Podkreślanie: zdania rozszczepione i przestawienia
Εγώ ήμουν που τηλεφώνησα · Τον Νίκο τον είδα χθες: konstrukcje kierujące uwagę na jedno słowo.
Zdanie rozszczepione: «αυτός ήταν που…»
Aby wyraźnie wskazać osobę, można powiedzieć: «Εγώ ήμουν που σου τηλεφώνησα» („To ja do ciebie zadzwoniłem”) lub «Η Μαρία είναι που ξέρει τα καλά μέρη» („To Maria zna dobre miejsca”). Forma «είμαι» odpowiada elementowi, na który pada nacisk.
- Εγώ σου τηλεφώνησα χθες.Zadzwoniłem do ciebie wczoraj.
- Εγώ ήμουν που σου τηλεφώνησα χθες.To ja zadzwoniłem do ciebie wczoraj.
- Χθες ήταν που σου τηλεφώνησα, όχι προχθές.To wczoraj do ciebie zadzwoniłem, nie przedwczoraj.
Wysunięcie na początek: «Τον Νίκο τον είδα»
Dopełnienie może stać na początku i być podjęte przez słabą formę zaimka przy czasowniku: «Τον Νίκο τον είδα χθες» („Nikosa widziałem wczoraj”). Pierwsze «τον» to rodzajnik, drugie — zaimek. Taka konstrukcja czyni Nikosa tematem wypowiedzi; bez powtórzenia może powstać inny, silniej kontrastowy nacisk. Porównaj «Της Μαρίας της αρέσει ο χορός».
- Είδα τον Νίκο χθες.Widziałem Nikosa wczoraj.
- Τον Νίκο τον είδα χθες.Jeśli chodzi o Nikosa, widziałem go wczoraj.
- Χθες τον είδα τον Νίκο.Wczoraj go widziałem — Nikosa.
Przyzwolenie z naciskiem: «ό,τι κι αν», «και να»
«Ό,τι κι αν πεις, δεν αλλάζω γνώμη» znaczy „Cokolwiek powiesz, nie zmienię zdania”. Podobnie «Όσο κι αν προσπάθησα, δεν τα κατάφερα» („Choć bardzo się starałem, nie udało mi się”) i «Και να θέλω, δεν μπορώ» („Nawet gdybym chciał, nie mogę”) wyrażają przyzwolenie z naciskiem. Takie zwroty przydają się w żywej argumentacji ustnej.
- Ό,τι κι αν πεις, δεν αλλάζω γνώμη.Cokolwiek powiesz, nie zmienię zdania.
- Όσο κι αν επιμείνεις, δεν αλλάζω γνώμη.Choćbyś nie wiem jak nalegał, nie zmienię zdania.
- Και να θέλω, δεν μπορώ να αλλάξω γνώμη.Nawet gdybym chciał, nie mogę zmienić zdania.
Twoja kolej
Wybierz poprawną formę.
Najczęstsze pytania
Jak powiedzieć po grecku „to JA zadzwoniłem, a nie ktoś inny”?
Za pomocą konstrukcji emfatycznej: «Εγώ ήμουν που σου τηλεφώνησα» („To ja do ciebie zadzwoniłem”). Forma «είμαι» dostosowuje się do elementu, na który pada nacisk: «Χθες ήταν που σου τηλεφώνησα» („To wczoraj do ciebie zadzwoniłem”).
Dlaczego «τον» pojawia się dwa razy w «Τον Νίκο τον είδα»?
Pierwsze «τον» jest rodzajnikiem przy «Νίκο», a drugie — słabą formą zaimka przy czasowniku. Dopełnienie wysuwa się na początek jako temat wypowiedzi, a zaimek do niego nawiązuje: «Τον Νίκο τον είδα χθες» („Nikosa widziałem wczoraj”). Podobny wzór występuje w «Της Μαρίας της αρέσει ο χορός».
Jak powiedzieć z naciskiem: „Cokolwiek powiesz, nie zmienię zdania”?
«Ό,τι κι αν πεις, δεν αλλάζω γνώμη». Podobny schemat widać w «Όσο κι αν προσπάθησα…» („Choćbym nie wiem jak się starał…”) i «Και να θέλω, δεν μπορώ» („Nawet gdybym chciał, nie mogę”).