«Που» ou «ο οποίος»? Escolher o relativo
O relativo invariável cobre quase tudo — até a frase se tornar ambígua ou entrar uma preposição. Aí ganha ο οποίος.

O que «που» não consegue fazer
«Που» é invariável: não mostra género, número nem caso. Assim que uma preposição tem de se ligar ao relativo, é preciso ο οποίος: «το θέμα για το οποίο συζητήσαμε». Pode manter-se που com um pronome de retoma, mas é bem mais coloquial.
- Η επιτροπή στην οποία ανήκει συνεδριάζει αύριο.A comissão a que pertence reúne amanhã.
- Το θέμα για το οποίο συζητήσαμε παραμένει ανοιχτό.O tema sobre o qual conversámos continua em aberto.
- Ο συγγραφέας τα βιβλία του οποίου διαβάζουμε είναι Κύπριος.O autor cujos livros lemos é cipriota.
Eliminar a ambiguidade
«Η αδελφή του φίλου μου που ήρθε»: quem veio, a irmã ou o amigo? Ο οποίος resolve, porque concorda: «η οποία ήρθε» ou «ο οποίος ήρθε».
O mesmo tema noutros níveis
Perguntas frequentes
Quando é que se deve usar ο οποίος em vez de που?
Assim que uma preposição tem de se ligar ao relativo: «το θέμα για το οποίο συζητήσαμε» (o assunto de que falámos). «Που» é invariável e não admite preposição.
Como é que ο οποίος elimina a ambiguidade?
Concorda, logo aponta o antecedente: em «η αδελφή του φίλου μου», «η οποία ήρθε» é a irmã e «ο οποίος ήρθε» é o amigo. Com «που» a frase fica ambígua.
Pode manter-se που quando há uma preposição?
Sim, mas só na oralidade, com um pronome de retoma: «το θέμα που συζητήσαμε γι’ αυτό». Na escrita cuidada usa-se «το θέμα για το οποίο συζητήσαμε».