Arkhilokhos

Arkhilokhos, MÖ 7. yüzyılda etkin Paroslu eski Yunan şairidir. Paros ve Taşoz, şiirlerin ve sonraki yaşam anlatılarının coğrafi arka planıdır. Herodotos onu Lidya Kralı Gyges’in çağdaşı sayar. Bu tanıklık dönemi belirlemeye yardım eder; kesin doğum ve ölüm tarihleri belirsizdir. Şiirler adalar, göç, savaş ve toplumsal rekabet dünyasına aittir. Canlı birinci kişi dikkat ister: Aristoteles, Gyges hakkındaki 19. parçada marangoz Kharon’un konuştuğunu açıklar. Şiirsel ses, yazarın yaşamındaki olayı kendiliğinden kanıtlamaz.

Yapıtlar antik alıntılar, elyazmaları ve papirüslerdeki parçalarla ulaşır. Modern editörler bunları numaralar; burada West numaraları kullanılır. Bunlar antik kitap başlıkları veya kesin zaman sırası değildir. Paros, anıt ve yazıtlarla da şairi hatırladı. MÖ 3. yüzyıldan Mnesiepes yazıtı, yaşamından yüzyıllar sonra şiir çağrısının öyküsünü anlatır. Görgü tanığı biyografisini değil, sonraki belleği gösterir. Edebiyattaki kalıcı yeri, onur, zenginlik, yas ve insan direncini sorgulayan seslerin gücüne dayanır.

1. ve 2. parçalar askerliği şiir becerisi ve gündelik geçimle yan yana koyar. İlkinde konuşan savaş tanrısına hizmet ederken Musaların armağanını bilir. İkincide ekmek ve şarap tekrar tekrar mızrakla bağlanır. Yoğun imgeler farklı kimlikleri tek seste toplar. Betimleyici olarak kalkan şiiri denilen 5. parçada konuşan, sağ kalmayı yitik donanımdan üstün tutar. Başka kalkan edinmeyi düşünür. Kışkırtıcılık, askerî onur beklentisini rahatça sorgulamasındadır.

19. parça marangoz Kharon aracılığıyla Gyges’in altınına ve gücüne kayıtsızlık belirtir.128. parça konuşanın yüreğine seslenir, başarıyla acıyı aşırılıksız karşılamayı düşünür. Bunlar modern parça numaraları ve betimleyici adlardır; sıra sayısal, tek tek yazım tarihleri bilinmez. Dil eski Yunanca, çoğunlukla İyonya özellikli ve ölçülüdür. Modern anlatım, zor özgün biçimlerden önce durumu açar.5. parçanın bırakılan nesnesinden ayrı gündelik alıştırmamız είχα (vardı) ve έχω (var) biçimlerine geçer; kalemin önceki ve şimdiki yerini anlatır.

Yunanca eğitim antolojileri Arkhilokhos’u özgün metin, Modern Yunanca çeviri ve notlarla sunar. Yunanca Dil Merkezi’nin 5. West parçasını açıp önce kalkan olayının Modern Yunanca çevirisini ve notlarını okuyun. Sonra masanızda kalemi tutun, defter yanına koyun: Πριν είχα το μολύβι στο χέρι (Önce kalem elimdeydi), Τώρα το έχω στο τραπέζι (Şimdi masamda). Konumu değiştirirken είχα (vardı) ve έχω (var) biçimlerini görünür tutun. Arkadaşınız başka değişikliği anlatsın. Gündelik Modern Yunanca çalışırsınız; antik İyonya biçimleri ayrı açıklama gerektirir.

• West numaraları modern kaynak işaretleridir, antik başlıklar değildir.
• Dört dizelik kalkan metni, parça denilse de tam bir kısa şiir olabilir.
• Aristoteles, Gyges şiirinin konuşanı olarak marangoz Kharon’u adlandırır.