Nonika Galinea

Nonika Galinea, urodzona jako Antigoni Galinea w Atenach 8 czerwca 1938 roku, otrzymała niezwykle międzynarodowe wykształcenie. Po szkole podstawowej w Atenach w wieku czternastu lat wyjechała do Florencji, a potem do anglojęzycznej szkoły w Szwajcarii. W wieku osiemnastu lat przeniosła się do Londynu, najpierw do szkoły dla sekretarek, a następnie do Webber Douglas School of Singing and Dramatic Art. Greckie nekrologi wspominają, że dużą część życia spędziła w Londynie.

Jej kariera zawodowa zaczęła się w 1963 roku, gdy przeszła przesłuchanie do Theatro Technis (Teatru Sztuki) Karolosa Kouna; jej pierwszym przedstawieniem były tam Όρνιθες (Ptaki) Arystofanesa. W kolejnych dekadach pracowała z czołowymi postaciami greckiego teatru, takimi jak Katina Paxinou, Dimitris Horn, Anna Synodinou, Alexis Minotis i Dimitris Myrat. Latem 1969 roku wystąpiła w teatrze Metropolitan w sztuce Georgiosa Roussosa Μεγάλα Χρόνια (Wielkie lata), gdzie po raz pierwszy pracowała z Alekosem Alexandrakisem. Byli partnerami na scenie i w życiu przez dwadzieścia jeden lat, do 1990 roku.

W 1986 roku dwoje aktorów osiadło w ateńskim teatrze Ilisia, który całkowicie odnowili, i prowadziło go razem z mniejszą sceną Studio Ilisia. W latach 1968–1972 zagrała także w czterech filmach, w tym trzech wytwórni Finos Film, oraz w dwóch krótkich serialach telewizyjnych. W 2013 roku obchodziła pięćdziesięciolecie pracy scenicznej; zmarła w czerwcu 2023 roku, kilka dni przed 85. urodzinami.

Twórczość Galinei łączyła trzy rzemiosła: aktorstwo, przekład i pisanie. Z Alexandrakisem grała w przedstawieniach takich jak Κάθε χρόνο τέτοια μέρα (Co roku tego dnia), Μάρτυς κατηγορίας (Świadek oskarżenia) i Καινούργια σελίδα (Nowa strona). Ich pierwsza wspólna sztuka, Τέσσερα δωμάτια με κήπο (Cztery pokoje z ogrodem) w teatrze Dionysia, wymagała od niej zagrania czterech różnych ról. Później wspominała, że doświadczeni koledzy wątpili, czy młoda aktorka sobie poradzi, a nawet najsurowsi krytycy ją chwalili. W Ilisii para wystawiła Η επιστροφή της γηραιάς κυρίας (Powrót starszej pani) i Ευαίσθητη ισορροπία (Delikatna równowaga).

Przetłumaczyła na grecki siedemnaście sztuk, z których wiele wydano. Wśród jej przekładów są Η βεντάλια της Λαίδης Γουίντερμιρ (Wachlarz Lady Windermere, 1983), Ταξίδι μεγάλης μέρας μέσα στη νύχτα (Zmierzch długiego dnia, 1987) i Λεωφορείον ο Πόθος (Tramwaj zwany pożądaniem, 1988). Poza własnym zespołem pracowała z Teatrem Narodowym, którego archiwum odnotowuje ją jako Królową w Παραμύθι χωρίς όνομα (Baśń bez imienia) w 1995 roku, oraz z Teatrem Państwowym Grecji Północnej. Występowała w ateńskiej sali koncertowej Megaron, w Epidauros i w londyńskim Covent Garden. Opowiedziała też swoje życie w dwóch książkach: autobiografii Η ζωή μου (Moje życie, 2005) i Επέστρεφε (Wracaj, 2007).

Grecki teatr uhonorował Galineę nagrodą Kyveli w 2006 roku i nagrodą Nikosa Kourkoulosa w 2017 roku za wkład w scenę. Jej ostatnim życzeniem było, by zamiast wieńców pieniądze przekazano fundacji Το σπίτι του ηθοποιού (Dom Aktora). Uczącym się cyfrowe archiwum Teatru Narodowego daje konkretne zadanie: znajdź zdjęcia z 1995 roku z Παραμύθι χωρίς όνομα, widoczne też na searchculture.gr, i napisz podpis przypisujący rolę: Η Νόνικα Γαληνέα υποδύεται τη Βασίλισσα (Nonika Galinea gra Królową). Następnie dodaj własne zdanie opisujące, co robią aktorzy na zdjęciu. Na koniec przytocz jej słowa w mowie zależnej: Η Γαληνέα είπε ότι πάνω στη σκηνή είσαι πάντα μόνος με το κοινό.

• Jej pierwszym przedstawieniem, w 1963 roku, były Ptaki Arystofanesa w Teatrze Sztuki.
• W pierwszej sztuce z Alexandrakisem zagrała cztery różne role.
• Przetłumaczyła siedemnaście sztuk, w tym Zmierzch długiego dnia Eugene’a O’Neilla.
• W 2013 roku obchodziła pięćdziesiąt lat na scenie.