Christos Chomenidis

Christos Chomenidis lindi në Athinë më 1966 dhe u diplomua në drejtësi. Boton greqisht si Χ. Α. Χωμενίδης, iniciale që shfaqen në shumë kopertina. Romani i parë, Το σοφό παιδί (Fëmija i mençur), doli më 1993. Romanet dhe tregimet u bënë qendra e një karriere me radio dhe skenarë kinemaje e televizioni. Përkthimet në disa gjuhë e çuan rrëfimin bashkëkohor grek jashtë Greqisë.

Νίκη (Niki), botuar në prill 2014, merr nga jeta e nënës për të krijuar histori familjare letrare. Më 2015 mori Çmimin Shtetëror grek për Letërsinë, çmimin e romanit të Anagnostis dhe çmimin e lexuesve Public. Stamatis Fasoulis drejtoi përshtatjen teatrale më 2017. Çmimi Evropian i Librit erdhi më 2021, me ceremoni në Parlamentin Evropian në Bruksel më 8 dhjetor. Përkthimi anglisht i Patricia Felisa Barbeito doli nga Other Press më 2023.

Librat e mëvonshëm shqyrtojnë marrëdhënie të tjera jete dhe trillimi. Πανδώρα (Pandora, 2025) krijon një heroinë të shekullit XXI. Δεκατρία (Trembëdhjetë, 2026) kthehet te trembëdhjetë vitet e para, 1966–1979, duke vendosur kujtimet e fëmijërisë në një Greqi që ndryshon.

Νίκη (Niki, 2014) vendos rrëfimin në vetën e parë të një gruaje brenda një familjeje të ndarë nga bindjet politike. Heroina, e lindur më 1938, përjeton mërgimin, pushtimin dhe Luftën Civile greke. Kujtimet lidhin brigjet e Egjeut, ndërsa zgjedhjet personale sfidojnë rolet ideologjike. Romani mbështetet te nëna e autorit, por e formëson materialin përmes trillimit. Sfondi historik vendos tregimin dhe zëri rrëfimtar u jep ngjarjeve një këndvështrim njerëzor të veçantë.

Romane të tjera ndryshojnë shkallën dhe mjedisin. Ο Φοίνικας (Feniksi, 2018) mbulon 1860–1927 dhe frymëzohet nga Eva Palmer dhe Angelos Sikelianos, duke e shndërruar lirisht historinë. Ο βασιλιάς της (Mbreti i saj, 2020) i jep zë Menelaut në një tregim të ri të Helenës: roman modern grek mbi mit antik. Te Δεκατρία (Trembëdhjetë, 2026), kujtesa e fëmijërisë shqyrton lidhjen e jetës me historinë përreth. Për nxënësin, Νίκη ka një hollësi të dobishme: emri grek Νίκη dhe emri i përgjithshëm grek νίκη (fitore) tingëllojnë njësoj. Shkrimi dhe fjalia rreth tyre tregojnë kuptimin.

Chomenidis arrin te lexuesit përmes botimeve greke, përkthimeve dhe përshtatjeve. Νίκη (Niki) u bë edhe teatër; botimet ndërkombëtare hapin diskutime mbi historinë familjare greke. Nisni një ushtrim të shkurtër në faqen Patakis për origjinalin greqisht. Vini re emrin në titull dhe kërkoni νίκη në Fjalorin e Greqishtes Moderne Standarde. Shkruani dy fjali tuajat: Η Νίκη ανοίγει το βιβλίο dhe Χαίρομαι για τη νίκη μας. Nënvizoni Ν e madhe te emri dhe ν e vogël te emri i përgjithshëm. Lexojini me zë: shqiptimi mbetet i njëjtë. Fjalët përreth ndihmojnë kuptimin.

• Χ. Α. Χωμενίδης është emri me iniciale në librat greqisht.
• Feniksi shndërron lirisht material të frymëzuar nga Eva Palmer dhe Angelos Sikelianos.
• Çmimi Evropian i Librit për Niki u dorëzua në Parlamentin Evropian në Bruksel më 2021.