Γιάννης Χρυσομάλλης

Ο Yanni γεννήθηκε στην Καλαμάτα το 1954 και άρχισε πιάνο παιδί. Μετακόμισε στις Ηνωμένες Πολιτείες το 1972 και αποφοίτησε από το Πανεπιστήμιο της Μινεσότα με πτυχίο ψυχολογίας το 1976. Η μουσική έγινε επάγγελμά του μέσα από τα πλήκτρα, τη σύνθεση και το συγκρότημα Chameleon στην περιοχή της Μινεάπολης. Τα ηλεκτρονικά όργανα του επέτρεψαν να κατασκευάζει και να συνδυάζει ήχους, ενώ οι μεταγενέστερες συναυλίες διεύρυναν το σύνολο γύρω του.

Τα Dare to Dream του 1992 και In My Time του 1993 προηγήθηκαν του έργου που έκανε τη σχέση του με την Ελλάδα ορατή σε διεθνές κοινό. Τον Σεπτέμβριο του 1993 έπαιξε στο Ωδείο Ηρώδου Αττικού, κάτω από την Ακρόπολη, με το συγκρότημά του και τη Royal Philharmonic Concert Orchestra του Λονδίνου. Το Live at the Acropolis κυκλοφόρησε το 1994 και έγινε τηλεοπτικό πρόγραμμα στο PBS. Ο τίτλος κατονομάζει το ευρύτερο αρχαιολογικό τοπίο· ο χώρος της συναυλίας ήταν το ωδείο των ρωμαϊκών χρόνων. Άλλα εγχειρήματα μετέφεραν τη μουσική του αλλού, όπως οι συναυλίες από τις οποίες προέκυψε το Tribute του 1997. Συνέχισε να εξερευνά την ηλεκτρονική παραγωγή και τις συνεργασίες, με το Sensuous Chill το 2016. Η πορεία του ενώνει μια ελληνική αφετηρία με έναν διεθνή κόσμο σκηνής και ηχογράφησης.

Η μουσική του Yanni κινείται ανάμεσα στο πιάνο, τα ηλεκτρονικά πλήκτρα, το συγκρότημα περιοδείας και τις ορχηστρικές υφές. Το Keys to Imagination κυκλοφόρησε το 1986 και ακολούθησαν έργα όπως τα Dare to Dream και In My Time. Η μελωδία και οι αλλαγές της ηχητικής υφής δίνουν ένα νήμα στην ακρόαση ακόμη και χωρίς τραγουδισμένες λέξεις. Ο ηλεκτρονικός ήχος συναντά ακουστικά έγχορδα και κρουστά, κάνοντας την αντίθεση των οργάνων μέρος της εμπειρίας.

Το Live at the Acropolis διατηρεί αυτόν τον συνδυασμό σε συγκεκριμένο τόπο. Η επίσημη έκδοση περιλαμβάνει το Santorini, που παραπέμπει στο ελληνικό νησί, και συνθέσεις γνωστές από άλλους δίσκους. Είναι συναυλιακή ηχογράφηση, όχι καταγραφή παραδοσιακής νησιωτικής μουσικής. Το Tribute του 1997 προήλθε από εμφανίσεις που συνδέονται με το Ταζ Μαχάλ και την Απαγορευμένη Πόλη του Πεκίνου. Το Sensuous Chill του 2016 βάζει τον ηλεκτρονικό ήχο και τη σειρά των κομματιών στο κέντρο μιας άλλης ακροαματικής διαδρομής. Σε συνέντευξη δημοσιευμένη στην ιστοσελίδα του, ο Yanni μίλησε για την προσεκτική επιλογή ήχων και διάταξη κομματιών. Ο κατάλογός του περιλαμβάνει και φωνητικά έργα, επομένως κάθε ηχογράφηση χρειάζεται δική της γλωσσική ταυτότητα. Για τον μαθητή ελληνικών, τα οργανικά κομμάτια προσκαλούν σε ενεργή απόκριση: να ονομάσει όργανα, να περιγράψει αλλαγές και να εξηγήσει τη διάθεση με δικά του λόγια.

Το Live at the Acropolis συνδέει τη διεθνή μουσική του Yanni με ένα αναγνωρίσιμο αθηναϊκό μνημείο. Επιλέξτε την επίσημη ερμηνεία του Santorini και ακούστε δύο μικρά μέρη. Με το διασκευασμένο κείμενο και τον ήχο της σελίδας, εξασκηθείτε στις λέξεις «ήρεμος», «ζωηρός», «ήχος» και «ένταση». Έπειτα κάντε τη δική σας σύγκριση: «Το δεύτερο μέρος είναι πιο ζωηρό από το πρώτο». Ένας φίλος μπορεί να ακούει διαφορετικά· εξηγήστε ποιος ήχος καθόρισε την επιλογή σας. Πρόκειται για προσωπική περιγραφή, όχι οριστική κρίση της σύνθεσης. Η οργανική μουσική δίνει το θέμα· το διασκευασμένο κείμενο και οι δικές σας ελληνικές προτάσεις προσφέρουν την προφορική εξάσκηση.

• Ο Yanni γεννήθηκε στην Καλαμάτα το 1954.
• Πήρε πτυχίο ψυχολογίας από το Πανεπιστήμιο της Μινεσότα το 1976.
• Η συναυλία στο Ηρώδειο έγινε το 1993· ο ζωντανός δίσκος κυκλοφόρησε το 1994.
• Ο κατάλογός του περιλαμβάνει φωνητικά και οργανικά έργα.