grecfacilegrecfacile
Το κτίριο του Εθνικού Θεάτρου στην οδό Αγίου Κωνσταντίνου στην Αθήνα, το 2020· εδώ βρίσκεται η κρατική σκηνή όπου εργάστηκε η Μαίρη Αρώνη. Σύγχρονη φωτογραφία του κτιρίου, όχι πορτρέτο της ηθοποιού.
Το κτίριο του Εθνικού Θεάτρου στην οδό Αγίου Κωνσταντίνου στην Αθήνα, το 2020· εδώ βρίσκεται η κρατική σκηνή όπου εργάστηκε η Μαίρη Αρώνη. Σύγχρονη φωτογραφία του κτιρίου, όχι πορτρέτο της ηθοποιού. · George E. Koronaios · CC0 · Wikimedia Commons

B2Grécia moderna · Atriz · professora de interpretação

Mary Aroni

Μαίρη Αρώνη

c. 1914 – 1992 · Atenas

Mary Aroni foi uma atriz de teatro ateniense cuja carreira foi de meados dos anos 1930 ao início dos anos 1980, sobretudo no Teatro Nacional da Grécia. O público lembra-se dela antes de tudo como Lisístrata na encenação de Aristófanes de Alexis Solomos em 1957, representada numa versão em grego moderno. Também interpretou grandes papéis do teatro europeu e norte-americano em tradução grega e ensinou interpretação a novas gerações de atores gregos.

A vida

Mary Aroni nasceu com o nome de Maria Arvanitaki. O arquivo do Teatro Nacional data o seu nascimento de 1914, enquanto outras obras de referência indicam dezembro de 1916, pelo que o ano exato continua incerto. Estudou representação e começou a carreira profissional em meados dos anos 1930; algumas biografias datam a sua estreia de 1935, na companhia de Marika Kotopouli, a principal atriz grega da época. Ao longo da carreira alternou entre companhias independentes e o palco estatal.

Em 1946 entrou para o Teatro Nacional de Atenas. Voltou durante alguns períodos ao teatro independente, mas o Teatro Nacional continuou a ser o centro do seu trabalho. Em meados dos anos 1950, o encenador Alexis Solomos escolheu-a para as suas primeiras encenações de Aristófanes: Praxágora em Αι Εκκλησιάζουσαι (A Assembleia das Mulheres) em 1956 e o papel principal de Λυσιστράτη (Lisístrata) em 1957. Dos anos 1960 ao início dos anos 1980 interpretou no Teatro Nacional papéis principais do repertório mundial, de Shaw a Tennessee Williams e Tchékhov.

Paralelamente ao palco, ensinou interpretação na Escola de Arte Dramática do Teatro Nacional durante cerca de vinte e cinco anos. O arquivo da ERT regista também que a Academia de Atenas homenageou o seu contributo para o teatro. Fez apenas um punhado de filmes, porque o palco era o núcleo da sua carreira. Morreu a 16 de julho de 1992.

A obra

O trabalho mais conhecido de Aroni aproximou a comédia antiga do público grego moderno. As encenações de Aristófanes de Solomos no Teatro Nacional usavam uma versão em grego moderno em vez do texto antigo, com música de Manos Hadjidakis e cenários e figurinos de Giorgos Vakalo. A escolha das palavras importava: em 1956 um jornal perguntou porque não tinha sido escolhida uma tradução de A Assembleia das Mulheres de Fotos Giofyllis. Como Praxágora, Aroni liderava as mulheres que tomam a assembleia ateniense; como Lisístrata, liderava as mulheres que se recusam aos maridos até a guerra acabar. No verão de 1957, Lisístrata foi representada em Epidauro e no Odeon de Herodes Ático, e voltou em temporadas seguintes. Em 1975 disse ao jornal Ελεύθερος Κόσμος (Mundo Livre) que continuaria a interpretar o papel enquanto tivesse forças.

Os seus outros grandes papéis vieram de peças estrangeiras representadas em tradução grega. Em 1966 interpretou o papel principal de Το επάγγελμα της κυρίας Γουώρεν (A Profissão da Sra. Warren) de Shaw no Teatro Nacional e, em 1977, repetiu-o para a televisão da ERT numa tradução de Stathis Spiliotopoulos. Foi Serafina delle Rose em A Rosa Tatuada de Tennessee Williams em 1971, Arkadina em A Gaivota de Tchékhov em 1976 e Lady Torrance em A Descida de Orfeu em 1981.

O legado na Grécia de hoje

Aroni pertence à geração que voltou a tornar Aristófanes popular em grego moderno e deu aos clássicos estrangeiros uma voz no palco grego. O arquivo digital do Teatro Nacional guarda fotografias, programas e recortes de imprensa das suas produções, e o arquivo da ERT preserva a sua interpretação televisiva de 1977 de A Profissão da Sra. Warren. Comece por aí: veja alguns minutos e lembre-se de que está a ouvir a peça inglesa de Shaw em tradução grega, não um texto grego original. Depois pratique o discurso indireto com as palavras dela de 1975. Transforme Όσο έχω αντοχή, θα υποδύομαι τη Λυσιστράτη em Δήλωσε ότι, όσο είχε αντοχή, θα υποδυόταν τη Λυσιστράτη (Declarou que, enquanto tivesse forças, interpretaria Lisístrata) e repare como έχω passa a είχε.

Sabia que…?

  • A música da sua Lisístrata de 1957 foi composta por Manos Hadjidakis.
  • Em 1956 a imprensa debateu qual tradução em grego moderno de A Assembleia das Mulheres deveria ter sido usada.
  • Um título de revista de 1981 chamou-lhe a «dama de ferro» do teatro grego, contrapondo essa imagem à sua grande sensibilidade.
  • As fontes divergem quanto ao ano de nascimento: 1914 ou 1916.

Obras principais

Título gregoTítuloAno
Αι ΕκκλησιάζουσαιA Assembleia das Mulheres — como Praxágora1956
ΛυσιστράτηLisístrata — papel principal1957
Το επάγγελμα της κυρίας ΓουώρενA Profissão da Sra. Warren — papel principal1966
Τριαντάφυλλο στο στήθοςA Rosa Tatuada — como Serafina delle Rose1971
Ο γλάροςA Gaivota — como Arkadina1976
Ο Ορφέας στον ΆδηA Descida de Orfeu — como Lady Torrance1981

Uma frase para reter

Όσο έχω αντοχή, θα υποδύομαι την Λυσιστράτη.

Óso écho antochí, tha ypodýome tin Lysistráti.

Enquanto tiver forças, continuarei a interpretar Lisístrata.

Μαίρη Αρώνη, συνέντευξη στην Κίτσα Καράμπελα, «Ελεύθερος Κόσμος», 5 Αυγούστου 1975 (Ψηφιακό Αρχείο Εθνικού Θεάτρου)
B2

Ler sobre Mary Aroni em grego (B2)

Palavras do texto

  • arte de representar
  • versão, tradução
  • resistência, forças
  • o original
  • declaro
  • interpreto (um papel)
  • traduzo
  • estrangeiro

Experimente uma lição B2 gratuitaSem conta para os três primeiros exercícios.

Outros do nível B2

Grécia moderna · PoetisaKiki Dimoula1931 – 2020Grécia moderna · PoetaAngelos Sikelianos1884 – 1951Antiguidade · TragediógrafoEurípidesc. 480 BC – 406 BCGrécia moderna · PoetaKostis Palamas1859 – 1943Grécia moderna · Contista e poetaGeorgios Vizyinos1849 – 1896Antiguidade · Historiador e soldadoXenofontec. 430 BC – c. 354 BCAntiguidade · Biógrafo e ensaístaPlutarcoc. 46 – c. 120Antiguidade · FilósofoHeraclitoc. 535 BC – c. 475 BCAntiguidade · EstadistaPériclesc. 495 BC – 429 BCGrécia moderna · EstadistaEleftherios Venizelos1864 – 1936Grécia moderna · Primeiro governador da GréciaIoannis Kapodistrias1776 – 1831Grécia moderna · PoetaLorentzos Mavilis1860 – 1912Grécia moderna · Romancista, contistaAndreas Karkavitsas1865 – 1922Grécia moderna · Realizador de cinema e encenador de teatroMichael Cacoyannis1922 – 2011Grécia moderna · CompositorVangelis1943 – 2022Grécia moderna · RomancistaDido Sotiriou1909 – 2004Grécia moderna · Dramaturgo e letristaIákovos Kambanellis1922 – 2011Grécia moderna · Primeiro-ministro, reformadorCharilaos Trikoupis1832 – 1896Grécia moderna · Romancista, ensaístaGiorgos Theotokas1905 – 1966Grécia moderna · RomancistaPandelis Prevelakis1909 – 1986Grécia moderna · PoetaTasos Livaditis1922 – 1988Grécia moderna · MatemáticoConstantin Carathéodory1873 – 1950Grécia moderna · PintorKonstantinos Parthenis1878 – 1967Grécia moderna · PintorYannis Moralis1916 – 2009Grécia moderna · EscultorTakis (Panagiotis Vassilakis)1925 – 2019Grécia moderna · MaestroDimitri Mitropoulos1896 – 1960Grécia moderna · Atriz de teatroMarika Kotopouli1887 – 1954Grécia moderna · Escritor, crítico de arteZacarias Papantoniou1877 – 1940Grécia moderna · ArqueólogoSpyridon Marinatos1901 – 1974Grécia moderna · BenfeitorEvangelos Zappas1800 – 1865Grécia moderna · Cantor de rock, cantautorPavlos Sidiropoulos1948 – 1990Grécia moderna · Compositor de rebetiko, bouzoukiYannis Papaioannou1913 – 1972Grécia moderna · QuímicoLeónidas Zervas1902 – 1980Grécia moderna · ArqueólogoJorge Mylonas1898 – 1988Grécia moderna · PintoraAglaia Papa1904 – 1984Antiguidade · Poeta coralÁlcmanGrécia moderna · Atriz de teatroAmalia MoutousiGrécia moderna · Coreógrafa · bailarinaAngeliki Stellatou1963Antiguidade · Compilador literárioAteneu2nd c. ADAntiguidade · Biógrafo · história filosóficaDiógenes Laércio3rd c. ADGrécia moderna · Historiadora · bizantinistaEleni Glykatzi-Arveler1926 – 2026Grécia moderna · AutobiógrafaElisavet Moutzan-Martinengou1801 – 1832Antiguidade · Poeta cómicoEpicarmoc. 540 BC – c. 460 BCGrécia moderna · Romancista · poetaErsi Sotiropoulou1953Grécia moderna · Romancista; contistaGalateia Saranti1920 – 2009Grécia moderna · Realizador · argumentistaYorgos Lanthimos1973Grécia moderna · Romancista de ficção especulativaIoanna Bourazopoulou1968Grécia moderna · Atriz · diretora de companhiaKakia Analyti1934 – 2002Grécia moderna · Atriz de teatro e televisãoKatia Dandoulaki1948Antiguidade · Escultor em bronzeLisipoGrécia moderna · RomancistaMargarita Karapanou1946 – 2008Grécia moderna · Poeta, dramaturga e tradutoraMaria Laina1947 – 2023Grécia moderna · Cantora · compositoraMaria PapageorgiouGrécia moderna · Romancista · ensaístaMaro Vamvounaki1948Grécia moderna · Poetisa; tradutoraMatsi Hatzilazarou1914 – 1987Grécia moderna · Cantor · compositorMichalis Hatzigiannis1978Grécia moderna · Compositor e professor de músicaNikolaos Mantzaros1795 – 1872Grécia moderna · RealizadorNikos Panagiotopoulos1941 – 2016Grécia moderna · Pintora · escultoraOpy Zouni1941 – 2008Antiguidade · Historiador · investigação políticaPolíbioc. 200 BC – c. 118 BCGrécia moderna · Romancista · ficção históricaRea Galanaki1947Grécia moderna · Romancista · dramaturgaRina Katselli1938 – 2021Grécia moderna · Poetisa · tradutoraRita Boumi-Papa1906 – 1984Grécia moderna · Atriz de teatro · encenadora · tradutoraSofia FilippidouAntiguidade · Poeta líricoEstesícoroc. 630 BC – c. 555 BCGrécia moderna · Romancista · contistaTatiana Gritsi-Milliex1920 – 2005Grécia moderna · Romancista · jornalistaVassilis Alexakis1943 – 2021Antiguidade · Filósofo · fundador estoicoZenão de Cítioc. 334–333 BC – c. 262–261 BCGrécia moderna · Atriz de cinema e teatroZoe Laskaric. 1942 – 2017Grécia moderna · Romancista · contistaZyranna Zateli1951

Todas as personalidades →