Dimitrios Vikelas

Vikelas werd op 15 februari 1835 geboren in Ermoupoli op Syros, toen de drukste haven van Griekenland, in een koopmansfamilie; de familie van zijn vader kwam uit Veria en zijn moeder behoorde tot de familie Melas uit Constantinopel. Zijn jeugd was onrustig en ziekelijk, en het gezin verhuisde tussen Syros, Constantinopel en Odessa. Op zijn zeventiende werd hij naar Londen gestuurd om te werken in het handelshuis van zijn ooms, de gebroeders Melas. Hij bleef er een kwarteeuw, werd vennoot, verdiende een aardig fortuin en studeerde in zijn vrije tijd plantkunde en architectuur aan University College. In 1866 trouwde hij met Kalliopi Geralopoulou; haar langdurige psychische ziekte zou later zijn leven verduisteren, en in 1877 verhuisde het paar naar Parijs voor haar behandeling.

Al die tijd schreef hij: gedichten, essays over Byzantijnse geschiedenis, vertalingen van Shakespeare en in 1879 de roman die hem bekend maakte. In Parijs werd hij de Griekse letterkundige die Franse geleerden raadpleegden, en in 1894 vroeg de Panhelleense Gymnastiekvereniging hem haar te vertegenwoordigen op een congres over atletiek aan de Sorbonne. Het bleek het congres van Pierre de Coubertin te zijn om de Olympische Spelen nieuw leven in te blazen. Vikelas pleitte voor Athene als eerste gaststad, won en werd gekozen tot voorzitter van het nieuwe Internationaal Olympisch Comité, omdat de regels toen het voorzitterschap aan het volgende gastland toekenden.

Na het succes van de Spelen van 1896 vestigde hij zich in Athene, droeg het IOC-voorzitterschap over aan Coubertin en wijdde zijn laatste jaren aan volksontwikkeling. Hij overleed in Athene op 7 juli 1908.

Λουκής Λάρας (1879) is een korte roman, in de ik-vorm verteld door een oude Griekse koopman in Londen, die zich herinnert hoe hij als jongeman uit Chios de Onafhankelijkheidsoorlog van 1821 doormaakte. Hij is geen held: hij vlucht in 1822 met zijn familie voor het bloedbad van Chios, verstopt zich, drijft handel, verliest alles en begint opnieuw, en het boek is stilletjes trots op die alledaagse moed. Geschreven in een heldere katharevousa en eerst als feuilleton verschenen in het tijdschrift Εστία, werd het binnen een paar jaar vertaald in het Frans, Engels, Duits, Italiaans en verscheidene andere talen, de eerste Griekse roman die zo ver reisde, en het baande de weg voor het realistische korte verhaal van de jaren 1880. Zijn Διηγήματα (Verhalen, 1887) zijn in dezelfde kalme, observerende stijl geschreven.

Vikelas was ook de eerste serieuze vertaler van Shakespeare in het Grieks: vanaf 1876 publiceerde hij Romeo en Julia, Othello, Koning Lear, Hamlet, Macbeth en De koopman van Venetië, en zijn versies werden een generatie lang door de Griekse theaters gebruikt. Zijn essays, zoals Περί Βυζαντινών (Over de Byzantijnen, 1874), verdedigden de Byzantijnse eeuwen in een tijd waarin westerse geleerden ze afdeden. Zijn memoires, Η ζωή μου (Mijn leven), verschenen na zijn dood. En zijn laatste grote werk was geen boek: in 1899 richtte hij de Σύλλογος προς Διάδοσιν Ωφελίμων Βιβλίων (Vereniging voor de Verspreiding van Nuttige Boeken) op, die goedkope, goed geschreven boekjes over geschiedenis, wetenschap en gezondheid drukte voor gewone Griekse lezers, een vereniging die nog steeds uitgeeft.

In Griekenland wordt Vikelas eerst om de Olympische Spelen herinnerd en pas daarna om de roman. Elk verslag van de Spelen van 1896 en elk olympisch museum, ook dat in Lausanne, noemt hem als eerste voorzitter van het IOC, en zijn portret hangt naast dat van Coubertin in de geschiedenis van de beweging. Λουκής Λάρας wordt op school in fragmenten gelezen en is gratis online beschikbaar, in het Grieks en in vertaling; het eenvoudige, waardige proza is een goed eerste lang leesboek voor een leerder die B1 of B2 heeft bereikt. De Vereniging voor de Verspreiding van Nuttige Boeken is nog altijd actief in Athene. Straten met de naam Βικέλα bestaan in Athene, op Syros en elders, en de openbare bibliotheek van Heraklion op Kreta, de Vikelaia-bibliotheek, is voortgekomen uit de schenking van zijn eigen boeken aan de stad in 1908.

• Hij werd IOC-voorzitter omdat de regel in 1894 voorschreef dat de voorzitter uit het land van de volgende Spelen moest komen, en hij had de Spelen net voor Athene binnengehaald.
• Hij vertaalde Shakespeare 's avonds terwijl hij een handelszaak in de City van Londen leidde.
• Λουκής Λάρας werd binnen enkele jaren na verschijning in 1879 in meer dan tien talen vertaald.
• Zijn persoonlijke bibliotheek, geschonken aan de stad Heraklion, werd de Gemeentelijke Vikelaia-bibliotheek, een van de grootste van Griekenland.