Γεώργιος Μυλωνάς

Ο Μυλωνάς γεννήθηκε στη Σμύρνη (σήμερα Ιζμίρ) στις 21 Δεκεμβρίου 1898, μέσα στη μεγάλη ελληνική κοινότητα της πόλης. Σπούδασε στο Διεθνές Κολέγιο της Σμύρνης και από το 1919 στο Πανεπιστήμιο Αθηνών. Τον Σεπτέμβριο του 1922, όταν ο τουρκικός στρατός μπήκε στη Σμύρνη και οι ελληνικές συνοικίες κάηκαν, βρισκόταν εκεί: πιάστηκε αιχμάλωτος, φυλακίστηκε και κακοποιήθηκε, και αφέθηκε ελεύθερος μόλις το 1923 χάρη σε χρήματα που του δάνεισαν Αμερικανοί φίλοι. Στη συνέχεια ολοκλήρωσε διδακτορικό στην Αθήνα το 1927 και δεύτερο στο Πανεπιστήμιο Τζονς Χόπκινς στις Ηνωμένες Πολιτείες το 1928.

Το 1933 εντάχθηκε στο Πανεπιστήμιο Ουάσινγκτον του Σεντ Λούις, όπου έγινε τακτικός καθηγητής το 1938 και διηύθυνε το τμήμα από το 1939 έως το 1964· δίδαξε εκεί ως το 1969 και περνούσε τα καλοκαίρια του σε ανασκαφές στην Ελλάδα. Εργάστηκε στην Όλυνθο με τον Ντέιβιντ Ρόμπινσον, ανέσκαψε τον προϊστορικό οικισμό του Αγίου Κοσμά στην Αττική και, μαζί με τον Ιωάννη Τραυλό, το ιερό της Ελευσίνας. Ακολούθησαν τιμές: δύο υποτροφίες Γκούγκενχαϊμ και, το 1970, το Χρυσό Μετάλλιο του Αρχαιολογικού Ινστιτούτου της Αμερικής. Το 1970 εξελέγη μέλος της Ακαδημίας Αθηνών και διετέλεσε πρόεδρός της το 1980. Ήταν γενικός γραμματέας της εν Αθήναις Αρχαιολογικής Εταιρείας από το 1979 έως το 1986. Πέθανε στην Αθήνα στις 15 Απριλίου 1988 και τάφηκε στις Μυκήνες, το χωριό κάτω από την ακρόπολη.

Τον Δεκέμβριο του 1951, κατά τη διάρκεια εργασιών αναστήλωσης κοντά στον λεγόμενο Τάφο της Κλυταιμνήστρας έξω από τα τείχη των Μυκηνών, ο Έλληνας αρχαιολόγος Ιωάννης Παπαδημητρίου εντόπισε ένα δεύτερο βασιλικό νεκροταφείο, παλαιότερο από τον περίφημο Ταφικό Κύκλο Α που είχε βρει ο Χάινριχ Σλήμαν το 1876. Ο Μυλωνάς τον πλαισίωσε, και από το 1952 έως το 1954 ανέσκαψαν Ο Ταφικός Κύκλος Β, μια ομάδα λακκοειδών τάφων του 17ου και 16ου αιώνα π.Χ. περίπου. Ανάμεσα στα ευρήματα ήταν όπλα, χρυσά κοσμήματα, μια νεκρική μάσκα από ήλεκτρο και ένα εξαίσιο αγγείο από ορεία κρύσταλλο σε σχήμα πάπιας. Έδειξαν πώς ανέβηκαν στην εξουσία οι πρώτοι Μυκηναίοι ηγεμόνες.

Από το 1957 έως το 1985 ο Μυλωνάς διηύθυνε τις ανασκαφές στην ίδια την ακρόπολη των Μυκηνών, μελετώντας το ανάκτορο, τα σπίτια, το θρησκευτικό κέντρο και τις οχυρώσεις. Ήταν επίσης χαρισματικός συγγραφέας για το ευρύ κοινό. Οι Αρχαίες Μυκήνες: η πρωτεύουσα του Αγαμέμνονα (1957) και οι Μυκήνες και η μυκηναϊκή εποχή (1966) έφεραν τις «πολύχρυσες Μυκήνες» του Ομήρου σε αναγνώστες σε όλο τον κόσμο, και το Η Ελευσίνα και τα Ελευσίνια Μυστήρια (1961) παραμένει η κλασική εισαγωγή στη μυστική λατρεία της Δήμητρας και της Περσεφόνης. Το τελευταίο εκλαϊκευτικό του βιβλίο, Πολύχρυσοι Μυκήναι (1983), δανείστηκε τον τίτλο του από το ομηρικό επίθετο της πόλης.

Ο καλύτερος φόρος τιμής είναι μια επίσκεψη στις Μυκήνες. Περάστε από την Πύλη των Λεόντων, δείτε τον Ταφικό Κύκλο Α μέσα στα τείχη και έπειτα βρείτε τον Ταφικό Κύκλο Β έξω από αυτά, κοντά στον Τάφο της Κλυταιμνήστρας· τα ευρήματα και των δύο βρίσκονται στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο της Αθήνας και στο μουσείο του αρχαιολογικού χώρου των Μυκηνών. Στην Ελευσίνα, δυτικά της Αθήνας, το ιερό που ανέσκαψε είναι ανοιχτό στους επισκέπτες. Τα βιβλία του τα διαβάζουν ακόμα φοιτητές αρχαιολογίας στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, και ο τάφος του στο χωριό Μυκήνες τον κρατά κοντά στην ακρόπολη όπου εργάστηκε τρεις δεκαετίες.

• Επέζησε από την καταστροφή της Σμύρνης το 1922 και απελευθερώθηκε από την αιχμαλωσία το 1923 χάρη σε χρήματα που του δάνεισαν Αμερικανοί φίλοι.
• Είχε δύο διδακτορικά, από την Αθήνα (1927) και από το Τζονς Χόπκινς (1928).
• Διηύθυνε ανασκαφές στις Μυκήνες σχεδόν τριάντα χρόνια, από το 1957 έως το 1985.
• Εξελέγη στην Ακαδημία Αθηνών το 1970 και ήταν πρόεδρός της το 1980.