Imeničke zavisne rečenice
Ειδικές, βουλητικές, ενδοιαστικές, πλάγιες ερωτηματικές: četiri vrste rečenica na mestu imenice. Glavni glagol određuje koju vrstu treba upotrebiti — izbor nije slobodan.
Glavni glagol utiče na izbor
Posle «λέω, ξέρω, νομίζω, βλέπω» informaciju često uvodi «ότι/πως». Posle «θέλω, ζητώ, προτείνω» želju ili predlog često uvodi «να»; posle «φοβάμαι/ανησυχώ» strah može uvoditi «μήπως». Posle «ρωτώ/αναρωτιέμαι/δεν ξέρω» sledi indirektno pitanje sa «αν, τι, πού…». To nisu mehaničke veze: «του είπα να φύγει» je uputstvo, a «του είπα ότι έφυγε» informacija.
- Ξέρω ότι ήρθε χθες το βράδυ.Znam da je stigao sinoć.
- Σου ζητώ να το ξανασκεφτείς.Molim te da o tome ponovo razmisliš.
- Φοβάμαι μήπως αργήσουμε στη συνάντηση.Bojim se da ćemo zakasniti na sastanak.
- Αναρωτιέμαι αν θα προλάβουμε.Pitam se hoćemo li stići na vreme.
| είδος | σύνδεσμος | ρήματα που το ζητούν | παράδειγμα |
|---|---|---|---|
| ειδική | ότι, πως | λέω, ξέρω, νομίζω, βλέπω | Ξέρω ότι ήρθε. |
| βουλητική | να | θέλω, ζητώ, προτείνω, πρέπει | Θέλω να έρθεις. |
| ενδοιαστική | μήπως, μη | φοβάμαι, ανησυχώ, κινδυνεύω | Φοβάμαι μήπως αργήσει. |
| πλάγια ερωτηματική | αν, τι, πού, πώς, γιατί | ρωτώ, αναρωτιέμαι, δεν ξέρω | Ρώτησε αν θα έρθουμε. |
Zamke u obliku i interpunkciji
Obrati pažnju na tri stvari. Prvo, «ότι» („da”) razlikuje se od «ό,τι» („šta god”). Drugo, indirektno pitanje nema sopstveni upitnik u većoj izjavnoj rečenici: «Ρώτησε πού μένω». Ako je cela rečenica pitanje, upitnik stoji na kraju: «Ρώτησε πού μένω;». Treće, posle «φοβάμαι» «μήπως» obično uvodi ono čega se bojimo, dok «ότι» predstavlja informaciju kao činjenicu.
Ista tema na drugim nivoima
Česta pitanja
Kako izabrati između «ότι», «να» i «μήπως»?
Izbor zavisi od glavnog glagola i značenja. Posle glagola saopštavanja ili mišljenja često stoji «ότι» ili «πως»: «Ξέρω ότι ήρθε» (znam da je došao). Želja ili molba često traži «να»: «Σου ζητώ να το ξανασκεφτείς» (molim te da o tome ponovo razmisliš). Uz strah može stajati «μήπως»: «Φοβάμαι μήπως αργήσουμε» (bojim se da ćemo zakasniti).
Šta se menja između «Του είπα ότι έφυγε» i «Του είπα να φύγει»?
Sa «ότι» prenosiš informaciju: «Του είπα ότι έφυγε» znači „rekao sam mu da je otišao”. Sa «να» daješ uputstvo ili naredbu: «Του είπα να φύγει» znači „rekao sam mu da ode”. Isti glagol «λέω» tako može uvoditi dva različita govorna čina.
Kako se interpunkcijski obeležava indirektno pitanje u grčkom?
Indirektno pitanje nema sopstveni upitnik usred izjavne rečenice: «Ρώτησε πού μένω» (pitao je gde živim). Ako je cela rečenica pitanje, grčki upitnik stoji na kraju: «Ρώτησε πού μένω;» (da li je pitao gde živim?). Interpunkcija dakle zavisi od značenja cele rečenice.