Pantelis Voulgaris

Pantelis Voulgaris werd in 1940 in Athene geboren. Hij studeerde filmregie aan de Stavrakos-school in Athene en werkte daarna als regieassistent bij veel producties, waar hij het vak leerde op de sets van anderen. In 1965 maakte hij zijn eerste korte film, Ο κλέφτης (De dief), een zwart-wit werk van achttien minuten waarvan hij ook het scenario schreef.

Zijn eerste speelfilm, Το προξενιό της Άννας (De verloving van Anna), verscheen in 1972, tijdens de militaire dictatuur, en won dat jaar verschillende prijzen op het festival van Thessaloniki. Berichten over een latere retrospectieve vermelden dat de dictatuur hem toen in ballingschap stuurde. Maria Komninou, voorzitter van het Griekse Filmarchief, noemde hem een van de belangrijkste stemmen van de nieuwe stroming in de Griekse cinema die in die jaren groeide.

Naast speelfilms maakte Voulgaris documentaires voor de Griekse televisie en regisseerde hij toneel. Verschillende van zijn bekendste films schreef hij samen met de romanschrijfster Ioanna Karystiani, zijn partner in leven en werk. Hij heeft een lange band met het eiland Andros, waar hij Little England draaide, en hij was artistiek directeur van het Internationaal Festival van Andros. In 1995 toonde het Museum of Modern Art in New York een retrospectieve van zijn films halverwege zijn loopbaan.

De verloving van Anna volgt Anna, een inwonende huishoudster bij een kleinburgerlijk Atheens gezin. Ze zou trouwen met Kosmas, een man uit haar geboortedorp, en ze brengen samen een zondag door. Haar werkgevers, die haar arbeid niet willen verliezen, veranderen van gedachten en zetten haar onder druk om te blijven, en ze keert terug naar haar beperkte leven. Het Griekse Filmarchief beschrijft de film als een studie van macht en onderwerping in de stad van de vroege jaren zeventig.

Πέτρινα χρόνια (Stenen jaren, 1985) vertelt het verhaal van een jong stel linkse activisten van 1954 tot de val van de dictatuur in 1974: jaren van onderduiken, arrestaties en gevangenschap. De film kreeg de regieprijs op het festival van Thessaloniki. Νύφες (Bruiden, 2004), geschreven door Karystiani, volgt een schip met Griekse bruiden op weg naar Amerika in 1922. Μικρά Αγγλία (Little England, 2013), naar de roman van Karystiani, speelt zich af onder de zeemansfamilies van Andros in de jaren dertig en volgt twee zussen, Orsa en Moscha. Op het festival van Shanghai in 2014 won de film Gouden Bekers voor beste film, beste regie en beste actrice, voor Pinelopi Tsilika. Το τελευταίο σημείωμα (Het laatste briefje, 2017) keert terug naar de bezetting: het kamp Chaidari vóór de executie van 200 gevangenen op 1 mei 1944. In al deze films verbindt Voulgaris grote historische gebeurtenissen met de keuzes van gewone mensen.

In december 2022 toonde het Griekse Filmarchief in Athene een retrospectieve van twaalf van zijn speelfilms en vier korte films, georganiseerd met het Filmfestival van Thessaloniki en zijn filmmuseum. Little England werd de officiële Griekse inzending voor de Oscar voor beste niet-Engelstalige film en won zes prijzen van de Griekse Filmacademie, waaronder die voor beste film. Bekijk als eerste stap de officiële trailer van Little England, een Griekstalige film, en noteer drie dingen die je ziet: een huis, een straat, de zee. Beschrijf ze daarna op volgorde met het Grieks van deze pagina: Πρώτα βλέπω το λιμάνι (Eerst zie ik de haven), Μετά περπατώ στον δρόμο (Daarna loop ik door de straat). Dit zijn onze eigen oefenzinnen, geen tekst uit de film.

• Voordat hij zelf regisseerde, werkte hij bij veel films als regieassistent.
• Het Museum of Modern Art in New York wijdde in 1995 een retrospectieve aan zijn films.
• Bij de prijzen van de Griekse Filmacademie in 2014 was hij geen kandidaat voor beste regie, een keuze die hij vaak maakt zodat nieuwere regisseurs aandacht krijgen.
• De titel Het laatste briefje verwijst naar de laatste brief die Napoleon Soukatzidis in 1944 voor Chara Lioudaki achterliet.