De voltooid tegenwoordige tijd: έχω γράψει
‘Ik heb al geschreven’: έχω + een onveranderlijke vorm. Het verleden dat gevolgen heeft voor het heden — plus de voltooid verleden tijd.
Vorming: «έχω» + onveranderlijke vorm
De voltooide tijd bestaat uit een vervoegde vorm van «έχω» en een onveranderlijke samenvattende vorm (traditioneel: infinitief): «έχω γράψει», «έχεις φάει», «έχει δει». Alleen «έχω» verandert met de persoon. De onveranderlijke vorm lijkt op de derde persoon enkelvoud na «θα» («θα γράψει»), maar geeft hier zelf geen persoon aan en kan niet zelfstandig gebruikt worden.
- Έχω γράψει το γράμμα, μένει μόνο να το στείλω.Ik heb de brief geschreven; ik hoef hem alleen nog te versturen.
- Δεν έχουμε δει ακόμη την καινούρια ταινία.We hebben de nieuwe film nog niet gezien.
- Της το έχω πει πολλές φορές, αλλά δεν με ακούει.Ik heb het haar al vaak gezegd, maar ze luistert niet naar me.
| ενεστώτας | παρακείμενος |
|---|---|
| γράφω | έχω γράψει |
| τρώω | έχω φάει |
| βλέπω | έχω δει |
| πηγαίνω | έχω πάει |
| λέω | έχω πει |
| έρχομαι | έχω έρθει |
Wanneer gebruik je die in plaats van de aorist?
We gebruiken de voltooide tijd vaak wanneer een handeling uit het verleden met het heden verbonden is: «Έχω κλείσει τα εισιτήρια» (de kaartjes zijn nu geregeld), of voor een ervaring zonder specifiek afgesloten tijdstip: «Έχεις πάει ποτέ στην Κρήτη;». Een tijdsbepaling die de handeling in een afgesloten periode plaatst, vraagt meestal om de aorist: «Πέρσι πήγα στην Κρήτη», niet «πέρσι έχω πάει». Voor een toestand die nog voortduurt, gebruikt het Grieks vaak de tegenwoordige tijd: «Μένω εδώ τρία χρόνια».
- Έχω κλείσει τα εισιτήρια, μπορούμε να φύγουμε.Ik heb de kaartjes geboekt — we kunnen gaan.
- Έχεις πάει ποτέ στην Κρήτη;Ben je ooit op Kreta geweest?
- Πέρσι πήγα στην Κρήτη με φίλους.Vorig jaar ging ik met vrienden naar Kreta.
- Μένω εδώ τρία χρόνια.Ik woon hier al drie jaar.
De voltooid verleden tijd: «είχα γράψει»
De voltooid verleden tijd wordt gevormd met de onvoltooid verleden tijd van «έχω» plus dezelfde onveranderlijke vorm: «είχα γράψει», «είχες γράψει», «είχαν γράψει». Hij geeft aan dat een handeling al voltooid was vóór een ander moment in het verleden: «Όταν έφτασα, το τρένο είχε φύγει». Als de volgorde van gebeurtenissen al duidelijk is, kan in de spreektaal ook de aorist worden gebruikt; de voltooid verleden tijd benadrukt de eerdere gebeurtenis.
- Όταν έφτασα στον σταθμό, το τρένο είχε φύγει.Toen ik op het station aankwam, was de trein al vertrokken.
- Είχαμε φάει ήδη όταν ήρθαν οι φίλοι μας.We hadden al gegeten toen onze vrienden kwamen.
- Ήταν κουρασμένος γιατί είχε δουλέψει όλη νύχτα.Hij was moe omdat hij de hele nacht had gewerkt.
Nu jij
Kies de juiste vorm.
Veelgestelde vragen
Hoe wordt de Griekse voltooide tijd «έχω γράψει» gevormd?
Met een vervoegde vorm van «έχω» en een onveranderlijke vorm op basis van de aoriststam: «έχω γράψει, έχεις γράψει, έχει γράψει…». Alleen «έχω» verandert; «γράψει», «φάει» en «δει» blijven gelijk.
Wanneer gebruik je de voltooide tijd in plaats van de aorist?
Als het resultaat nu van belang is: «Έχω κλείσει τα εισιτήρια» (de kaartjes zijn geregeld). Of voor een levenservaring: «Έχεις πάει ποτέ στην Κρήτη;» (Ben je ooit op Kreta geweest?). Voor een gebeurtenis in een afgesloten periode gebruik je meestal de aorist: «Πέρσι πήγα στην Κρήτη» (Vorig jaar ging ik naar Kreta).
Hoe zeg je ‘ik had geschreven’ in het Grieks?
Met de voltooid verleden tijd: «έχω» in de onvoltooid verleden tijd plus dezelfde onveranderlijke vorm, dus «είχα γράψει». Die tijd duidt aan dat iets al vóór een ander moment in het verleden was gebeurd: «Όταν έφτασα στον σταθμό, το τρένο είχε φύγει».