Olga Votsi

Olga Votsi urodziła się w Pireusie w 1922 roku. Votsi było jej pseudonimem literackim; jej nazwisko urzędowe brzmiało Olga Bouki-Plati. Studiowała filologię na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Ateńskiego. Od 1959 roku spędziła trzy lata na Uniwersytecie w Bonn, uczęszczając na zajęcia z filologii niemieckiej i historii sztuki. Przez dwanaście lat uczyła języka i literatury greckiej w szkołach publicznych i prywatnych w Grecji i na Cyprze.

Po raz pierwszy wystąpiła w druku w 1943 roku, podczas okupacji niemieckiej, gdy pirejskie czasopismo Νεοελληνική Μούσα (Muza nowogrecka) opublikowało jej wiersz Προσευχή (Modlitwa). Jej pierwsza książka, Ύμνοι (Hymny), ukazała się w 1946 roku. W kolejnych dekadach pisała do czasopism literackich, takich jak Νέα Εστία, Ευθύνη, Φιλολογική Πρωτοχρονιά i Πνευματική Κύπρος. Należała do Narodowego Towarzystwa Pisarzy Greckich i do koła pisarek Γυναικεία Λογοτεχνική Συντροφιά (Kobiece Towarzystwo Literackie).

Uznanie przychodziło stopniowo. W 1971 roku otrzymała drugą, a w 1990 roku pierwszą Państwową Nagrodę Poetycką. W 1987 roku Akademia Ateńska przyznała jej Nagrodę im. Lambrosa Porfyrasa, a otrzymała też nagrodę Greckiego Towarzystwa Literatury Chrześcijańskiej. Zmarła w Atenach w 1998 roku. Jej zebrane wiersze ukazały się w czterech tomach w latach 1989–2002, dwa ostatnie po jej śmierci.

Votsi pisała głównie krótkie wiersze wolne, spokojnym, introspekcyjnym głosem. Tytuły takie jak Ερημικά (Wiersze samotne, 1951), Ενδόμυχα (Najskrytsze, 1953) i Ύπαρξη και σιωπή (Istnienie i milczenie, 1958) nazywają jej główne tematy: samotność, milczenie i poszukiwanie czegoś poza codziennym życiem. Niektóre wiersze zwracają się do boskiego „Ty”, pisanego wielką literą, a krytyczka Chrysa Spyropoulou-Mardikian zatytułowała jeden ze swoich esejów o Votsi «Ένα μεταφυσικό τοπίο» (Pejzaż metafizyczny). Jej książki wcześnie zauważono: Nikiforos Vrettakos zrecenzował Ύπαρξη και σιωπή w 1959 roku, a Andreas Karantonis pisał o Ο μεγάλος ήχος (Wielki dźwięk) w Νέα Εστία w 1967 roku.

Wiersz bez tytułu z tomu Ενδόμυχα pokazuje jej metodę. Zaczyna się od słów Προχωρούμε και Σ’ ανασαίνουμε (Idziemy naprzód i wdychamy Ciebie). Grupa ludzi, zagubionych w ciemnościach i górach, odciętych od wszystkich, czuje obecność, która otula ich jak nocny wiatr, a wiersz kończy się zaskakująco szczęściem. Proste rzeczowniki, takie jak wiatr, noc, włosy, cień i ręce, niosą abstrakcyjne doświadczenie.

Późniejsze tomy, między innymi Κρύπτη και σύνορο (Krypta i granica, 1970), Πήλινο σχήμα (Gliniany kształt, 1985) i Ο καιρός σε κοίταζε (Czas na ciebie patrzył, 1993), kontynuują tę linię. Pisała też eseje, zebrane w tomach Πολύεδρα (Wielościany, 1978) i Οδύνη και ευδία (Ból i pogoda, 1984), oraz przełożyła na grecki list Kafki do ojca (1971) i poematy prozą Georga Trakla (1974).

Votsi nie jest powszechnie znanym nazwiskiem, ale jej poezja należy dziś do greckiej lektury szkolnej. Cyfrowe wydanie podręcznika Κείμενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας (Teksty literatury nowogreckiej) dla drugiej klasy liceum, na oficjalnej greckiej platformie cyfrowych podręczników, zawiera jej wiersz bez tytułu z tomu Ενδόμυχα. Angielskie przekłady jej wierszy ukazały się w amerykańskim czasopiśmie The Charioteer w latach 1989–1990, a jej twórczość przełożono na włoski, francuski i polski. Na zadanie z greckiego otwórz tę stronę podręcznika i znajdź każde porównanie z σαν lub σα (jak). Przepisz jeden obraz, a potem ułóż własne zdanie według tego samego wzoru: Η μουσική με τυλίγει σαν… (Muzyka otula mnie jak…). Na koniec wyjaśnij jednym greckim zdaniem, dlaczego wiersz kończy się szczęściem.

• Votsi było pseudonimem: jej nazwisko urzędowe brzmiało Olga Bouki-Plati.
• Jej pierwszy opublikowany wiersz, Προσευχή (Modlitwa), ukazał się w pirejskim czasopiśmie w 1943 roku, w czasie okupacji.
• Studiowała w Bonn filologię niemiecką i historię sztuki, a później tłumaczyła na grecki Kafkę i Trakla.
• Jej zebrane wiersze wypełniają cztery tomy, z których dwa ukazały się po jej śmierci.