateńskich dziennikarzy ΕΣΗΕΑ. W 1920 roku doznał udaru i zmarł w szpitalu w Heraklionie na Krecie 25 lipca 1920 roku.

Kondylakis należy do pokolenia ηθογραφία (etografii), realistycznej prozy o życiu greckiej wsi lat 80. i 90. XIX wieku, obok Papadiamantisa i Karkawitsasa. Jego najbardziej znana powieść, Ο Πατούχας (Patuchas, 1892), opowiada o olbrzymim, brzydkim i naiwnym młodym pasterzu z gór Viannos, który odkrywa miłość i pożądanie i chce się żenić, ku wielkiej uciesze całej wsi. Humor jest rubaszny, ale książka jest pełna prawdziwego kreteńskiego życia: mowy, obyczajów, świąt, szorstkiej czułości ludzi gór.

Οι άθλιοι των Αθηνών (Nędznicy Aten, 1895), której tytuł nawiązuje do Victora Hugo, przenosi się do stolicy i pokazuje jej biedaków, oszustów i skorumpowaną politykę. Zbiór Όταν ήμουν δάσκαλος (Kiedy byłem nauczycielem, 1916) zawiera słynne tytułowe opowiadanie, wspomnienie młodego wiejskiego nauczyciela o jego nieśmiałych uczuciach, opowiedziane z łagodną autoironią. Η πρώτη αγάπη (Pierwsza miłość, 1919), jego jedyna książka w języku demotyckim, to subtelne studium pierwszej namiętności chłopca, a krytycy widzą w niej zwrot od etografii ku psychologii. Przede wszystkim Kondylakis praktycznie wymyślił χρονογράφημα, krótki codzienny felieton pełen obserwacji i humoru; Pavlos Nirvanas nazwał go «ojcem kroniki».

Greccy uczniowie poznają Kondylakisa dzięki Όταν ήμουν δάσκαλος, które często pojawia się w szkolnych antologiach i jest dobrym pierwszym opowiadaniem dla uczącego się, który chce przeczytać cały tekst. Słowa Πατούχας wciąż używa się pół żartem o dużym, niezgrabnym, poczciwym mężczyźnie. W Viannos stoi jego popiersie; ulice w kilku greckich miastach noszą jego imię. Codzienny felieton prasowy, który wciąż ma każda grecka gazeta, zawdzięcza mu swoją formę, a związek dziennikarzy, który pomógł założyć, nadal jest głównym związkiem dziennikarzy ateńskich. Jego książki są w domenie publicznej, a Όταν ήμουν δάσκαλος można przeczytać za darmo w internecie w greckim Wikiźródłach.

• Pavlos Nirvanas nazwał go «ojcem kroniki», czyli krótkiego codziennego felietonu prasowego.
• Władze osmańskie wydaliły go z Krety w 1889 roku z powodu jego artykułów.
• Podpisywał się wieloma pseudonimami, m.in. Διαβάτης (Przechodzień) i Jean Sans Terre (Jan bez Ziemi), co było żartem z jego ubóstwa.
• Był pierwszym prezesem ΕΣΗΕΑ, związku ateńskich dziennikarzy.