Τα επίθετα και η συμφωνία
Τα επίθετα σε -ος / -η / -ο συμφωνούν με το ουσιαστικό σε γένος, αριθμό και πτώση· η κλίση του «καλός» και το ανώμαλο «πολύς».
Το μοτίβο -ος / -η / -ο
Τα περισσότερα επίθετα ακολουθούν το μοτίβο καλός, καλή, καλό. Κάθε τύπος κλίνεται όπως το αντίστοιχο ουσιαστικό.
| πτώση | αρσενικό | θηλυκό | ουδέτερο |
|---|---|---|---|
| ονομαστική εν. | καλός | καλή | καλό |
| αιτιατική εν. | καλό | καλή | καλό |
| γενική εν. | καλού | καλής | καλού |
| ονομαστική πληθ. | καλοί | καλές | καλά |
| αιτιατική πληθ. | καλούς | καλές | καλά |
| γενική πληθ. | καλών | καλών | καλών |
Η συμφωνία
Το επίθετο παίρνει το γένος, τον αριθμό και την πτώση του ουσιαστικού που προσδιορίζει — ακόμη κι όταν μεσολαβεί το ρήμα «είμαι».
- Ο καιρός είναι καλός σήμερα.κατηγορούμενο
- Είδα μια ωραία ταινία.αιτιατική θηλυκού
- Τα νέα είναι καλά.ουδέτερο πληθυντικού
Η θέση του επιθέτου
Το επίθετο μπαίνει κανονικά ανάμεσα στο άρθρο και το ουσιαστικό: ο καλός φίλος. Μετά το ουσιαστικό, το άρθρο επαναλαμβάνεται για έμφαση: ο φίλος ο καλός.
- Η μικρή πλατεία έχει δύο καφενεία.επιθετικός προσδιορισμός
Το ανώμαλο «πολύς»
Το «πολύς» είναι ανώμαλο: πολύς καφές, πολλή δουλειά, πολύ νερό· στον πληθυντικό πολλοί, πολλές, πολλά. Μην το μπερδεύεις με το άκλιτο επίρρημα «πολύ».
- Έχω πολλή δουλειά αυτή την εβδομάδα.θηλυκό: πολλή
- Ήρθαν πολλοί τουρίστες φέτος.πληθυντικός: πολλοί