Vasilis Logothetidis

Logothetidis 1898'de, Doğu Trakya'da Marmara Denizi kıyısındaki bir Rum köyü olan Myriofyto'da (bugün Türkiye'de Mürefte) doğdu ve İstanbul'da büyüdü. Genç yaşta Atina'ya geldi ve sahneye çıktı; 1919'dan itibaren uzun yıllar dönemin büyük oyuncusu Marika Kotopouli'nin topluluğunda oynadı ve mesleğini halk seyircisinin önünde öğrendi. Yunanistan'da o zamanlar revüler, operetler ve komedilerle dolu canlı bir tiyatro hayatı vardı; bir komedi oyuncusu şarkı söylemeyi, dans etmeyi ve doğaçlama yapmayı bilmek zorundaydı.

İki savaş arasında başrol oyuncusu oldu ve 1947'de, ölümüne kadar yönettiği ve Atina'nın en başarılılarından biri olan kendi tiyatro topluluğunu kurdu. Topluluğun büyük gücü töre komedisiydi: Atinalı orta sınıf aile, onun para dertleri, kıskançlıkları ve saygınlık hayalleri üzerine oyunlar. Bu oyunların çoğunu onun için komedi yazarları Alekos Sakellarios ve Christos Giannakopoulos yazdı; o da yıllarca onları dolu salonlara oynadı. Uzun yıllar hayat arkadaşı olan oyuncu Ilia Livykou, sahnede ve perdede sık sık partneriydi.

İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra Yunan sineması büyümeye başladı ve 1950'lerin başından itibaren Logothetidis en iyi sahne rollerini perdeye taşıdı. On yıldan kısa bir sürede onu her Yunan evinin tanıdığı bir yıldız yapan bir dizi gişe filmi çekti. Şubat 1960'ta Atina'nın Palaio Faliro semtindeki evinde öldüğünde hâlâ sahnede ve sinemada çalışıyordu. Ölümü Yunan komedisinde bir dönemin sonu olarak hissedildi.

Logothetidis'in büyük yaratımı bir tipti: sakin bir hayat isteyen ama sürekli başını derde sokan, Atina orta sınıfının küçük, dürüst, biraz korkak adamı. Karısından, patronundan ve komşuların ne diyeceğinden korkar, işin içinden sıyrılmak için yalan söyler ve işleri daha da kötüleştirir, sonunda ise iyi kalbi kazanır. Seyirciler onda kendilerini ve babalarını tanırdı. Komedisi kaba güldürü değildi; sesinde, duraklamalarında, korkmuş gözlerinde ve küçük, telaşlı hareketlerinde yaşardı.

En tanınmış filmleri 1952 ile 1958 arasında çekildi, birçoğunu Alekos Sakellarios yönetti. Ένα βότσαλο στη λίμνη (Göldeki Çakıl Taşı, 1952) filminde, adından da anlaşılacağı gibi, küçük bir olay sakin bir aile hayatını altüst etmeye yeter. Ardından Δεσποινίς ετών 39 (39 Yaşında Bir Matmazel, 1954) geldi; Giorgos Tzavellas'ın Η κάλπικη λίρα (Sahte Altın, 1955) filminde ise dört hikâyenin ilkinde oynar. Yine Tzavellas'ın Ο Ζηλιαρόγατος (Kıskanç Kedi, 1956) filmi, kıskançlığın kıvrandırdığı bir kocanın komedisidir. Ένας ήρως με παντούφλες (Terlikli Kahraman, 1958) adıyla onun bütün karakterini özetler: bir kahraman, ama evcimen bir kahraman. Filmler üslup olarak sadedir, ama oyunculuk birinci sınıftır.

Logothetidis, 1950'leri ve 1960'ları altın çağ yapan Yunan film komedisinin babasıdır: Thanasis Veggos, Lambros Konstantaras ve Dinos Iliopoulos gibi oyuncular onun açtığı dünyada çalıştı. Filmleri Yunan televizyonunda, özellikle bayram öğleden sonralarında tekrar tekrar gösterilir ve internette kolayca bulunur. Öğrenen biri için bir armağandır: diyaloglar açık, durumlar evrensel ve Atinalı ailenin Yunancası hâlâ bugün duyduğunuz Yunancadır. Ο Ζηλιαρόγατος ya da Ένας ήρως με παντούφλες ile başlayın. Yunan oyuncular kusursuz komik zamanlamadan söz ederken hâlâ onun adını anar.

• Doğu Trakya'da, bugün Türkiye'de Mürefte olan Rum köyü Myriofyto'da doğdu.
• Ünlü filmlerinin çoğu önce kendi topluluğuyla zaten oynadığı sahne komedileriydi.
• Uzun yıllar hayat arkadaşı olan oyuncu Ilia Livykou sık sık karşısında oynadı.
• Bütün ünlü filmleri hayatının son dokuz yılında, 1952 ile 1958 arasında çekildi.