Όλια Λαζαρίδου

Η Όλια Λαζαρίδου γεννήθηκε στην Αθήνα. Σπούδασε υποκριτική στη δραματική σχολή του Θεάτρου Τέχνης, που ίδρυσε ο Κάρολος Κουν, και αργότερα παρακολούθησε μαθήματα στο Παρίσι με τον Γάλλο σκηνοθέτη Αντουάν Βιτέζ. Μια πρώιμη σκηνική ανάμνηση τη συνδέει με ένα μεγάλο όνομα του ελληνικού θεάτρου: το 1978 είχε έναν βουβό ρόλο στα «Έξι μονόπρακτα» της Έλλης Λαμπέτη. Πάνω από σαράντα χρόνια αργότερα, αυτή η εμπειρία ενέπνευσε μια νέα παράσταση.

Η κινηματογραφική της πορεία ξεκίνησε στα χρόνια του Νέου Ελληνικού Κινηματογράφου. Υποδύθηκε τη Βέρα στην ταινία του Νίκου Νικολαΐδη «Τα κουρέλια τραγουδάνε ακόμα» (1979) και πρωταγωνίστησε στο «Στίγμα» (1982). Οι ερμηνείες της στο «Στίγμα», στο «Τεριρέμ» και στον «Αρχάγγελο του πάθους» βραβεύτηκαν. Το 2012 πήρε το βραβείο Β΄ γυναικείου ρόλου της Ελληνικής Ακαδημίας Κινηματογράφου για τον «Παράδεισο» (2011).

Στο θέατρο έχει συνεργαστεί με σκηνοθέτες όπως ο Λευτέρης Βογιατζής, ο Θεόδωρος Τερζόπουλος, ο Βασίλης Παπαβασιλείου και η Άντζελα Μπρούσκου. Το 2008 συντόνισε τη θεατρική ομάδα «18 Μποφώρ», που σχημάτισαν άνθρωποι οι οποίοι είχαν ολοκληρώσει το θεραπευτικό πρόγραμμα 18 Άνω, για μια παράσταση του Μπρεχτ στο Φεστιβάλ Αθηνών. Έχει εκδώσει επίσης ένα μικρό βιβλίο με σύντομα ποιήματα, «Τα δύσκολα εύκολα», από τις εκδόσεις Ποταμός.

Η δουλειά της Λαζαρίδου κινείται ανάμεσα στον κινηματογράφο, το θέατρο και τη σκηνοθεσία. Στο σινεμά ανήκει στη γενιά ηθοποιών που διαμόρφωσαν τον Νέο Ελληνικό Κινηματογράφο των δεκαετιών του 1970 και του 1980. Μεταγενέστερες ταινίες της είναι το «Πριν το τέλος του κόσμου» (1996) και ο «Παράδεισος», ο ρόλος που της χάρισε το βραβείο της Ακαδημίας.

Στο θέατρο επιλέγει συχνά κείμενα που στηρίζονται στη φωνή. Τον Δεκέμβριο του 2016 ερμήνευσε τη θαμμένη γυναίκα στις «Ευτυχισμένες μέρες» του Σάμιουελ Μπέκετ, στον χώρο πολιτισμού Bios στην Αθήνα, σε σκηνοθεσία Σύλβιας Λιούλιου: μια γυναίκα κολλημένη στο χώμα, που μιλάει σχεδόν χωρίς σταματημό καθώς προσπαθεί να περάσει άλλη μια «ευτυχισμένη μέρα». Το 2017 έπαιξε με τον Δημήτρη Καταλειφό στις «Φωνές», ένα ψηφιδωτό από σύντομα μονόπρακτα του Χάρολντ Πίντερ, σε σκηνοθεσία Μάνου Καρατζογιάννη. Το 2020 ο Γιώργος Νανούρης τη σκηνοθέτησε στις «Έξι φορές» στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, μια βραδιά με κείμενα των Στρίντμπεργκ, Τσέχοφ, Κοκτό και Σαίξπηρ, εμπνευσμένη από την παράσταση της Λαμπέτη του 1978.

Ως σκηνοθέτρια ανέβασε το «Έγκλημα και τιμωρία» του Ντοστογιέφσκι το 2021 στη Σκηνή Ωμέγα του Δημοτικού Θεάτρου Πειραιά, για τα 200 χρόνια από τη γέννηση του συγγραφέα. Παλαιότερες δουλειές της είναι «Ο γάμος του Καραχμέτη» του Παπαδιαμάντη και το «Άσμα ασμάτων». Έχει περιγράψει την υποκριτική, τη σκηνοθεσία και τη γραφή ως διαφορετικούς δρόμους για να πετύχει το ίδιο πράγμα.

Η Λαζαρίδου ανήκει σε μια γενιά που συνέδεσε τον Νέο Ελληνικό Κινηματογράφο με το πειραματικό θέατρο, και συνεχίζει να παίζει, να σκηνοθετεί και να γράφει. Για όποιον μαθαίνει ελληνικά, ένας από τους σκηνικούς της ρόλους είναι καλή πρώτη άσκηση περιγραφής. Φανταστείτε τη γυναίκα των «Ευτυχισμένων ημερών»: είναι μέσα στο χώμα, δεν μπορεί να περπατήσει, αλλά μιλάει. Με το κείμενο αυτής της σελίδας γράψτε τρεις σύντομες προτάσεις στον ενεστώτα: «Η ηρωίδα είναι στο χώμα. Δεν περπατάει. Μιλάει πολύ.» Μετά ρωτήστε έναν συνομιλητή «Ποιος μιλάει;» και απαντήστε με ένα όνομα. Αυτές είναι δικές μας προτάσεις εξάσκησης, όχι φράσεις από το έργο.

• Το 1978 είχε έναν βουβό ρόλο στα «Έξι μονόπρακτα» της Έλλης Λαμπέτη.
• Παρακολούθησε μαθήματα υποκριτικής στο Παρίσι με τον Αντουάν Βιτέζ.
• Οι κινηματογραφικοί της ρόλοι έχουν κερδίσει βραβεία ερμηνείας, ανάμεσά τους και της Ελληνικής Ακαδημίας Κινηματογράφου.
• Έχει γράψει ένα βιβλίο με σύντομα ποιήματα, «Τα δύσκολα εύκολα».