Zdania okolicznikowe: kiedy, ponieważ, aby
Pięć grup zdań podrzędnych odpowiada na pięć pytań: kiedy? dlaczego? po co? z jakim skutkiem? mimo czego?
Czas i przyczyna: «όταν», «μόλις», «επειδή»
Zdania okolicznikowe czasu odpowiadają na pytanie „kiedy?” i zaczynają się od «όταν», «μόλις», «πριν (να)», «αφού» lub «ενώ»: «Μόλις έφτασα, χτύπησε το τηλέφωνο». «Πριν φύγεις, κλείσε τα φώτα». Zdania przyczynowe odpowiadają na „dlaczego?” i często zaczynają się od «επειδή», «γιατί» lub «αφού»: «Δεν βγήκα επειδή έβρεχε». «αφού» może oznaczać czas («Αφού έφαγε, έφυγε») albo przyczynę («Αφού βρέχει, θα μείνουμε μέσα»); rozstrzyga kontekst.
- Μόλις έφτασα στο σπίτι, χτύπησε το τηλέφωνο.Gdy tylko dotarłem do domu, zadzwonił telefon.
- Δεν βγήκα χθες το βράδυ επειδή έβρεχε πολύ.Nie wyszedłem wczoraj wieczorem, bo mocno padało.
- Πριν φύγεις, κλείσε τα φώτα και κλείδωσε την πόρτα.Zanim wyjdziesz, zgaś światła i zamknij drzwi na klucz.
- Αφού βρέχει, θα μείνουμε μέσα.Ponieważ pada deszcz, zostaniemy w środku.
Cel i skutek: «για να», «ώστε»
Zdanie celu określa zamiar i tworzy się je głównie za pomocą «για να» + trybu łączącego: «Διαβάζω για να περάσω τις εξετάσεις». Zdanie skutkowe mówi, co z tego wynikło: «Ήταν τόσο κουρασμένος που κοιμήθηκε στον καναπέ». Często używa się «τόσο… που» lub «τόσο… ώστε να»: «Έκανε τόσο κρύο, ώστε να παγώσει το νερό». Cel jest zamierzony; skutek opisuje rezultat.
- Διαβάζω κάθε βράδυ για να περάσω τις εξετάσεις.Uczę się każdego wieczoru, żeby zdać egzaminy.
- Ήταν τόσο κουρασμένος που κοιμήθηκε στον καναπέ.Był tak zmęczony, że zasnął na kanapie.
- Έκανε τόσο κρύο, ώστε να παγώσει το νερό.Było tak zimno, że woda zamarzła.
Przyzwolenie: «αν και», «παρόλο που»
Zdanie przyzwalające przedstawia rzeczywistą przeszkodę, która ostatecznie nie zmienia wyniku. Często zaczyna się od «αν και» lub «παρόλο που» i zwykle używa trybu oznajmującego: «Αν και έβρεχε, βγήκαμε βόλτα». «Παρόλο που είναι μικρός, μιλάει τρεις γλώσσες». Gdy zdanie podrzędne stoi pierwsze, zwykle oddziela się je przecinkiem od głównego.
- Αν και έβρεχε, βγήκαμε βόλτα.Chociaż padało, poszliśmy na spacer.
- Παρόλο που είναι μικρός, μιλάει τρεις γλώσσες.Choć jest mały, mówi w trzech językach.
- Αν και δούλεψε όλη νύχτα, ήρθε στην ώρα του.Chociaż pracował całą noc, przyszedł na czas.
Teraz twoja kolej
Wybierz poprawną formę.
Ten sam temat na innych poziomach
Najczęstsze pytania
Jaka jest różnica między «επειδή» a «γιατί»?
Oba wyrażają przyczynę, ale «γιατί» służy też jako pytanie „dlaczego?”. «επειδή» wprowadza tylko przyczynę i może stać na początku zdania: «Δεν βγήκα επειδή έβρεχε» (Nie wyszedłem, bo padało). Zwróć też uwagę na «αφού», które może oznaczać czas i przyczynę.
Jak wyrazić cel po grecku?
Przez «για να» + tryb łączący: «Διαβάζω για να περάσω τις εξετάσεις» (Uczę się, żeby zdać egzaminy). Nie myl celu ze skutkiem, wyrażanym przez «τόσο… που / ώστε»: «Ήταν τόσο κουρασμένος που κοιμήθηκε στον καναπέ». Cel jest zamierzony, skutek mówi o tym, co nastąpiło.
Jak powiedzieć po grecku „chociaż”?
Przez «αν και» lub «παρόλο που» + tryb oznajmujący: «Αν και έβρεχε, βγήκαμε βόλτα» (Chociaż padało, poszliśmy na spacer), «Παρόλο που είναι μικρός, μιλάει τρεις γλώσσες». Zdanie podrzędne podaje rzeczywisty fakt, który mógłby stanowić przeszkodę, ale treść zdania głównego i tak się spełnia.