Predlozi pisanog jezika
λόγω, μέσω, βάσει, κατόπιν, εξαιτίας: predlozi sa genitivom česti u novinama i službenom jeziku.
Izrazi s genitivom
Ovi izrazi često sažeto iskazuju uzrok, sredstvo, osnov ili vremenski odnos: «λόγω βροχής» približno odgovara «επειδή βρέχει» („jer pada kiša”), a «μέσω διαδικτύου» znači „preko interneta”. Nisu uvek potpuno istoznačni sa svakodnevnim opisima; obrati pažnju na padež i stil.
- Η συνάντηση αναβλήθηκε λόγω καιρού.Sastanak je odložen zbog vremenskih uslova.
- Η αίτηση υποβάλλεται αποκλειστικά μέσω διαδικτύου.Prijava se podnosi isključivo putem interneta.
- Η απόφαση ελήφθη βάσει του νέου κανονισμού.Odluka je doneta na osnovu novog pravilnika.
- Επισκέψεις μόνο κατόπιν συνεννόησης.Posete samo uz prethodni dogovor.
| πρόθεση | σημασία | παράδειγμα |
|---|---|---|
| λόγω | à cause de | λόγω καιρού |
| εξαιτίας | par la faute de | εξαιτίας του αποκλεισμού |
| μέσω | via, par le biais de | μέσω διαδικτύου |
| βάσει | sur la base de | βάσει νόμου |
| κατόπιν | à la suite de | κατόπιν συνεννόησης |
| περί | au sujet de, environ | περί τα μεσάνυχτα |
| υπέρ / κατά | pour / contre | υπέρ της πρότασης |
| ελλείψει | faute de | ελλείψει χρόνου |
Korisne nijanse značenja
«Λόγω» obično neutralno predstavlja uzrok; «εξαιτίας» može, zavisno od konteksta, da sugeriše kritiku, ali može i samo da označi uzrok. «Μέσω» je često u administrativnom i digitalnom jeziku, npr. «μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου» („imejlom”) i «μέσω εφαρμογής» („putem aplikacije”). «Κατόπιν» se javlja i u ustaljenom izrazu «κατόπιν εορτής» („naknadno, kada je već kasno”).
- Το μάθημα ματαιώθηκε λόγω απεργίας.Čas je otkazan zbog štrajka.
- Εξαιτίας της αμέλειάς του χάθηκε ολόκληρη η προθεσμία.Zbog njegove nemarnosti propušten je ceo rok.
- Θα σας ενημερώσουμε μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου.Obavestićemo Vas imejlom.
- Ήρθαν να βοηθήσουν, αλλά κατόπιν εορτής.Došli su da pomognu, ali prekasno.
«Προς» s akuzativom
«Προς» označava pravac, primaoca ili odnos: «προς τον Βορρά» („ka severu”), «επιστολή προς τον δήμαρχο» („pismo gradonačelniku”) i «ένα προς ένα» („jedan prema jedan”). Javlja se i u «βήμα προς βήμα» („korak po korak”) i «λέξη προς λέξη» („reč po reč”) i nije isključivo formalno.
- Το πλοίο κατευθύνεται προς τον Βορρά.Brod plovi ka severu.
- Απέστειλε επιστολή προς τον δήμαρχο.Poslao je pismo gradonačelniku.
- Θα σας εξηγήσω τη διαδικασία βήμα προς βήμα.Objasniću Vam postupak korak po korak.
Tvoj red
Izaberi pravilan oblik.
Česta pitanja
Šta znači «λόγω» i koji padež zahteva?
«Λόγω» s genitivom znači „zbog”. Kratak izraz «λόγω βροχής» („zbog kiše”) može da zameni rečenicu «επειδή βρέχει» („jer pada kiša”). Na primer: «Η συνάντηση αναβλήθηκε λόγω καιρού» („Sastanak je odložen zbog vremena”).
Koja je razlika u značenju između «λόγω» i «εξαιτίας»?
«Λόγω» obično neutralno prikazuje uzrok. «Εξαιτίας» može, zavisno od konteksta, jače ukazivati na neprijatan uzrok ili krivicu, ali može i jednostavno značiti „zbog”: «Εξαιτίας της αμέλειάς του χάθηκε ολόκληρη η προθεσμία» („Zbog njegove nemarnosti propušten je ceo rok”).
Šta izražava predlog «προς»?
«Προς» izražava pravac, primaoca ili odnos i stoji uz akuzativ: «Το πλοίο κατευθύνεται προς τον Βορρά» („Brod plovi ka severu”), «επιστολή προς τον δήμαρχο» („pismo gradonačelniku”), kao i izraze «βήμα προς βήμα» („korak po korak”) i «λέξη προς λέξη» („reč po reč”).