Dimitris Mitropanos

Mitropanos werd op 2 april 1948 geboren in Trikala, de Thessalische stad die Griekenland al Vassilis Tsitsanis had geschonken. Zijn familie was arm, en in 1964, op zijn zestiende, verhuisde hij naar Athene om bij een oom te wonen, te werken en zijn geluk als zanger te beproeven. Grigoris Bithikotsis stuurde hem naar platenmaatschappij Columbia, waar hij Giorgos Zambetas ontmoette, die hij later zijn grote leermeester noemde. In 1966 leidde een toevallige ontmoeting met Mikis Theodorakis ertoe dat hij in concerten delen van Ρωμιοσύνη (Romiosini) en Το Άξιον Εστί (Gezegend zij) zong, en in 1967 verscheen zijn eerste plaat, het lied «Θεσσαλονίκη» (Thessaloniki).

De militaire dictatuur van 1967 verbood de muziek van Theodorakis, en Mitropanos wendde zich tot het λαϊκό-repertoire van de nachtclubs, de «πίστες» waar Grieken heen gingen om live bouzouki-muziek en zangers te horen. In de jaren zeventig en tachtig werd hij een van de populairste zangers van het land; hij nam op met veel vooraanstaande componisten en tekstschrijvers en zong avond na avond in Athene en Thessaloniki.

In 1996 vond hij een nieuw, jonger en stedelijker publiek met zijn album met componist Thanos Mikroutsikos, Στου αιώνα την παράγκα (In de barak van de eeuw), en begon hij naast clubs ook op te treden in grote concertzalen en openluchttheaters. Hij bleef zingen tot in de jaren 2000, bewonderd door musici van elke stijl. Hij overleed op 17 april 2012 in Marousi, Athene, op vierenzestigjarige leeftijd. Heel Griekenland rouwde om hem, liefhebbers van λαϊκό evengoed als musici van elke stijl.

Mitropanos was vertolker, geen componist: zijn kunst was de stem. Het was een diepe, donkere bariton, ruw aan de randen en heel vast, en hij zong zonder trucjes, bijna stilstaand, en liet de woorden het gevoel dragen. Grieken beschrijven zijn zang vaak met het woord «βαριά», zwaar, in de zin van ernstig en vol gewicht, en een lied in zijn stem klinkt als de bekentenis van een man die geleefd heeft.

Zijn repertoire is klassiek λαϊκό: liederen over liefde en verlies, over vertrekken en thuiskomen, over eenzaamheid in de grote stad, over de zee en de weg van de emigrant. Tot de bekendste behoren Άγιος Φεβρουάριος (Sint-Februari, 1971) van Dimos Moutsis en Manos Eleftheriou, Σ' αναζητώ στη Σαλονίκη (Ik zoek je in Saloniki), dat zich in Thessaloniki afspeelt, en Πάρε αποφάσεις (Neem een besluit, 1991) van Christos Nikolopoulos en Lefteris Papadopoulos. In 1996 nam hij met Thanos Mikroutsikos als componist en Alkis Alkaios als tekstschrijver Ρόζα (Roza) op, een lied met een modernere, poëtische tekst dat hem een nieuwe generatie luisteraars opleverde en een van zijn handtekeningen werd.

Hij zong ook zijn hele leven het werk van Theodorakis, en zijn concerten mengden de oude nachtclubliederen met dit meer «artistieke» repertoire, wat liet zien hoe dun de grens tussen beide in de Griekse muziek kan zijn.

Mitropanos is een van de stemmen die Grieken als eerste noemen als ze over het λαϊκό-lied praten, samen met Stelios Kazantzidis en Grigoris Bithikotsis. Zijn opnames worden voortdurend gedraaid op de Griekse radio en in taverna's, en livezangers brengen zijn liederen nog elke avond. Om hem te leren kennen, luister je naar «Ρόζα» en «Σ' αναζητώ στη Σαλονίκη»: de taal is eenvoudig, de zang langzaam en helder. In Trikala wordt hij met trots herinnerd als de tweede grote musicus van de stad na Tsitsanis, en de twee namen worden vaak samen genoemd. Zijn liederen zijn auteursrechtelijk beschermd, dus zoek de originele opnames op.

• Hij werd geboren in Trikala, dezelfde stad als componist Vassilis Tsitsanis.
• Zijn eerste plaat, het lied «Θεσσαλονίκη», verscheen in 1967, toen hij negentien was.
• Hij was zanger, geen liedjesschrijver: zijn roem berust volledig op zijn stem en zijn keuze van liederen.
• Zijn album uit 1996 met Thanos Mikroutsikos bezorgde hem na dertig jaar carrière een jong publiek.