Jacqueline de Romilly

Jacqueline David 26 Mart 1913’te Chartres’ta doğdu. Felsefe öğretmeni olan babası Maxime David, 1914’te Birinci Dünya Savaşı’nda öldü. Kızların katılabildiği ilk yıl olan 1930’da, Fransa’nın lise öğrencilerine yönelik ulusal yarışması Concours général’de ödül kazandı. 1933’te Paris’teki École normale supérieure’e girdi ve 1936’da zorlu ulusal öğretmenlik sınavı agrégation’ı başardı. 1940’ta Michel Worms de Romilly ile evlendi ve onun soyadını ömür boyu taşıdı.

Vichy rejiminin 1941 tarihli Yahudi karşıtı yasalarıyla, o ve eşi Yahudi aile kökenleri nedeniyle hedef alındı. Öğretmenlik hakkını kaybetti ve savaşın bir bölümünü sık sık yer değiştirerek saklanarak geçirdi. Thukydides üzerine doktora tezi 1947’de yayımlandı. Ardından 1949–1957 arasında Lille Üniversitesi’nde, 1957–1973 arasında Sorbonne’da Yunan dili ve edebiyatı okuttu. 1973’te Collège de France’a, kurumun ilk kadın profesörü olarak, Yunanistan ve ahlaki ve siyasi düşüncenin oluşumu üzerine yeni bir kürsüye seçildi; bu kürsüyü 1984’e kadar yürüttü.

1975’te Académie des inscriptions et belles-lettres’in ilk kadın üyesi oldu. 24 Kasım 1988’de Fransız Akademisi’ne seçildi ve akademiye giren ikinci kadın oldu. Yunanistan 1995’te ona vatandaşlık verdi. 18 Aralık 2010’da Boulogne-Billancourt’ta öldü.

Thukydides araştırmalarının merkezindeydi. Thucydide et l’impérialisme athénien (Thukydides ve Atina emperyalizmi, 1947) adlı tezi, tarihçinin Atina gücünü nasıl çözümlediğini inceledi. 1953’ten itibaren onun Peloponnesos Savaşı Tarihi’ni Fransız Budé dizisi için yayıma hazırlayıp çevirdi; bu dizi Yunanca metni Fransızca çevirinin yanında basar. Sonraki çalışmaları tarihçinin akıl yürütmesini, kişileri için yazdığı söylevleri ve olaylardan genel dersler çıkarma biçimini izledi.

Tragedya üzerine de çok yazdı: La Crainte et l’angoisse dans le théâtre d’Eschyle (Aiskhylos tiyatrosunda korku ve kaygı, 1958) ile La Tragédie grecque (Yunan tragedyası, 1970) arasında; ayrıca Homeros, Euripides, sofistler ve Yunanların yasa, yumuşaklık ve demokrasi fikirleri üzerine. Pourquoi la Grèce ? (Neden Yunanistan?, 1992) gibi kitaplar geniş okura seslendi ve MÖ 5. yüzyıl Atina’sının tarihe, tragedyaya, felsefeye ve siyasi tartışmaya neden kalıcı biçimler verdiğini sordu. Üslubu açıktı ve uzman olmayanlar kadar bilim insanlarına da hitap ediyordu. L’Enseignement en détresse (Sıkıntıdaki eğitim, 1984) gibi denemelerde Fransız okullarında eski dillerin öğretimini de savundu. Sağlığında yayımlanan son kitabı La Grandeur de l’homme au siècle de Périclès (Perikles çağında insanın büyüklüğü) 2010’da çıktı.

Eylül 2013’te Atina Belediyesi, Atina halk meclisinin toplandığı Pnyks’e yakın Thissio’daki meydana onun adını verdi: πλατεία Ζακλίν ντε Ρομιγί. Bazı kitapları Yunancaya çevrildi; bunlar arasında Το ανθρώπινο μεγαλείο στον αιώνα του Περικλή (Perikles çağında insanın büyüklüğü) var. Adı, Thukydides ve tragedya okuyan Yunan okurlar için tanıdık olmayı sürdürüyor.

Kitapları Fransızca yazıldığı için kendi başlarına Yeni Yunanca okuma alıştırması değildir. Bunun yerine bu sayfadaki C1 metnini kullanın: λόγος, διάλογος ve δημοκρατία sözcüklerini bulun ve her birinin bağlamdaki anlamını not edin. Sonra izlediğiniz bir kamusal tartışma hakkında, her sözcük için bir tane olmak üzere üç cümle yazın. Thissio’yu ziyaret ederseniz meydanın Yunanca adını okuyun ve yeri iki Yunanca cümleyle anlatın.

• Collège de France’taki kürsüsünün adı “Yunanistan ve ahlaki ve siyasi düşüncenin oluşumu” idi.
• 1995’te Onassis Ödülü’nü, 2008’de Yunan Parlamentosu’nun bir ödülünü aldı.
• Bu sayfadaki portre, Concours général’deki başarısının ardından Temmuz 1930’da çekilmiş bir basın fotoğrafıdır.
• Bilimsel çalışmalarının yanı sıra Ouverture à cœur (1990) romanı gibi kurmaca eserler de yayımladı.