Grčka mitologija: 250 velikih mitova na jednostavnom grčkom
Teško je naći bolji ulaz u grčki jezik od njegovih mitova. Ove priče, koje su nam preneli Hesiod, Homer, tragičari, a kasnije Apolodor i Ovidije, oblikovale su reči koje koristimo i danas. Čitanje na pojednostavljenom savremenom grčkom znači učenje jezika kroz priče koje želiš da pročitaš do kraja. Ovde je 250 mitova, verno sažetih prema antičkim izvorima i raspoređenih po nivoima. Počni od svog nivoa i napreduj korak po korak.
A1
Mitovi koje svi znaju
ArahnaTkalja Arahna izaziva Atinu u njenoj veštini. Boginja je pretvara u pauka koji zauvek plete mrežu.
Dedal i IkarDa bi pobegao sa Krita, Dedal pravi krila od perja i voska. Ikar leti preblizu suncu i pada u more.
Trojanski konjSkriveni u drvenom konju ponuđenom kao lažni dar, grčki ratnici noću otvaraju kapije Troje.
Herakle i nemejski lavPošto lavlju kožu nijedno oružje ne može da probije, Herakle ga davi golim rukama — to je prvi od njegovih dvanaest podviga.
MidaDionis daje kralju Midi moć da sve što dotakne pretvori u zlato — nažalost, i hranu i piće.
NarcisNarcis se zaljubljuje u svoj odraz u vodi i tamo vene. Na tom mestu niče cvet koji nosi njegovo ime.
Orfej i EuridikaOrfej pesmom očarava podzemni svet da bi vratio Euridiku. Prerano se okreće i zauvek je gubi.
PandoraPrva žena, stvorena po Zevsovom nalogu, otvara veliki ćup iz koga izlaze sva zla. Na dnu ostaje samo Nada.
PersefonaHad otima Persefonu. Pošto je okusila nar iz podzemnog sveta, deo godine mora da provodi tamo — tako nastaju godišnja doba.
Tezej i MinotaurUz pomoć Arijadnine niti, Tezej ubija Minotaura i pronalazi izlaz iz lavirinta.
Η Αθηνά και ο ΠοσειδώναςΔύο θεοί θέλουν την ίδια πόλη. Ποιο δώρο θα κερδίσει;
Η Λερναία ΎδραΚόβεις ένα κεφάλι και βγαίνουν δύο. Τι κάνεις τότε;
Ο Ηρακλής και ο ΚέρβεροςΣτον τελευταίο άθλο, ο Ηρακλής έπρεπε να νικήσει χωρίς όπλα.
Ο Ήφαιστος, ο θεός που έφτιαχνεΟ θεός της φωτιάς και ο μεγάλος τεχνίτης του Ολύμπου.
Η Εστία και η φωτιά του σπιτιούΗ ήρεμη θεά της φωτιάς, του σπιτιού και της κοινότητας.
Οι εννιά ΜούσεςΗ τέχνη έχει μητέρα — και το όνομά της είναι Μνήμη.
Ο Χάροντας και η βάρκαΟ βαρκάρης που μετέφερε τις ψυχές στον Κάτω Κόσμο.
Ο Ηρακλής και ο ΑνταίοςΌσο πατούσε στη Γη, κανείς δεν μπορούσε να τον νικήσει.
Η γέννηση της ΑφροδίτηςΑπό την πιο σκληρή νύχτα του κόσμου γεννήθηκε η θεά της ομορφιάς.
Οι Στυμφαλίδες όρνιθεςΗ Αθηνά βοήθησε τον Ηρακλή να βγάλει τα πουλιά από την κρυψώνα τους.
Οι στάβλοι του ΑυγείαΜια αδύνατη δουλειά σε μία μέρα, χωρίς φτυάρι.
Η Κερυνίτις έλαφοςΓια έναν ολόκληρο χρόνο ο Ηρακλής κυνηγούσε ένα ιερό ελάφι.
Ο Ερυμάνθιος κάπροςΈνα τεράστιο αγριογούρουνο και ένας βασιλιάς που κρύφτηκε σε πιθάρι.
Τα άλογα του ΔιομήδηΟ Ηρακλής έπρεπε να πάρει τα ανθρωποφάγα άλογα ενός βασιλιά της Θράκης.
Ο Κρητικός ταύροςΟ Ηρακλής έπρεπε να πιάσει ζωντανό τον άγριο ταύρο της Κρήτης.
Οι ΚέρκωπεςΔύο κλέφτες κρέμονταν ανάποδα από ένα ξύλο — και έβαλαν τον Ηρακλή να γελάσει.
Οι τρεις ΜοίρεςΤρεις θεές κρατούν την κλωστή που συμβολίζει τη ζωή.
Ο Ύπνος και ο ΘάνατοςΔύο δίδυμα αδέλφια που μεταφέρουν έναν ήρωα στην πατρίδα του.
Ο Γλαύκος και ο ΔιομήδηςΔύο εχθροί συναντιούνται στη μάχη και θυμούνται μια παλιά φιλία.
Οι Συμπληγάδες πέτρεςΔύο βράχοι που κλείνουν. Και ένα περιστέρι που δοκιμάζει πρώτο.
Η Ίριδα, το ουράνιο τόξοΗ γρήγορη αγγελιοφόρος των θεών και το ουράνιο τόξο.
Ο ΤιτυόςΈνας τεράστιος γίγαντας τιμωρείται για πάντα στον Κάτω Κόσμο.
Ο ταύρος του ΜαραθώναΟ Θησέας πήγε να πιάσει έναν ταύρο. Και θυμήθηκε για πάντα μια ηλικιωμένη γυναίκα.
Οι βάτραχοι της ΛητώςΔεν την άφησαν να πιει νερό. Τώρα μένουν στο νερό για πάντα.
Η Κλυτία και ο ήλιοςΓια εννιά μέρες κοιτούσε τον θεό του ήλιου να περνά στον ουρανό.
Η Αμάλθεια και το κέραςΜια κατσίκα τάισε τον Δία και το κέρατό της έγινε σύμβολο αφθονίας.
Ο Λίνος, ο δάσκαλος του ΗρακλήΟ θυμός μετέτρεψε ένα μάθημα μουσικής σε τραγωδία.
Οι Πυγμαίοι και οι γερανοίΈνας λαός πολύ μικρών ανθρώπων, σε πόλεμο με τα πουλιά.
Ο Έσπερος και ο ΕωσφόροςΔύο αρχαία ονόματα για το ίδιο φωτεινό σώμα στον ουρανό.
Η Χλωρίδα και τα λουλούδιαΗ ελληνική Χλωρίδα έγινε η ρωμαϊκή θεά Φλώρα.
A2
Junaci, lukavstva i preobražaji
Apolon i DafneDok je Apolon progoni, nimfa Dafne pretvara se u lovorovo drvo, koje postaje božji simbol.
ArgonautiJason i posada Arga plove u Kolhidu po Zlatno runo, uz presudnu pomoć Medeje.
AtalantaNepobediva trkačica udaće se samo za onoga ko je pobedi u trci. Prosac uspeva bacivši tri zlatne jabuke koje je dobio od Afrodite.
Hermes lopovTek rođeni Hermes krade Apolonovu stoku i izmišlja liru, čiji zvuk ublažava bratov gnev.
Filemon i BaukidaSamo siromašan stari par prima prerušenog Zevsa i Hermesa. Kao nagradu, supružnici se na kraju pretvaraju u dva isprepletana drveta.
Hronos i ZevsHronos proždire svoju decu po rođenju, ali Rea mu daje kamen umotan u pelene i spasava Zevsa, koji će svrgnuti oca.
Odisej i kiklopZarobljen kod Polifema, Odisej kaže da se zove „Niko”. Oslepljuje džina i beži držeći se ispod ovaca.
Pegaz i BelerofontZahvaljujući zlatnoj uzdi koju mu daje Atina, Belerofont kroti krilatog Pegaza i ubija Himeru.
PenelopaDa bi odbila prosce, Penelopa danju tka pokrov, a noću ga para, čekajući Odisejev povratak.
Prometej i vatraPrometej krade vatru bogovima, skriva je u stabljici morača i daruje ljudima.
Ο Οδυσσέας και οι ΣειρήνεςΤο επικίνδυνο τραγούδι και το σχέδιο που έσωσε ένα πλήρωμα.
Η Καλυψώ και ο δρόμος για το σπίτιΤου πρόσφερε να ζήσει για πάντα. Εκείνος διάλεξε τον γυρισμό.
Οι ΛωτοφάγοιΈνας γλυκός καρπός έκανε τρεις συντρόφους να ξεχάσουν τον γυρισμό.
Ο Λυκάων και ο ξένοςΘέλησε να δοκιμάσει τον θεό. Ο θεός τού έδειξε τι ήταν ήδη.
Ο Άτλας και τα χρυσά μήλαΟ δυνατός ήρωας ξέφυγε από μια παγίδα με ένα έξυπνο τέχνασμα.
Η Νέμεσις και το μέτροΗ θεά της δίκαιης αγανάκτησης απέναντι στην αλαζονεία.
Ο Δαίδαλος και ο ΠέρδικαςΟ σπουδαίος τεχνίτης ζήλεψε το ταλέντο του νεαρού μαθητή του.
Η γέννηση της ΑθηνάςΟ Δίας κατάπιε τη σοφία για να την κρατήσει. Εκείνη βγήκε από το κεφάλι του.
Ο Προκρούστης και το κρεβάτι τουΕίχε ένα μέτρο για όλους. Το πρόβλημα ήταν ότι το μέτρο δεν άλλαζε ποτέ.
Η Καλλιστώ και η Μεγάλη ΆρκτοςΈνας κυνηγός κινδύνεψε να σκοτώσει, χωρίς να το ξέρει, την ίδια του τη μητέρα.
Ο Άργος, ο σκύλος του ΟδυσσέαΕίκοσι χρόνια περίμενε και αναγνώρισε αμέσως τον αφέντη του.
Ο Πάνας και η ΣύριγγαΈνας μύθος για τη σύριγγα και η προέλευση της λέξης «πανικός».
Ο Ωρίων και ο ΣκορπιόςΟ κυνηγός που απείλησε όλα τα ζώα και ο σκορπιός που έστειλε η Γη.
Ο ΥάκινθοςΈνα παιχνίδι τελείωσε με ένα τραγικό ατύχημα.
Η Λητώ και το νησί που δεν φοβήθηκεΤο μικρό άγονο νησί που έγινε ιερός τόπος του Απόλλωνα.
Ο θρόνος της ΉραςΈστειλε στη μητέρα του ένα υπέροχο δώρο. Κανείς δεν πρόσεξε τι ήταν πραγματικά.
Ο Ύλας και οι νύμφεςΠήγε να φέρει νερό. Ο Ηρακλής τον φώναζε ακόμα όταν έφυγε το καράβι.
Οι ΠλειάδεςΕπτά μυθικές αδελφές έδωσαν τα ονόματά τους σε ένα φωτεινό σμήνος άστρων.
Ο ΓανυμήδηςΟ όμορφος νέος που οι θεοί πήραν στον Όλυμπο.
Ο Φρίξος και η ΈλληΤο χρυσό κριάρι που έσωσε δύο παιδιά — και το δέρας που ξεκίνησε τους Αργοναύτες.
Οι ΛαιστρυγόνεςΈντεκα καράβια μπήκαν στο λιμάνι. Ένα έμεινε απ' έξω.
Ο ΚυπάρισσοςΖήτησε από τον θεό να τον αφήσει να πενθεί για πάντα. Ο θεός δέχτηκε.
Ο Βάττος και η πέτραΟ Ερμής του ζήτησε να μη μιλήσει. Μετά γύρισε ντυμένος αλλιώς για να δει.
Η Λήδα και ο κύκνοςΜια παράξενη ιστορία για τη γέννηση της Ελένης και των αδελφών της.
Ο ασκός του ΑιόλουΈβλεπαν ήδη τα φώτα της Ιθάκης. Και τότε άνοιξαν το σακί.
Ο ΘερσίτηςΜια σπάνια φωνή απλού στρατιώτη στην Ιλιάδα — και η βίαιη απάντηση που δέχεται.
Τα μαύρα πανιάΈνα ξεχασμένο σήμα μετέτρεψε τη νίκη σε τραγωδία.
Η Εκάτη στο σταυροδρόμιΜια θεά των δρόμων και της νύχτας, που κρατά αναμμένους δαυλούς.
Ο ΦοίνικαςΤο μυθικό πουλί που πεθαίνει και γεννιέται ξανά.
Ο ΚόδροςΟ βασιλιάς που έσωσε την Αθήνα θυσιάζοντας τον εαυτό του.
Η Φυλλίδα και η αμυγδαλιάΚατέβηκε στην παραλία εννιά φορές. Την ένατη δεν γύρισε σπίτι.
Το ξίφος του ΔαμοκλήΔοκίμασε την καλή τύχη του άρχοντα και είδε τον κίνδυνο πάνω του.
Ο Αρίων και το δελφίνιΟι ναύτες τού είπαν να πηδήξει. Ζήτησε πρώτα να τραγουδήσει.
Οι Κύκλωπες που έφτιαξαν τον κεραυνόΤρεις φυλακισμένοι τεχνίτες. Χωρίς αυτούς, ο Δίας δεν θα είχε νικήσει.
Οι ΥπερβόρειοιΈνας μυθικός λαός πέρα από τον βοριά, μακριά από αρρώστιες και πολέμους.
Ο Μορφέας και οι δύο πύλεςΤα όνειρα βγαίνουν από δύο πόρτες. Από τη μία βγαίνουν ψέματα.
Ο ΑσκάλαφοςΕίδε κάτι που δεν έπρεπε να το πει. Και το είπε.
B1
Iskušenja, zagonetke i kazne
AkteonLovac Akteon nailazi na Artemidu dok se kupa. Pretvoren u jelena, strada od sopstvenih pasa.
DanaidePošto su ubile muževe prve bračne noći, Danajeve kćeri u podzemnom svetu pune bure bez dna.
EvropaU liku belog bika Zevs otima princezu Evropu i odnosi je na Krit, gde postaje majka kralja Minosa.
IoIo, koju Zevs voli i pretvara u junicu, čuva stooki Argos. Ona luta sve do Egipta, gde ponovo dobija ljudski oblik.
Dvanaest Heraklovih podvigaU službi kralja Euristeja Herakle izvršava dvanaest gotovo nemogućih zadataka, od nemejskog lava do Kerbera.
MeleagarMeleagrov život vezan je za jednu cepanicu. Posle lova na kalidonskog vepra, njegova majka Altea baca je u vatru.
Edip i SfingaEdip rešava zagonetku bića koje ujutru hoda na četiri noge, u podne na dve, a uveče na tri — čoveka — i oslobađa Tebu.
Persej i MeduzaUz pomoć Atine i Hermesa, Persej odseca glavu Gorgoni gledajući je samo u odrazu svog bronzanog štita.
SizifZato što je prevario bogove, pa čak i smrt, Sizif večno gura stenu koja se svaki put otkotrlja sa vrha.
TantalPošto je teško uvredio bogove, Tantal u podzemnom svetu večno trpi glad i žeđ: voda i voće stalno mu izmiču.
Ο Χείρωνας, ο δάσκαλος των ηρώωνΟ σοφός Κένταυρος που δίδαξε μεγάλους ήρωες και γιατρούς.
Η Κίρκη και οι σύντροφοι του ΟδυσσέαΈνα μαγικό ποτό άλλαξε τα σώματα των ναυτών, αλλά όχι το μυαλό τους.
Ανάμεσα στη Σκύλλα και τη ΧάρυβδηΔύο δρόμοι, κανένας καλός. Πώς διαλέγεις;
Ο Μαρσύας και ο αυλόςΈνας μουσικός αγώνας με άδικο και πολύ σκληρό τέλος.
Ο Ιξίων και ο τροχόςΈνας ευεργετημένος θνητός ανταποδίδει το καλό με προδοσία.
Ο Τάλως, ο χάλκινος φύλακαςΈνας γίγαντας που δεν κουραζόταν ποτέ — και ένα μικρό καρφί.
Η Ιππολύτη και η ζώνη των ΑμαζόνωνΗ αποστολή είχε ήδη πετύχει ειρηνικά. Μία φήμη την έκανε πόλεμο.
Ο Περσέας και η ΑνδρομέδαΜια μητέρα καυχήθηκε. Την τιμωρία την πλήρωσε η κόρη της.
Ο Δίας και ο ΤυφώνΗ τρομερή μάχη που απείλησε την εξουσία του Δία.
Ο Νέσσος και η ΔηιάνειραΈνα ψεύτικο φίλτρο αγάπης έφερε την τελευταία συμφορά του Ηρακλή.
Η Αριάδνη και ο ΔιόνυσοςΟ Θησέας την άφησε στη Νάξο, αλλά ο μύθος της δεν τελείωσε εκεί.
Η Δανάη και το ξύλινο κιβώτιοΟ βασιλιάς προσπάθησε να αποφύγει τον χρησμό, αλλά δεν άλλαξε τη μοίρα του.
Η ΝαυσικάΌλες έφυγαν τρέχοντας. Μία κοπέλα έμεινε και του μίλησε.
Η ΓιγαντομαχίαΟι θεοί δεν μπορούσαν να νικήσουν μόνοι τους. Χρειάζονταν έναν θνητό.
Ο Φινέας, οι Άρπυιες και οι ΣυμπληγάδεςΟ Φινέας σώθηκε από τις Άρπυιες και έδειξε στους Αργοναύτες πώς να περάσουν τις Συμπληγάδες.
Ο Κάδμος και οι ΣπαρτοίΑπό τα δόντια ενός δράκοντα γεννήθηκαν οι πρώτοι πολεμιστές της Θήβας.
Ο Πύραμος και η ΘίσβηΜια παρεξήγηση οδήγησε δύο νέους σε ένα τραγικό τέλος.
Ο Απόλλωνας, ο Πύθωνας και οι ΔελφοίΗ νίκη του θεού, η ίδρυση του μαντείου και οι διαφορετικές αρχαίες παραδόσεις.
Η Αρέθουσα και ο ΑλφειόςΈγινε νερό για να του ξεφύγει. Εκείνος έγινε νερό για να τη βρει.
Ο Ερμής και ο Άργος ο ΠανόπτηςΕίχε εκατό μάτια, αλλά η μουσική και μια ιστορία τον έκαναν να κοιμηθεί.
Τα βόδια του ΉλιουΟ Οδυσσέας προειδοποίησε τους συντρόφους του, αλλά η πείνα τούς λύγισε.
Ο Γηρυόνης και οι στήλεςΤαξίδεψε ως το τέλος του κόσμου — και δανείστηκε το κύπελλο του Ήλιου για να φτάσει.
Ο Βορέας και η ΩρείθυιαΜια αρπαγή που οι Αθηναίοι συνέδεσαν αργότερα με μια μεγάλη θύελλα.
Το τόξο και οι μνηστήρεςΈστησε τον διαγωνισμό η Πηνελόπη. Κανείς δεν σκέφτηκε ποιος άλλος μπορεί να συμμετάσχει.
Ο Εριχθόνιος και οι πρώτοι ΑθηναίοιΟι Αθηναίοι δεν ήρθαν από αλλού. Ήταν, έλεγαν, φτιαγμένοι από το ίδιο τους το χώμα.
Ο Άμυκος και ο ΠολυδεύκηςΈνας γίγαντας που κέρδιζε με δύναμη συνάντησε κάποιον που ήξερε τεχνική.
Ο ΒούσιριςΜια σκοτεινή ελληνική ιστορία για την Αίγυπτο — και οι αρχαίες αντιρρήσεις.
Η ΣεμέληΗ παγίδα της Ήρας και η διπλή γέννηση του Διονύσου.
Η ουλή του ΟδυσσέαΜέσα στο παλάτι, η παλιά τροφός τον αναγνώρισε αγγίζοντας μια ουλή.
Ο Χρύσης και η αρρώστιαΈνας πατέρας ζήτησε πίσω την κόρη του και ο Αγαμέμνονας τον έδιωξε.
Ο Δόλων και τα άλογα του ΡήσουΠροσπάθησε να αγοράσει τη ζωή του με πληροφορίες, αλλά δεν σώθηκε.
Οι ληστές του δρόμουΤο επικίνδυνο ταξίδι του νεαρού Θησέα προς την Αθήνα.
Το χρυσόμαλλο δέραςΗ Μήδεια βοήθησε τον Ιάσονα να περάσει τις δοκιμασίες του Αιήτη.
Τα Ηλύσια και η ΛήθηΑπό το σκοτεινό βασίλειο του Ομήρου ως τον ποταμό της λησμονιάς του Πλάτωνα.
Ο Δάφνις, ο μυθικός βοσκόςΟι αρχαίοι τον θεωρούσαν δημιουργό της βουκολικής ποίησης.
Ο Ικάριος και η ΗριγόνηΤο κρασί φτάνει στην Αττική και ένα δώρο του Διονύσου οδηγεί σε τραγωδία.
Ο ΘάμυριςΕίπε ότι τραγουδάει καλύτερα από τις Μούσες. Δεν του πήραν τη ζωή — του πήραν το τραγούδι.
Ο Γλαύκος ο ψαράςΕίδε τα ψάρια του να ξαναζωντανεύουν πάνω στο χορτάρι. Και έκανε το λάθος να το δοκιμάσει.
Το δαχτυλίδι του ΠολυκράτηΉταν πολύ τυχερός. Ένας φίλος του είπε ότι αυτό είναι κακό σημάδι.
Ο Δάμων και ο ΦιντίαςΟ ένας εγγυήθηκε με τη ζωή του ότι ο φίλος του θα επιστρέψει.
Ο Μόψος και ο ΚάλχαςΔύο μάντεις δοκίμασαν τις γνώσεις τους σε έναν παράξενο αγώνα.
Ο ΣαρπηδόναςΡώτησε γιατί τους δίνουν τις καλύτερες θέσεις. Και απάντησε ο ίδιος.
Ο ΤρωίλοςΈνας νεαρός Τρώας, μια ενέδρα και μια ιστορία που άλλαξε στον Μεσαίωνα.
B2
Trojanski rat i velike strasti
AhilAhilov gnev prema Agamemnonu, Patroklova smrt i dvoboj sa Hektorom čine srž Ilijade.
EnejaEneja beži iz zapaljene Troje noseći oca Anhiza na ramenima i kreće na put iz koga će nastati Rim.
Dionis i gusariGusari otimaju Dionisa ne prepoznajući ga. Bog pušta lozu da raste uz jarbol i pretvara posadu u delfine.
Hektor i AndromahaPre povratka u bitku Hektor se oprašta od Andromahe i njihovog sina — to je jedna od najdirljivijih scena Ilijade.
IfigenijaDa bi grčka flota otplovila za Troju, Agamemnon mora da žrtvuje ćerku u Aulidi. Kod Euripida Artemida je zamenjuje košutom.
Hera i EhoHera kažnjava nimfu Eho zbog brbljivosti: od tada može samo da ponavlja poslednje reči drugih i kopni od ljubavi prema Narcisu.
KasandraApolon daje Kasandri dar proroštva. Kada ga ona odbije, proklinje je da uvek govori istinu, ali da joj niko ne veruje.
Jabuka razdoraErida baca jabuku „najlepšoj”. Parisova odluka u korist Afrodite vodi u Trojanski rat.
NiobaNioba se hvali da ima više dece od Lete. Apolon i Artemida ubijaju ih strelama, a ona se pretvara u stenu koja plače.
PigmalionVajar Pigmalion zaljubljuje se u statuu od slonovače koju je napravio, a Afrodita joj daje život.
Ο Τιθωνός και η ΗώςΖήτησε αθανασία για τον αγαπημένο της — και ξέχασε να ζητήσει το πιο σημαντικό.
Ο Ερυσίχθων και το ιερό δάσοςΈκοψε ό,τι δεν του ανήκε — και η τιμωρία του ήταν να μη χορταίνει ποτέ.
Η Θέτιδα και η φτέρνα του ΑχιλλέαΜια μητέρα τον έκανε άτρωτο παντού — εκτός από εκεί που τον κρατούσε.
Ο Λαοκόων και το ξύλινο άλογοΠροειδοποίησε τους Τρώες, αλλά εκείνοι παρερμήνευσαν ένα φοβερό σημάδι.
Η Ελένη: το πρόσωπο που κατηγορήθηκεΔέκα χρόνια πολέμου, χιλιάδες νεκροί — και μία γυναίκα να τα φορτωθεί όλα.
Ο Αίας και τα όπλα του ΑχιλλέαΗ πανοπλία του Αχιλλέα, η πληγωμένη τιμή και μια μοιραία απόφαση.
Ο Παλαμήδης, ο εφευρέτηςΞεσκέπασε το τέχνασμα του Οδυσσέα και αργότερα κατηγορήθηκε άδικα για προδοσία.
Ο Πέλοπας και ο ΜυρτίλοςΜια νίκη με δόλο έγινε η αρχή μιας οικογενειακής κατάρας.
Ο ΠάτροκλοςΦόρεσε τα όπλα του φίλου του για να σώσει τον στρατό. Ξέχασε πού έπρεπε να σταματήσει.
Η Ηρώ και ο ΛέανδροςΚάθε νύχτα κολυμπούσε προς ένα λυχνάρι. Μια νύχτα ο αέρας το έσβησε.
Ο ΆδωνιςΔύο θεές τον διεκδίκησαν και ο Δίας μοίρασε τον χρόνο του.
Η ΠενθεσίλειαΗ Αμαζόνα που πολέμησε στην Τροία και προκάλεσε μια νέα σύγκρουση ανάμεσα στους Αχαιούς.
Ο Μέμνων και η ζυγαριά του ΔίαΔύο γιοι θεών αναμετρήθηκαν και ο Δίας ζύγισε τη μοίρα τους.
Η Ινώ και το πέπλο της ΛευκοθέαςΑπό την τραγωδία της Ινώς στη θαλάσσια θεότητα που βοήθησε τον Οδυσσέα.
Ο Κέφαλος και η ΠρόκριςΗ δυσπιστία δηλητηρίασε την αγάπη τους και ένα λάθος την έκανε τραγωδία.
Ο Λυκούργος της ΘράκηςΟι αρχαίες πηγές δίνουν διαφορετικά τέλη στον βασιλιά που πολέμησε έναν θεό.
Ο Άρης, η Αφροδίτη και το δίχτυΟ κουτσός τεχνίτης έπιασε τον θεό του πολέμου χωρίς να σηκώσει όπλο.
Ο Θησέας και ο Πειρίθους στον ΆδηΗ φιλία τους ξεκίνησε με μια δοκιμασία και τους οδήγησε σε μια πέτρινη παγίδα.
Ο Άκις και η ΓαλάτειαΟ Κύκλωπας έμαθε να τραγουδάει για εκείνη. Και μετά σήκωσε το βουνό.
Ο Ηρακλής και η ΟμφάληΓια να εξιλεωθεί για έναν φόνο, ο μεγάλος ήρωας υπηρέτησε μια βασίλισσα.
Ο Αίας ο ΛοκρόςΜια πράξη μέσα σε ναό — και ο στρατός που δεν τον τιμώρησε πλήρωσε μαζί του.
Η Ησιόνη και η πρώτη άλωση της ΤροίαςΔύο αθετημένες υποσχέσεις οδηγούν στην παλαιότερη άλωση της Τροίας.
Ο Τήλεφος και το δόρυ που θεραπεύειΈνας χρησμός λέει ότι αυτό που πλήγωσε τον Τήλεφο πρέπει και να τον θεραπεύσει.
Οι ΑλωάδεςΔύο γιγάντια παιδιά στοίβαξαν βουνά για να φτάσουν στον ουρανό.
Ο Αμφίων και ο ΖήθοςΟ ένας κουβαλούσε τις πέτρες. Ο άλλος έπαιζε λύρα — και οι πέτρες τον ακολουθούσαν.
Η οργή του ΑχιλλέαΗ πρώτη λέξη της Ιλιάδας δεν είναι «πόλεμος». Είναι «θυμός».
Η ΗλέκτραΠερίμενε χρόνια τον αδελφό της· όταν εκείνος επέστρεψε, παρουσιάστηκε πρώτα ως νεκρός.
Το ποτήρι στην ΑθήναΟ πατέρας του κρατούσε το δηλητήριο. Τον έσωσε το σχήμα ενός σπαθιού.
Οι γυναίκες της ΛήμνουΗ Υψιπύλη αρνήθηκε να ακολουθήσει μια σκληρή απόφαση.
Η Έχιδνα, η μητέρα των τεράτωνΠολλά από τα γνωστότερα τέρατα της ελληνικής μυθολογίας ανήκουν στην οικογένειά της.
Οι Αμαζόνες στην ΑθήναΑπό τη Μαύρη Θάλασσα ως την Αθήνα: η μυθική εκστρατεία των Αμαζόνων.
Οι ΗρακλείδεςΤα παιδιά του πιο δυνατού ανθρώπου αναζητούσαν μια πόλη που θα τολμούσε να τα προστατεύσει.
Ο Αρισταίος και οι μέλισσεςΧάθηκαν οι μέλισσές του και η αιτία βρισκόταν σε μια παλιότερη πράξη του.
Ο ΕπιμενίδηςΚοιμήθηκε σε μια σπηλιά ψάχνοντας ένα πρόβατο. Ξύπνησε πενήντα εφτά χρόνια μετά.
Ο Άδραστος και οι ΕπτάΟ χρησμός έλεγε να παντρέψει τις κόρες του με ένα λιοντάρι και έναν κάπρο.
Ο Φοίνικας, ο δάσκαλος του ΑχιλλέαΟ γηραιός δάσκαλος προσπάθησε να μαλακώσει τον θυμό του Αχιλλέα με μνήμες, συμβουλές και ένα παλιό παράδειγμα.
Ο Ίων και η ΚρέουσαΤο αγόρι σκούπιζε τον ναό των Δελφών. Η γυναίκα που ήρθε να ρωτήσει ήταν η μητέρα του.
Γ1
Velike teme tragedije
AlkestidaAlkestida pristaje da umre umesto muža Admeta. Herakle, zahvalan za gostoprimstvo, otima je od Smrti.
AntigonaAntigona prkosi Kreontovoj zabrani i sahranjuje brata Polinika. Zbog toga gubi život.
AsklepijeAsklepije, Apolonov sin i otac medicine, počinje da oživljava mrtve. Zevs ga pogađa munjom da bi uspostavio svetski poredak.
FiloktetFiloktet je deset godina napušten na Lemnosu sa Heraklovim lukom. Grci moraju da ga vrate, jer bez tog luka Troja ne može pasti.
Hipolit i FedraFedra potajno voli pastorka Hipolita. Kada je odbije, ona ga optužuje i oduzima sebi život, a Tezej proklinje nevinog sina.
MedejaJason želi da se oženi ćerkom korintskog kralja. Izdana Medeja sprovodi najstrašniju osvetu: ubija sopstvenu decu.
OrestOrest sveti oca Agamemnona ubijajući Klitemnestru. Progonjen Erinijama, sudi mu se u Atini i biva oslobođen.
PentejKralj Tebe odbacuje Dionisov kult. Bog ga odvodi na Kiteron, gde ga menade — među njima i njegova majka — rastržu.
Okovani PrometejPrikovan za Kavkaz, dok mu orao svakog dana kljuje jetru, Prometej odbija da se pokori Zevsu.
TiresijaTiresija je živeo i kao muškarac i kao žena. Hera ga oslepljuje, ali mu Zevs daje dar proroštva, pa postaje veliki tebanski vidovnjak.
Ο Ηρακλής στο σταυροδρόμιΔύο γυναίκες, δύο δρόμοι — και η πιο διάσημη επιλογή της αρχαίας ηθικής.
Ο Πολύιδος και το βότανο της ζωήςΈφερε ένα παιδί πίσω στη ζωή, αλλά ο βασιλιάς απαίτησε ακόμη περισσότερα.
Ο Σαλμωνέας, ο βασιλιάς που έπαιζε τον ΔίαΈστησε βροντές από χαλκό και ζήτησε να τον λατρεύουν. Πήρε τον αληθινό κεραυνό.
Το καλάθι που δεν έπρεπε να ανοίξειΗ Αθηνά τους ζήτησε μόνο ένα πράγμα: να μην κοιτάξουν μέσα.
Ο Μελάμπους και η γλώσσα των ζώωνΦρόντισε τα μικρά φίδια και απέκτησε ένα παράξενο χάρισμα.
Ο Μίνωας, κριτής των νεκρώνΟ αμφιλεγόμενος βασιλιάς που έγινε δικαστής στον Κάτω Κόσμο.
Οι ΔιόσκουροιΟ ένας ήταν αθάνατος, ο άλλος όχι. Ζήτησε να μοιραστούν τη διαφορά.
Ο Ατρέας και ο ΘυέστηςΔύο αδέλφια, ένας θρόνος, και ένα δείπνο που ο ήλιος αρνήθηκε να δει.
Ο Τριπτόλεμος και το σιτάριΗ Δήμητρα δεν αντάμειψε τον βασιλιά. Αντάμειψε την οικογένεια που της άνοιξε την πόρτα.
Ο Πρωτεσίλαος και η ΛαοδάμειαΟ πρώτος Αχαιός που πάτησε στην Τροία και η θλιβερή ιστορία της γυναίκας του.
Ο Αμφιάραος και οι Επτά επί ΘήβαςΉξερε ότι η εκστρατεία θα αποτύγχανε, αλλά η απόφαση της Εριφύλης τον υποχρέωσε να φύγει.
Η ΠολυξένηΟ πόλεμος είχε τελειώσει, αλλά οι νικητές απαίτησαν ακόμη μία ανθρώπινη θυσία.
Ο ΝεοπτόλεμοςΟ γιος του Αχιλλέα βρέθηκε ανάμεσα στην τιμιότητα και στη βία του πολέμου.
Οι Πιερίδες και ο ΘάμυριςΔύο διαφορετικές ιστορίες για ανθρώπους που τόλμησαν να συναγωνιστούν τις Μούσες.
Η Νέκυια: ο Οδυσσέας στους νεκρούςΡώτησε τον μάντη για τον δρόμο. Έφυγε έχοντας μάθει τι είναι ο θάνατος.
Η ΜύρραΜια δύσκολη ιστορία για τα οικογενειακά όρια, τη μεταμόρφωση και τη μυθική γέννηση του Άδωνη.
Η Σαλμακίς και ο ΕρμαφρόδιτοςΜια μεταμόρφωση που έγινε χωρίς τη συγκατάθεση του νεαρού ήρωα.
Η πυρά στην ΟίτηΤο τέλος της επίγειας ζωής του Ηρακλή και η αποθέωσή του.
Ο Πρίαμος στη σκηνή του ΑχιλλέαΈνας πατέρας μπήκε μόνος στη σκηνή του εχθρού για να πάρει πίσω τον νεκρό γιο του.
Ο Πελίας και οι κόρες τουΗ Μήδεια κέρδισε την εμπιστοσύνη τους με μια παραπλανητική απόδειξη.
Ο Ερεχθέας και οι κόρες τουΜια μητέρα συναινεί στη θυσία της κόρης της για να σωθεί η Αθήνα.
Ο Ορέστης στην ΤαυρίδαΗ ιέρεια ετοίμαζε τη θυσία ενός ξένου, χωρίς να ξέρει ότι ήταν ο αδελφός της.
Ο Ετεοκλής και ο ΠολυνείκηςΥπερασπίστηκε τις έξι πύλες. Στην έβδομη πήγε ο ίδιος.
Ο Καπανέας και η ΕυάδνηΕίπε ότι θα μπει στη Θήβα ακόμα κι αν τον εμποδίσει ο Δίας. Ο Δίας τον άκουσε.
Ο Ηρακλής μαινόμενοςΓύρισε από τον Κάτω Κόσμο έγκαιρα για να τους σώσει. Και τους σκότωσε ο ίδιος.
Η ΕκάβηΜέσα σε μία μέρα χάνει δύο ακόμη παιδιά και περνά από τον θρήνο στην εκδίκηση.
Γ2
Kosmogonija, filozofija i učene priče
AlkionaPosle Keiksovog brodoloma supružnici se pretvaraju u vodomare. Otuda „alkionski dani”, dani mirnog mora usred zime.
AtlantidaU Timaju i Kritiji Platon govori o moćnom ostrvu koje je potonulo za jedan dan i jednu noć pošto je izazvalo drevnu Atinu.
Deukalion i PiraKao jedini preživeli posle potopa, Deukalion i Pira ponovo naseljavaju zemlju bacajući kamenje preko ramena.
EndimionSelena, boginja Meseca, voli lepog Endimiona. On pada u večni san koji zauvek čuva njegovu mladost.
Eros i PsihaKod Apuleja Psiha gubi Erosa jer želi da vidi njegovo lice. Savladava iskušenja koja joj zadaje Afrodita i stiče besmrtnost.
FaetonFaeton, sin Sunca, dobija dozvolu da vozi očeve kočije. Gubi kontrolu i pali svet, pa ga Zevs obara munjom.
Pet ljudskih rodovaU Poslovima i danima Hesiod opisuje smenu zlatnog, srebrnog i bronzanog roda, roda heroja i gvozdenog roda.
Prokna i FilomelaKada tkanje otkrije Terejev zločin nad Filomelom, sestre sprovode strašnu osvetu, a zatim se pretvaraju u ptice.
Protagorin mitU Platonovom dijalogu Epimetej zaboravlja da obdari čoveka. Prometej krade veštine i vatru, a Zevs svima dodeljuje stid i pravdu.
TeogonijaHesiodova poema govori o nastanku sveta, od prvobitnog Haosa do Zevsove pobede nad Titanima.
Το δαχτυλίδι του ΓύγηΑν κανείς δεν μπορούσε να σε δει, θα παρέμενες δίκαιος;
Η αλληγορία του σπηλαίουΔεμένοι από τη γέννησή τους, βλέπουν σκιές — και τις ονομάζουν πραγματικότητα.
Ο μύθος του ΗρόςΈνας στρατιώτης επιστρέφει από τους νεκρούς και περιγράφει πώς διαλέγουμε τη ζωή μας.
Ο ηνίοχος και τα δύο άλογαΗ ψυχή ως άρμα: ένας οδηγός και δύο άλογα που δεν τραβούν προς την ίδια μεριά.
Ο μύθος του Αριστοφάνη για τον έρωταΉμασταν κάποτε ολόκληροι. Μας έκοψαν στη μέση — και από τότε ψάχνουμε.
Ο Θεύθ, ο Θαμούς και η εφεύρεση της γραφήςΈνας θεός παρουσιάζει τη μεγαλύτερη εφεύρεσή του. Ο βασιλιάς δεν εντυπωσιάζεται.
Ο Πρωτέας, ο γέρος της θάλασσαςΓνώριζε τον δρόμο της επιστροφής, αλλά απέφευγε να δώσει απαντήσεις.
Από Ερινύες σε ΕυμενίδεςΗ εκδίκηση δέχεται μια θέση μέσα στη δικαιοσύνη της πόλης.
Ο Ζαγρεύς και η καταγωγή του ανθρώπουΜια διάσημη αλλά αβέβαιη ανασύνθεση ορφικών παραδόσεων.
Η ΚλυταιμνήστραΗ εκδίκηση έφερε νέα εκδίκηση, ώσπου τη θέση της πήρε η δικαιοσύνη.
Ο Κώκαλος και το κοχύλιΈνα κοχύλι βοήθησε τον Μίνωα να βρει τον Δαίδαλο στη Σικελία.
Ο Αλκμαίων και το περιδέραιοΜετά από μια φοβερή πράξη, καμία παλιά γη δεν του έδινε γαλήνη. Η λύση βρέθηκε στη νέα γη του Αχελώου.
Τα Ελευσίνια ΜυστήριαΜια πανάρχαια μύηση που υποσχόταν καλύτερη μοίρα μετά τον θάνατο.
Ο Κροίσος και ο ΣόλωνΟ πλούτος δεν αρκεί για να κρίνουμε αν μια ζωή υπήρξε ευτυχισμένη.
Ο Οιδίποδας στον ΚολωνόΟ εξόριστος που όλοι φοβούνταν έγινε, στο τέλος, προστάτης μιας πόλης.
Ο ΗρόστρατοςΟι Εφέσιοι θέλησαν να σβήσουν το όνομά του. Οι ιστορικοί το διέσωσαν.
Το μαντείο των ΔελφώνΓια πολλούς αιώνες, άνθρωποι και πόλεις ζητούσαν τη συμβουλή του Απόλλωνα.
Odakle početi?
Svaka priča na grecfacile.ch postoji u grčkoj verziji prilagođenoj nivou, sa prevodima i rečnikom dostupnim na klik. Ako si početnik, deset mitova nivoa A1 možeš čitati sa manje od 500 grčkih reči — a radnju već poznaješ.
Počni od nivoa A1