Życie
Zenon urodził się w Kition koło Larnaki. Daty to około 334/333–262/261 p.n.e., starożytne chronologie różnią się. Kition odróżnia od Elei; geografia zapobiega złej biografii.
W Atenach studiował u cynika Kratesa, potem uczył w Stoa Poikile przy Agorze, źródle nazwy szkoły. Wiele podaje wieki później Diogenes Laertios, łącząc biografie, powiedzenia i dokumenty. Zachowuje uchwałę honorową za nauczanie/postępowanie i anegdoty. Żart waży inaczej niż tytuł dzieła czy oficjalna cześć. Kariera łączy Cypr, Ateny i następców.
Dzieła
Całe książki zginęły. Diogenes wymienia Πολιτεία (Państwo), Περὶ τοῦ κατὰ φύσιν βίου (O życiu według natury), Περὶ παθῶν (O namiętnościach), Περὶ καθήκοντος (O odpowiednim działaniu). Poświadczone tytuły nie są dostępnymi tomami. Dat i kolejności brak; tabela grupuje okres działalności.
Tradycja pyta o dobre spójne życie: natura oznacza rozum i porządek, nie samą wieś. Cnota i działanie ważniejsze od pozorowanej twardości. Następcy rozwijali szkołę; nie każdy slogan jest założyciela. Uszy-usta to przypisanie Diogenesa, nie zachowana własna strona. Słuchanie wymaga też zrozumienia przekazu.
Dziedzictwo w dzisiejszej Grecji
Porównaj ὦτα/αυτιά i στόμα. Słuchaj greckiej rozmowy dwukrotnie, najpierw bez odpowiedzi; zapisz dokładnie drugą osobę i pytaj przed opinią. Maksyma jest nawykiem języka, nie całą doktryną. Znajdź στοά w opisie Aten, wyjaśnij budynek/szkołę. Zachowaj „Diogenes podaje, że…” przy cytacie.
Czy wiesz, że…?
- Stoik pochodzi od στοά, portyku.
- Całe książki nie przetrwały.
- Diogenes przekazuje uszy-usta.
- Kition i Elea oznaczają innych filozofów.
Najważniejsze dzieła
| Tytuł grecki | Tytuł | Rok |
|---|---|---|
| Πολιτεία | Państwo (zaginione) | late 4th–early 3rd c. BC (undated) |
| Περὶ τοῦ κατὰ φύσιν βίου | O życiu według natury (zaginione) | late 4th–early 3rd c. BC (undated) |
| Περὶ παθῶν | O namiętnościach (zaginione) | late 4th–early 3rd c. BC (undated) |
| Περὶ καθήκοντος | O odpowiednim działaniu (zaginione) | late 4th–early 3rd c. BC (undated) |
Wers do zapamiętania
δύο ὦτα ἔχομεν, στόμα δὲ ἕν
Po dzisiejszemu greckuΈχουμε δύο αυτιά, αλλά ένα στόμα.
dyo ota echomen, stoma de hen
Mamy dwoje uszu, lecz jedne usta.
