Priloške rečenice: kada, zato što, da bi
Pet vrsta zavisnih rečenica odgovara na pet pitanja: kada? zašto? s kojim ciljem? s kakvim ishodom? uprkos čemu?
Vreme i uzrok: „όταν”, „μόλις”, „επειδή”
Vremenske rečenice odgovaraju na pitanje „kada?” i uvode ih „όταν”, „μόλις”, „πριν (να)”, „αφού” i „ενώ”: „Μόλις έφτασα, χτύπησε το τηλέφωνο”. „Πριν φύγεις, κλείσε τα φώτα”. Uzročne rečenice odgovaraju na „zašto?” i često ih uvode „επειδή”, „γιατί” ili „αφού”: „Δεν βγήκα επειδή έβρεχε”. „αφού” može označiti vreme („Αφού έφαγε, έφυγε”) ili uzrok („Αφού βρέχει, θα μείνουμε μέσα”); značenje razjašnjava kontekst.
- Μόλις έφτασα στο σπίτι, χτύπησε το τηλέφωνο.Čim sam stigao kući, zazvonio je telefon.
- Δεν βγήκα χθες το βράδυ επειδή έβρεχε πολύ.Sinoć nisam izašao jer je padala jaka kiša.
- Πριν φύγεις, κλείσε τα φώτα και κλείδωσε την πόρτα.Pre nego što odeš, ugasi svetla i zaključaj vrata.
- Αφού βρέχει, θα μείνουμε μέσα.Pošto pada kiša, ostaćemo unutra.
Cilj i posledica: „για να”, „ώστε”
Namenska rečenica izražava cilj i najčešće se gradi pomoću „για να” + konjunktiv: „Διαβάζω για να περάσω τις εξετάσεις”. Posledična rečenica govori šta je iz toga proisteklo: „Ήταν τόσο κουρασμένος που κοιμήθηκε στον καναπέ”. Često se koriste „τόσο… που” ili „τόσο… ώστε να”: „Έκανε τόσο κρύο, ώστε να παγώσει το νερό”. Cilj opisuje nameru, a posledica ishod.
- Διαβάζω κάθε βράδυ για να περάσω τις εξετάσεις.Učim svake večeri da bih položio ispite.
- Ήταν τόσο κουρασμένος που κοιμήθηκε στον καναπέ.Bio je toliko umoran da je zaspao na kauču.
- Έκανε τόσο κρύο, ώστε να παγώσει το νερό.Bilo je toliko hladno da se voda zaledila.
Dopusne rečenice: „αν και”, „παρόλο που”
Dopusna rečenica navodi stvarnu prepreku koja na kraju ne menja ishod. Često je uvode „αν και” ili „παρόλο που” i obično sadrži indikativ: „Αν και έβρεχε, βγήκαμε βόλτα”. „Παρόλο που είναι μικρός, μιλάει τρεις γλώσσες”. Kada zavisna rečenica stoji prva, od glavne se obično odvaja zarezom.
- Αν και έβρεχε, βγήκαμε βόλτα.Iako je padala kiša, izašli smo u šetnju.
- Παρόλο που είναι μικρός, μιλάει τρεις γλώσσες.Iako je mali, govori tri jezika.
- Αν και δούλεψε όλη νύχτα, ήρθε στην ώρα του.Iako je radio cele noći, stigao je na vreme.
Sada ti
Izaberi pravilan oblik.
Ista tema na drugim nivoima
Česta pitanja
Koja je razlika između „επειδή” i „γιατί”?
Oba izražavaju uzrok, ali „γιατί” služi i kao pitanje „zašto?”. „επειδή” uvodi samo razlog i može stajati na početku rečenice: „Δεν βγήκα επειδή έβρεχε” (Nisam izašao jer je padala kiša). Obrati pažnju i na „αφού”, koje može da označi vreme i uzrok.
Kako se na grčkom izražava cilj?
Pomoću „για να” + konjunktiv: „Διαβάζω για να περάσω τις εξετάσεις” (Učim da bih položio ispite). Ne mešaj cilj s posledicom, koju izražavaju „τόσο… που / ώστε”: „Ήταν τόσο κουρασμένος που κοιμήθηκε στον καναπέ”. Cilj je namera, a posledica ono što se dogodilo.
Kako se na grčkom kaže „iako”?
Pomoću „αν και” ili „παρόλο που” + indikativ: „Αν και έβρεχε, βγήκαμε βόλτα” (Iako je padala kiša, izašli smo u šetnju), „Παρόλο που είναι μικρός, μιλάει τρεις γλώσσες”. Zavisna rečenica navodi stvarnu prepreku, ali se radnja glavne rečenice ipak ostvaruje.