Nikolaos Mancaros

Mancaros lindi në Korfuz në tetor 1795, djali i vetëm i një familjeje aristokrate; i ati, Jakovos, ishte jurist. E ëma, Regina Turini, familja e së cilës vinte nga Zara në Dalmaci, i dha mësimet e para të teorisë dhe pianos. I ati shpresonte që ai të studionte mjekësi, por djali vazhdoi të mësonte me mësuesit më të mirë të ishullit. Ashtu si familja e tij, nuk e konsideroi kurrë muzikën profesion: deri në fund të jetës e quante veten κτηματίας (pronar tokash) dhe jepte mësim pa pranuar pagesë.

Veprat e tij të para, tri ari koncerti dhe vepra komike me një akt Don Crepuscolo, u paraqitën në Korfuz më 1815. Nga viti 1819 kaloi periudha të gjata në Itali, sidomos në Napoli, ku njohu kompozitorin me përvojë Niccolò Zingarelli. U vendos sërish në Korfuz më 1826 dhe më vonë refuzoi një ofertë për të drejtuar një shkollë muzike në Napoli. Kur Dionisios Solomosi u shpërngul në Korfuz më 1828, të dy u bënë miq të ngushtë. Në prill 1841 Mancaros u bë drejtor artistik i përjetshëm i Shoqërisë Filarmonike të Korfuzit, të themeluar më 1840, e cila bashkonte një shkollë muzike falas me koncerte. Ishujt Jonianë, nën mbrojtje britanike që nga viti 1815, iu bashkuan Greqisë më 1864. Vdiq në Korfuz më 1872.

Veprat e hershme të Mancarosit, të shkruara mes viteve 1815 dhe 1827, përthithën stilin operistik italian; tekstet e tyre ishin në italisht. Nga fundi i viteve 1820 filloi të kompozonte mbi poezi greke, në pjesën më të madhe të Solomosit. Kompozimi i tij i parë i Ύμνος εις την Ελευθερίαν, i shkruar rreth viteve 1828–1830 për kor mashkullor me katër zëra, është ai, fillimi i të cilit u bë himn. Iu rikthye poemës disa herë. Më 1844 i ofroi mbretit Oto një version të ri, më të përpunuar, me shpresën se do të bëhej himn kombëtar; nuk u miratua, por ai mori Kryqin e Argjendtë të Urdhrit të Shpëtimtarit. Më 1861, me kërkesë të ministrit të Punëve Ushtarake, bëri edhe një version në stil marshi.

Fjalët dhe muzika kanë autorë të ndryshëm: Solomosi e shkroi poemën më 1823, ndërsa Mancaros e kompozoi muzikën më vonë. Pas bashkimit të vitit 1864, mbreti Gjergji I e dëgjoi himnin në Korfuz dhe më 1865 dy strofat e para u bënë himni kombëtar zyrtar. Mancaros shkroi edhe muzikë kishtare, sinfonie për piano dhe vepra për bandë. Që nga vitet 1840 iu kthye gjithnjë e më shumë kontrapunktit dhe shkroi për nxënësit e tij manuale harmonie si Studio pratico dell’Armonia. Një tezë doktorature e vitit 2023 në Universitetin Jonian e përshkruan si grekun e parë që dha sistematikisht mësim të teorisë perëndimore të muzikës.

Në festat shkollore greke, ceremonitë e medaljeve dhe festat kombëtare tingëllon melodia e Mancarosit, zakonisht pa emrin e tij. Në Korfuz trashëgimia e tij është veçanërisht e dukshme: Shoqëria Filarmonike e Korfuzit ende jep mësim muzike dhe luan në procesione publike, një bandë tjetër quhet «Mancaros» dhe më 2022 bandat filarmonike të ishullit u regjistruan në Inventarin Kombëtar të Trashëgimisë Kulturore Jomateriale të Greqisë. Më 2025 Akademia e Athinës i kushtoi një ekspozitë. Provoni: dëgjoni një interpretim koral të himnit, që këndohet në greqishten e Solomosit, duke lexuar strofën e parë, që fillon me Σε γνωρίζω από την κόψη (Të njoh nga tehu). Pastaj shkruani dy fjali me ο ένας… ο άλλος…, për shembull Ο ένας έγραψε τους στίχους, ο άλλος τη μουσική (Njëri shkroi fjalët, tjetri muzikën).

• E njëjta melodi është himni kombëtar si i Greqisë (që nga 1865), ashtu edhe i Qipros (që nga 1966).
• Mancaros e quante veten pronar tokash, jo muzikant profesionist, dhe jepte mësim pa pagesë.
• Vepra e tij komike me një akt Don Crepuscolo, e vitit 1815, ka libret italian.
• Një sinfonia e tij e dorëshkruar për piano ekspozohet në Muzeun e Muzikës të Shoqërisë Filarmonike të Korfuzit.