Επιλέξτε γλώσσα

grecfacilegrecfacile
Τα θεμέλια του ναού της Αθηνάς Αλέας στην Τεγέα της Αρκαδίας, την πόλη με την οποία συνδέεται η Ανύτη· σύγχρονη φωτογραφία του τόπου, όχι πορτρέτο της ποιήτριας.
Τα θεμέλια του ναού της Αθηνάς Αλέας στην Τεγέα της Αρκαδίας, την πόλη με την οποία συνδέεται η Ανύτη· σύγχρονη φωτογραφία του τόπου, όχι πορτρέτο της ποιήτριας. · Carole Raddato · CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

A2Αρχαιότητα · Ποιήτρια · Επιγραμματοποιός

Ανύτη η Τεγεάτις

Τεγέα · Αρκαδία

Η Ανύτη η Τεγεάτις ήταν Ελληνίδα ποιήτρια που συνδέεται με την Αρκαδία και συνήθως χρονολογείται στις αρχές του τρίτου αιώνα π.Χ. Τα επιγράμματά της προσέχουν παιδιά, ζώα, οικογένειες που πενθούν και τόπους ανάπαυσης ταξιδιωτών. Σε λίγους στίχους, μια πηγή ή ένα πρόσωπο που μιλά γίνεται μικρός ποιητικός κόσμος. Η πρόσκληση κάτω από φύλλα δάφνης ανοίγει πρακτική νεοελληνική άσκηση για σκιά και δροσιά.

Η ζωή

Η Ανύτη η Τεγεάτις συνδέεται με την Αρκαδία της Πελοποννήσου και συνήθως τοποθετείται στις αρχές του τρίτου αιώνα π.Χ. Οι ακριβείς χρονολογίες γέννησης και θανάτου είναι άγνωστες. Τα σωζόμενα επιγράμματα επιτρέπουν σαφέστερη γνωριμία με το έργο της από μια λεπτομερή προσωπική βιογραφία. Ανήκουν στην πρώιμη ελληνιστική ανάπτυξη μιας μορφής που συνδεόταν στενά με επιγραφές σε τάφους και αφιερώματα. Η Ανύτη χώρεσε στη σύντομη μορφή παιδικά παιχνίδια, ζώα, πένθος και φιλόξενους αγροτικούς τόπους. Τα δωρικά γλωσσικά χαρακτηριστικά αποτελούν αρχαία ποιητική σύνθεση, όχι γλώσσα σημερινής συνομιλίας αρχαρίων.

Μεταγενέστεροι αναγνώστες διατήρησαν το όνομά της δίπλα σε άλλους Έλληνες ποιητές. Στο εναρκτήριο ποίημα του «Στεφάνου» του, ο Μελέαγρος παρουσιάζει τους στίχους της ως κρίνα πλεγμένα σε ευρύτερο ποιητικό στεφάνι. Ο Αντίπατρος ο Θεσσαλονικεύς την περιλαμβάνει σε ποίημα που τιμά εννέα ποιήτριες. Οι λογοτεχνικοί έπαινοι τεκμηριώνουν την πρόσληψή της· δεν δίνουν άγνωστη οικογενειακή ιστορία ούτε αποδεικνύουν το σκηνικό κάθε επιγράμματος. Σήμερα συναντούμε τα ποιήματα διάσπαρτα στα θεματικά βιβλία της Ελληνικής Ανθολογίας. Οι φωνές αλλάζουν: ταξιδιώτης δέχεται πρόσκληση, ο Ερμής μιλά σε σταυροδρόμι και νεκρό δελφίνι θυμάται τη θάλασσα. Οι εναλλαγές φανερώνουν το εύρος μιας ποιήτριας της οποίας η ιδιωτική ζωή παραμένει σε μεγάλο βαθμό άγνωστη.

Το έργο

Τα ποιήματα της Ανύτης δίνουν σε μικρές σκηνές αλλαγές οπτικής. Στην Ελληνική Ανθολογία 6.312, παιδιά βάζουν χαλινάρια σε τράγο και παίζουν ιπποδρομίες κοντά σε ναό θεού. Η μικρογραφία ενώνει την παιδική χαρά με θεϊκό θεατή. Στο 9.144, η Αφροδίτη κοιτάζει τη λαμπερή θάλασσα, ενώ η ίδια η θάλασσα ανταποκρίνεται στην εικόνα της. Το παράκτιο ιερό γίνεται σχέση ανάμεσα στο βλέμμα, την προστασία και την πλεύση. Στο 7.215, ένα δελφίνι μιλά αφού ξεβράστηκε στην ακτή· η θαλασσινή κίνηση της μνήμης αντιπαρατίθεται στην ακινησία της στεριάς. Η φανταστική ζωική φωνή δημιουργεί το αίσθημα απώλειας.

Η πρόσκληση του 9.313 συγκεντρώνει φύλλα δάφνης, πηγαίο νερό, θερινό μόχθο και δυτικό αεράκι σε τέσσερις στίχους. Προσφέρει σωματική ανακούφιση αντί για κατάλογο τοπίου. Στο 9.314, ο Ερμής συστήνεται σε σταυροδρόμι και προσφέρει ανάπαυση σε κουρασμένους ταξιδιώτες κοντά σε πηγή. Οι φωνές είναι ποιητικές κατασκευές, όχι καταγραφές ταξιδιών της Ανύτης. Οι χωριστές χρονολογίες είναι άγνωστες· ο πίνακας ακολουθεί τις ανθολογικές παραπομπές. Η σκηνή στηρίζει τις νέες νεοελληνικές προτάσεις μας «Κάθομαι στη σκιά» και «Πίνω δροσερό νερό», διαφορετικές από τον αρχαίο δωρικό στίχο.

Η κληρονομιά στη σημερινή Ελλάδα

Ανοίξτε το 9.313 της Ελληνικής Ανθολογίας στην ψηφιακή έκδοση Anthologia Graeca και διαβάστε το πρωτότυπο δίπλα στη νεοελληνική απόδοση της αρχής του. Εντοπίστε φύλλα, νερό και πρόσκληση ανάπαυσης στη σκηνή. Έπειτα σχεδιάστε ένα δέντρο και ένα ποτήρι νερό ως νέα σημερινή σκηνή. Πείτε «Κάθομαι στη σκιά» και «Πίνω δροσερό νερό». Δείξτε τη σχεδιασμένη σκιά για το στη σκιά και το ποτήρι για το δροσερό νερό. Προσθέστε μια πρόταση για το πώς νιώθετε μετά την ανάπαυση. Δημιουργείτε χρήσιμη περιγραφή μιας υπαίθριας στάσης· η αρχαία διάλεκτος και το μέτρο παραμένουν χωριστά από την προσαρμοσμένη γλώσσα Α2.

Το ξέρατε;

  • Ο Μελέαγρος παρουσιάζει τα ποιήματα της Ανύτης ως κρίνα στο εναρκτήριο στεφάνι της ανθολογίας του.
  • Η πρόσκληση κάτω από τη δάφνη στο 9.313 έχει μόνο τέσσερις στίχους.
  • Το ξεβρασμένο δελφίνι στο 7.215 μιλά σε πρώτο πρόσωπο.

Βασικά έργα

ΤίτλοςΣημασίαΈτος
Ἑλληνικὴ Ἀνθολογία 6.312Παιδιά και τράγος (επίγραμμα)?
Ἑλληνικὴ Ἀνθολογία 7.215Δελφίνι στην ακτή (επίγραμμα)?
Ἑλληνικὴ Ἀνθολογία 9.144Αφροδίτη και θάλασσα (επίγραμμα)?
Ἑλληνικὴ Ἀνθολογία 9.313Ανάπαυση κάτω από τη δάφνη (επίγραμμα)?
Ἑλληνικὴ Ἀνθολογία 9.314Ερμής στο σταυροδρόμι (επίγραμμα)?

Μια φράση που μένει

ἵζευ ἅπας ὑπὸ καλὰ δάφνας εὐθαλέα φύλλα,

Στα σημερινά ελληνικάΚάθισε, όποιος κι αν είσαι, κάτω από τα όμορφα, πυκνά φύλλα της δάφνης.

Ízev ápas ipò kalà dáfnas efthaléa fílla.

Anyte, Greek Anthology 9.313.1 (poetic invitation; Paton Greek text)
A2

Διαβάστε για τον/την Ανύτη η Τεγεάτις (A2)

Λέξεις από το κείμενο

  • τόπος χωρίς ήλιο
  • υγρό που πίνουμε
  • μέρος του δέντρου
  • αρχή του νερού
  • παίρνω καθιστή θέση
  • καταπίνω νερό
  • παίρνω ανάσα
  • ευχάριστα κρύος

Δοκιμάστε ένα δωρεάν μάθημα A2Χωρίς λογαριασμό για τις τρεις πρώτες ασκήσεις.

Άλλοι στο επίπεδο A2

Νεότερη Ελλάδα · ΠοιητήςΚωνσταντίνος Καβάφης1863 – 1933Νεότερη Ελλάδα · ΠοιητήςΓιάννης Ρίτσος1909 – 1990Νεότερη Ελλάδα · Πεζογράφος (παιδική λογοτεχνία)Πηνελόπη Δέλτα1874 – 1941Αρχαιότητα · Επικός ποιητήςΌμηροςc. 8th century BCΝεότερη Ελλάδα · ΜυθιστοριογράφοςΝίκος Καζαντζάκης1883 – 1957Αρχαιότητα · Κυνικός φιλόσοφοςΔιογένης ο Κυνικόςc. 412 BC – 323 BCΑρχαιότητα · Φιλόσοφος και μαθηματικόςΘαλής ο Μιλήσιοςc. 624 BC – c. 546 BCΑρχαιότητα · Φιλόσοφος και μαθηματικόςΠυθαγόραςc. 570 BC – c. 495 BCΑναγέννηση · ΖωγράφοςΔομήνικος Θεοτοκόπουλος1541 – 1614Νεότερη Ελλάδα · ΖωγράφοςΝικόλαος Γύζης1842 – 1901Νεότερη Ελλάδα · ΥψίφωνοςΜαρία Κάλλας1923 – 1977Νεότερη Ελλάδα · ΣυνθέτηςΜάνος Χατζιδάκις1925 – 1994Νεότερη Ελλάδα · ΗθοποιόςΘανάσης Βέγγος1927 – 2011Νεότερη Ελλάδα · ΠοιητήςΓεώργιος Δροσίνης1859 – 1951Νεότερη Ελλάδα · ΠοιητήςΝικηφόρος Βρεττάκος1912 – 1991Νεότερη Ελλάδα · Τραγουδιστής, λυράρηςΝίκος Ξυλούρης1936 – 1980Νεότερη Ελλάδα · ΓιατρόςΓεώργιος Παπανικολάου1883 – 1962Νεότερη Ελλάδα · Κληρικός και αγωνιστής του 1821Παπαφλέσσαςc. 1788 – 1825Νεότερη Ελλάδα · Σατιρικός ποιητήςΓεώργιος Σουρής1853 – 1919Νεότερη Ελλάδα · ΓλύπτηςΓιαννούλης Χαλεπάς1851 – 1938Νεότερη Ελλάδα · ΖωγράφοςΑλέκος Φασιανός1935 – 2022Νεότερη Ελλάδα · ΣυνθέτηςΣπυρίδων Σαμαράς1861 – 1917Νεότερη Ελλάδα · Τραγουδίστρια του ρεμπέτικουΣωτηρία Μπέλλου1921 – 1997Νεότερη Ελλάδα · Τραγουδίστρια του ρεμπέτικουΜαρίκα Νίνου1922 – 1957Νεότερη Ελλάδα · Βιρτουόζος του μπουζουκιού, συνθέτηςΜανώλης Χιώτης1921 – 1970Νεότερη Ελλάδα · ΗθοποιόςΚατίνα Παξινού1900 – 1973Νεότερη Ελλάδα · Τραγουδίστρια του ρεμπέτικουΡόζα Εσκενάζυc. 1895 – 1980Νεότερη Ελλάδα · ΗθοποιόςΜάνος Κατράκης1908 – 1984Νεότερη Ελλάδα · ΖωγράφοςΔημήτρης Μυταράς1934 – 2017Νεότερη Ελλάδα · ΣυνθέτηςΜάνος Λοΐζος1937 – 1982Νεότερη Ελλάδα · Λαϊκός τραγουδιστήςΔημήτρης Μητροπάνος1948 – 2012Νεότερη Ελλάδα · Οπλαρχηγός του 1821Οδυσσέας Ανδρούτσοςc. 1790 – 1825Νεότερη Ελλάδα · Αρχηγός της Φιλικής ΕταιρείαςΑλέξανδρος Υψηλάντης1792 – 1828Νεότερη Ελλάδα · ΦωτογράφοςNelly's (Έλλη Σουγιουλτζόγλου-Σεραϊδάρη)1899 – 1998Νεότερη Ελλάδα · ΜεσόφωνοςΑγνή Μπάλτσα1944Νεότερη Ελλάδα · Ερμηνεύτρια λιντ και ευεργέτιδαΑλεξάνδρα Τριάντη1896/1901 – 1977Νεότερη Ελλάδα · Ηθοποιός · ΣκηνοθέτηςΑλέκος Αλεξανδράκης1928 – 2005Αρχαιότητα · Λυρικός ποιητήςΑλκαίος ο ΜυτιληναίοςΝεότερη Ελλάδα · ΤραγουδίστριαΆλκηστις Πρωτοψάλτη1954Νεότερη Ελλάδα · Τραγουδίστρια · τραγουδοποιόςΑμάντα ΓεωργιάδηΑρχαιότητα · Λυρικός ποιητήςΑνακρέωνc. 570 BCE – c. 485 BCEΝεότερη Ελλάδα · Μυθιστοριογράφος και δημοσιογράφοςΑνδρέας Φραγκιάς1921 – 2002Νεότερη Ελλάδα · Τραγουδίστρια · τραγουδοποιόςΑνδρομάχηΝεότερη Ελλάδα · ΤραγουδίστριαΆννα Βίσση1957Νεότερη Ελλάδα · Ποιητής · ΕκδότηςΑντώνης Φωστιέρης1953Αρχαιότητα · Επικός ποιητής · ΛόγιοςΑπολλώνιος ο ΡόδιοςΑρχαιότητα · Αρχαϊκός λυρικός ποιητήςΑρχίλοχοςΝεότερη Ελλάδα · ΜυθιστοριογράφοςΧρήστος Χωμενίδης1966Νεότερη Ελλάδα · ΔιηγηματογράφοςΧρήστος Οικονόμου1970Νεότερη Ελλάδα · Τραγουδίστρια · μιούζικαλΝτέμη1991Νεότερη Ελλάδα · ΤραγουδίστριαΔέσποινα Βανδή1969Νεότερη Ελλάδα · Τραγουδίστρια · συνθέτριαΔήμητρα Γαλάνη1952Νεότερη Ελλάδα · Θεατρικός συγγραφέας · ΜεταφραστήςΔημήτρης Δημητριάδης1944Νεότερη Ελλάδα · ΤραγουδοποιόςΔιονύσης Σαββόπουλος1944 – 2025Νεότερη Ελλάδα · Τραγουδίστρια · λαϊκό και ποίησηΕλευθερία Αρβανιτάκη1957Νεότερη Ελλάδα · ΤραγουδίστριαΕλευθερία Ελευθερίου1989Νεότερη Ελλάδα · Ποπ τραγουδίστριαΈλενα Τσαγκρινού1994Νεότερη Ελλάδα · ΤραγουδίστριαΕλένη Φουρέιρα1987Νεότερη Ελλάδα · Τραγουδίστρια · ελληνικό και διεθνές ρεπερτόριοΈλλη Πασπαλά1957Νεότερη Ελλάδα · Πεζογράφος · ΚουκλοπαίκτριαΕυγενία Φακίνου1945Νεότερη Ελλάδα · Τραγουδίστρια · ΤραγουδοποιόςΓιάννα Τερζή1980Νεότερη Ελλάδα · Συνθέτης · ΜαέστροςΓιάννης Μαρκόπουλος1939 – 2023Νεότερη Ελλάδα · Κλασική πιανίστριαΤζίνα Μπαχάουερ1910 – 1976Νεότερη Ελλάδα · Τραγουδιστής · κιθαρίσταςΓιώργος Νταλάρας1949Νεότερη Ελλάδα · ΓλύπτηςΓιώργος Ζογγολόπουλος1903 – 2004Νεότερη Ελλάδα · ΤραγουδίστριαΓλυκερία1953Νεότερη Ελλάδα · Τραγουδίστρια · τραγουδοποιόςΧάρις Αλεξίου1950Νεότερη Ελλάδα · Τραγουδίστρια ποπΈλενα Παπαρίζου1982Νεότερη Ελλάδα · Ποιήτρια και λιμπρετίστριαΙουλίτα ΗλιοπούλουΑρχαιότητα · ΠοιήτριαΉρινναΝεότερη Ελλάδα · ΤραγουδίστριαΉβη Αδάμου1993Νεότερη Ελλάδα · Ποπ · λαϊκή τραγουδίστριαΚαίτη Γαρμπή1961Νεότερη Ελλάδα · Τραγουδίστρια · τραγουδοποιόςΚατερίνα Ντούσκα1989Νεότερη Ελλάδα · Ποιητής και ταξιδιωτικός συγγραφέαςΚώστας Ουράνης1890 – 1953Νεότερη Ελλάδα · Συνθέτρια · πιανίστριαΛένα Πλάτωνος1951Νεότερη Ελλάδα · Τραγουδίστρια · τραγουδοποιόςΜαρία Έλενα Κυριάκου1984Νεότερη Ελλάδα · ΤενίστριαΜαρία Σάκκαρη1995Νεότερη Ελλάδα · Τραγουδίστρια · παραγωγόςΜαρίνα Σάττι1986Νεότερη Ελλάδα · ΤραγουδίστριαΜαρινέλλα1938 – 2026Νεότερη Ελλάδα · ΠεζογράφοςΜάρω Δούκα1947Νεότερη Ελλάδα · Τραγουδίστρια · σύγχρονο ελληνικό τραγούδιΜελίνα Κανά1966Νεότερη Ελλάδα · Ποιητής και στιχουργόςΜιχάλης Γκανάς1944 – 2024Νεότερη Ελλάδα · Συνθέτης · ΠιανίσταςΜίμης Πλέσσας1924 – 2024Νεότερη Ελλάδα · ΤραγουδίστριαΝατάσσα Μποφίλιου1983Νεότερη Ελλάδα · Ηθοποιός · σεναριογράφοςΝία Βαρντάλος1962Νεότερη Ελλάδα · Συγγραφέας και δοκιμιογράφοςΝίκος Δήμου1935Νεότερη Ελλάδα · ΖωγράφοςΝίκος Νικολάου1909 – 1986Νεότερη Ελλάδα · Τραγουδοποιός · ΠαραγωγόςΝίκος Παπάζογλου1948 – 2011Νεότερη Ελλάδα · Ποιήτρια και εικονογράφοςΠαυλίνα Παμπούδη1948Νεότερη Ελλάδα · Πιανίστρια και συνθέτριαΡένα Κυριακού1917 – 1994Νεότερη Ελλάδα · Τραγουδίστρια · χορεύτριαΣίλια Καψή2006Νεότερη Ελλάδα · Τραγουδοποιός · ΚιθαρίσταςΣωκράτης Μάλαμας1957Νεότερη Ελλάδα · Συνθέτης · ΣτιχουργόςΣταύρος Κουγιουμτζής1932 – 2005Νεότερη Ελλάδα · Συνθέτης και μαέστροςΣταύρος Ξαρχάκος1939Νεότερη Ελλάδα · ΤραγουδίστριαΤάμτα1981Νεότερη Ελλάδα · Υψίφωνος · Όπερα και κινηματογράφοςΤερέζα Στράτας1938Νεότερη Ελλάδα · Ζωγράφος · εικαστική χρονικογράφοςΘάλεια Φλωρά-Καραβία1871 – 1960Νεότερη Ελλάδα · Τραγουδοποιός · ΤραγουδιστήςΘανάσης Παπακωνσταντίνου1959Αρχαιότητα · Βουκολικός ποιητήςΘεόκριτοςΝεότερη Ελλάδα · ΤραγουδίστριαΒίκυ Λέανδρος1952Νεότερη Ελλάδα · Συνθέτης · μουσικός πλήκτρωνΓιάννης Χρυσομάλλης1954

Όλες οι προσωπικότητες →