Realne uslovne rečenice sa αν
Ako + mogući uslov: Αν βρέξει, θα μείνουμε σπίτι. Gramatika plana A i plana B.
Osnovni obrazac
Uslovna rečenica ima uslov (deo sa „αν”) i posledicu. Za mogući budući događaj često se koristi „αν” + svršeni oblik bez „να”, a u posledici „θα” + glagol: „Αν βρέξει, θα μείνουμε σπίτι”. Za stvarnu sadašnju situaciju: „Αν έχεις χρόνο, έλα μαζί μας”. Za naviku ili opšte pravilo mogu se koristiti prezent u oba dela: „Αν ζεσταίνεις αρκετά το νερό, βράζει”. Posledica ne mora uvek imati „θα”; može biti zapovest, pitanje ili prezent.
- Αν βρέξει, θα μείνουμε σπίτι.Ako bude padala kiša, ostaćemo kod kuće.
- Αν έχεις χρόνο, έλα μαζί μας.Ako imaš vremena, pođi s nama.
- Αν ζεσταίνεις αρκετά το νερό, βράζει.Ako dovoljno zagrevaš vodu, ona provri.
- Αν δεις τον Νίκο, πες του γεια.Ako vidiš Nikosa, pozdravi ga.
| υπόθεση | απόδοση | παράδειγμα |
|---|---|---|
| αν + υποτακτική | θα + ρήμα | Αν βρέξει, θα μείνουμε σπίτι. |
| αν + ενεστώτας | ενεστώτας | Αν ζεσταίνεις νερό, βράζει. |
| αν + υποτακτική | προστακτική | Αν δεις τον Νίκο, πες του γεια. |
Buduće vremenske rečenice bez „θα”
Posle „όταν”, „μόλις”, „πριν” i „μέχρι να”, kada govorimo o budućnosti, obično se koristi svršeni oblik bez „θα”: „Όταν έρθεις, θα φάμε”. „Μόλις φτάσεις, πάρε με τηλέφωνο”. „Θα περιμένω μέχρι να τελειώσεις”. „θα” stoji u glavnoj, a ne u vremenskoj rečenici. U posebnim govornim kontekstima ipak se može čuti „θα” posle „αν” ili „όταν”, ali to nije osnovni obrazac ovog nivoa.
- Όταν έρθεις, θα φάμε.Kada dođeš, ješćemo.
- Μόλις φτάσεις, πάρε με τηλέφωνο.Pozovi me čim stigneš.
- Θα περιμένω μέχρι να τελειώσεις.Sačekaću dok ne završiš.
Ljubazni predlozi i saveti
Uslov može da ublaži predlog, poziv ili molbu: „Αν θέλεις, πάμε σινεμά”. „Αν μπορείς, πάρε με τηλέφωνο”. To nisu zamišljene situacije; sagovorniku ostavljaju izbor i zvuče ljubazno. Kada uslov stoji prvi, u pisanju se obično odvaja zarezom od posledice.
- Αν θέλεις, πάμε σινεμά.Ako želiš, idemo u bioskop.
- Αν μπορείς, έλα λίγο νωρίτερα.Ako možeš, dođi malo ranije.
- Αν σε βολεύει, τα λέμε αύριο.Ako ti odgovara, čujemo se sutra.
Sada ti
Izaberi pravilan oblik.
Česta pitanja
Kako se gradi uslovna rečenica sa „αν”?
Za mogući uslov koristi se „αν” + svršeni oblik, a u posledici „θα”: „Αν βρέξει, θα μείνουμε σπίτι” (Ako bude padala kiša, ostaćemo kod kuće). Za opšte pravilo može se koristiti prezent u oba dela: „Αν ζεσταίνεις αρκετά το νερό, βράζει” (Ako dovoljno zagrevaš vodu, ona provri).
Da li se „θα” koristi posle „όταν”?
U osnovnom obrascu za budućnost ne: posle „όταν”, „μόλις” i „πριν” obično se koristi glagolski oblik bez „θα”: „Όταν έρθεις, θα φάμε” (Kada dođeš, ješćemo), „Μόλις φτάσεις, πάρε με τηλέφωνο”. „θα” je ovde u glavnoj rečenici. U posebnim kontekstima sreću se i druge konstrukcije.
Kako se pomoću „αν” daje ljubazan predlog?
Uslov ublažava predlog ili molbu: „Αν θέλεις, πάμε σινεμά” (Ako želiš, idemo u bioskop), „Αν μπορείς, έλα λίγο νωρίτερα” (Ako možeš, dođi malo ranije), „Αν σε βολεύει, τα λέμε αύριο” (Ako ti odgovara, čujemo se sutra).