Nominativ i akuzativ
Subjekat ili objekat? Grčki to pokazuje imenicom i članom. Glavno pravilo: muški oblik gubi -ς.
Čemu služe padeži?
Nominativ se obično koristi za subjekat: ko ili šta vrši radnju? Akuzativ se, između ostalog, koristi za direktni objekat: koga ili šta vidimo, želimo ili kupujemo? U rečenici « Ο Νίκος βλέπει τον Γιάννη » članovi i nastavci pokazuju ko koga vidi. Red reči je fleksibilniji nego u mnogim jezicima, ali promena reda može promeniti naglasak.
Complete: Βλέπω ___ φίλο.
Čemu služe padeži?
Nominativ se obično koristi za subjekat: ko ili šta vrši radnju? Akuzativ se, između ostalog, koristi za direktni objekat: koga ili šta vidimo, želimo ili kupujemo? U rečenici «Ο Νίκος βλέπει τον Γιάννη» članovi i nastavci pokazuju ko koga vidi. Red reči je fleksibilniji nego u mnogim jezicima, ali promena reda može promeniti naglasak.
- Ο σκύλος βλέπει τη γάτα.Pas vidi mačku.
- Ο Νίκος βλέπει τον Γιάννη.Nikos vidi Janisa.
- Η Μαρία θέλει έναν καφέ.Marija želi kafu.
Čest obrazac: ο φίλος → τον φίλο
Mnoge imenice muškog roda završavaju se u nominativu na «-ς» i gube ga u akuzativu: «ο φίλος → τον φίλο», «ο μαθητής → τον μαθητή», «ο πατέρας → τον πατέρα». To ne važi za svaku mušku imenicu, naročito ne za neka nepromenljiva strana imena. Mnoge ženske imenice na «-α» ili «-η» zadržavaju nastavak, dok se član menja: «η μητέρα → τη μητέρα». Kod srednjeg roda nominativ i akuzativ u okviru istog broja uvek imaju isti oblik: «το βιβλίο → το βιβλίο», «τα βιβλία → τα βιβλία».
- Βλέπω τον φίλο μου.Vidim svog prijatelja.
- Περιμένω τον πατέρα μου.Čekam svog oca.
- Ξέρω τη μητέρα σου.Poznajem tvoju majku.
- Διαβάζω το βιβλίο.Čitam knjigu.
| γένος | ονομαστική | αιτιατική |
|---|---|---|
| αρσενικό | ο φίλος | τον φίλο |
| αρσενικό | ο μαθητής | τον μαθητή |
| θηλυκό | η μητέρα | τη μητέρα |
| ουδέτερο | το βιβλίο | το βιβλίο |
Završno -ν
Ženski član «την» zadržava završno -ν ispred samoglasnika, slova «κ, π, τ, ξ, ψ» i kombinacija «μπ, ντ, γκ, τσ, τζ»: «την Άννα», «την πόλη», ali «τη θάλασσα». U pažljivo pisanom grčkom muški član «τον» uvek zadržava -ν, i da bi se razlikovao od srednjeg roda «το»: «τον φίλο», «τον μαθητή».
- Βλέπω την Άννα.Vidim Anu.
- Ακούω τη μουσική.Slušam muziku.
Posle «με», «σε», «για», «από»
Akuzativ ne označava samo objekat. Koristi se i posle čestih predloga «με, σε, για, από, χωρίς»: «με τη Μαρία» (sa Marijom), «για τον Νίκο» (za Nikosa), «από το σπίτι» (iz kuće). «Σε» se obavezno spaja sa određenim članom: «σε + τον → στον», «σε + την → στην», «σε + το → στο».
- Πάω στο σχολείο.Idem u školu.
- Ένα δώρο για τον Νίκο.Poklon za Nikosa.
Sada ti
Stavi imeničku sintagmu u akuzativ.
Česta pitanja
Koja je razlika između nominativa i akuzativa u grčkom?
Nominativ obično označava subjekat, a akuzativ, između ostalog, direktni objekat: «Ο Νίκος βλέπει τον Γιάννη» (Nikos vidi Janisa). Članovi i nastavci pokazuju ko vrši radnju i na koga je ona usmerena. Red reči može da se menja, ali se time može promeniti i naglasak u rečenici.
Šta se često dešava s imenicom muškog roda kada postane objekat?
Mnoge imenice muškog roda na «-ς» gube to «-ς» u akuzativu, a «ο» postaje «τον»: «ο φίλος → τον φίλο» (prijatelj). Taj obrazac ne važi za svaku mušku imenicu. Mnoge ženske imenice na «-α» ili «-η» zadržavaju nastavak, ali se član menja («η μητέρα → τη μητέρα»). Kod imenica srednjeg roda nominativ i akuzativ imaju isti oblik u istom broju.
Koji padež dolazi posle «με», «σε», «για» i «από»?
Akuzativ: «Πάω στο σχολείο» (idem u školu), «Ένα δώρο για τον Νίκο» (poklon za Nikosa), «Καφές με γάλα» (kafa s mlekom). «Σε» se spaja sa određenim članom: «σε» + «το» daje «στο».