Σύγκριση επιθέτων: πιο ψηλός, ο πιο ψηλός
Συγκριτικός, σχετικός και απόλυτος υπερθετικός, με απλά παραδείγματα και τους βασικούς ανώμαλους τύπους.
Δύο δρόμοι: πιο ή -ότερος
Για τα περισσότερα επίθετα που μπορούν να δηλώσουν βαθμό, ο συγκριτικός σχηματίζεται με πιο + επίθετο: πιο ψηλός, πιο όμορφη. Πολλά έχουν και μονολεκτικό τύπο σε -ότερος/-ύτερος: ψηλότερος, μικρότερος, ακριβότερος. Οι δύο τρόποι είναι συχνά ισοδύναμοι. Μάθε χωριστά τους πολύ συχνούς τύπους καλός → καλύτερος, κακός → χειρότερος, μεγάλος → μεγαλύτερος και πολύς → περισσότερος· αποφεύγουμε τύπους όπως πιο καλύτερος.
- Θέλω ένα πιο φθηνό δωμάτιο.Θέλω ένα πιο φθηνό δωμάτιο.
- Αυτό το ξενοδοχείο είναι ακριβότερο.Αυτό το ξενοδοχείο είναι ακριβότερο.
- Το δεύτερο βιβλίο ήταν καλύτερο.Το δεύτερο βιβλίο ήταν καλύτερο.
| επίθετο | συγκριτικό | υπερθετικό |
|---|---|---|
| ψηλός | πιο ψηλός / ψηλότερος | ο πιο ψηλός / ο ψηλότερος |
| καλός | καλύτερος | ο καλύτερος |
| κακός | χειρότερος | ο χειρότερος |
| μεγάλος | μεγαλύτερος | ο μεγαλύτερος |
| πολύς | περισσότερος | ο περισσότερος |
Η σύγκριση με το από
Στην ανισότητα, ο δεύτερος όρος εισάγεται με από + αιτιατική: Ο Νίκος είναι πιο ψηλός από τον Γιάννη. Στην ισότητα χρησιμοποιούμε τόσο... όσο ή εξίσου... με: Ο Νίκος είναι τόσο ψηλός όσο ο Γιάννης. Είναι εξίσου σημαντικό με το πρώτο. Ο σχετικός υπερθετικός χρειάζεται άρθρο: ο πιο ψηλός μαθητής / ο ψηλότερος μαθητής.
- Ο Νίκος είναι πιο ψηλός από τον Γιάννη.Ο Νίκος είναι πιο ψηλός από τον Γιάννη.
- Ο Νίκος είναι τόσο ψηλός όσο ο Γιάννης.Ο Νίκος είναι τόσο ψηλός όσο ο Γιάννης.
- Είναι ο πιο ψηλός μαθητής της τάξης.Είναι ο πιο ψηλός μαθητής της τάξης.
Ο απόλυτος υπερθετικός: -ότατος
Ο απόλυτος υπερθετικός δεν συγκρίνει δύο πράγματα· δηλώνει πολύ υψηλό βαθμό: ωραιότατος (= πολύ ωραίος), φρεσκότατα ψάρια (= πολύ φρέσκα). Οι τύποι σε -ότατος είναι εκφραστικοί και δεν σχηματίζονται το ίδιο φυσικά από κάθε επίθετο. Στην καθημερινή γλώσσα το πολύ + επίθετο είναι πάντοτε η ασφαλής επιλογή.
- Τα ψάρια εδώ είναι φρεσκότατα!Τα ψάρια εδώ είναι φρεσκότατα!
- Η βραδιά ήταν ωραιότατη.Η βραδιά ήταν ωραιότατη.
- Το φαγητό ήταν πολύ νόστιμο.Το φαγητό ήταν πολύ νόστιμο.
Σειρά σου
Διάλεξε τον σωστό τύπο.
Συχνές ερωτήσεις
Πώς λέμε «πιο ψηλός» ή «πιο ωραίος» στα ελληνικά;
Δύο δρόμοι: «πιο» + επίθετο, που δουλεύει πάντα («πιο ψηλός», «Θέλω ένα πιο φθηνό δωμάτιο»), ή ο τύπος σε -ότερος, πιο επίσημος («ψηλότερος», «Αυτό το ξενοδοχείο είναι ακριβότερο»).
Πώς συγκρίνουμε δύο πράγματα στα ελληνικά;
Ο δεύτερος όρος μπαίνει με «από» + αιτιατική: «Ο Νίκος είναι πιο ψηλός από τον Γιάννη». Ποτέ «που» ή «ότι» εδώ. Για ισότητα: «τόσο… όσο…» — «Ο Νίκος είναι τόσο ψηλός όσο ο Γιάννης».
Τι σημαίνει η κατάληξη -ότατος, όπως στο «φρεσκότατα»;
Είναι ο απόλυτος υπερθετικός: «πολύ», χωρίς σύγκριση με κανέναν. «Τα ψάρια εδώ είναι φρεσκότατα!», «Η βραδιά ήταν ωραιότατη». Είναι το εκφραστικό ισοδύναμο του «πολύ» + επίθετο, συνηθισμένο στη λαϊκή αγορά και στα κομπλιμέντα.