Ο εαυτός μου, ο ίδιος, μόνος μου

Ο εαυτός μου

Η φράση ο εαυτός μου λειτουργεί ως αυτοπαθής αντωνυμία. Η λέξη εαυτός είναι αρσενική και κλίνεται ανάλογα με τον ρόλο της: προσέχω τον εαυτό μου, μιλάω για τον εαυτό μου, έχω εμπιστοσύνη στον εαυτό μου. Ο κτητικός τύπος δείχνει σε ποιο πρόσωπο αναφέρεται: ο εαυτός σου, ο εαυτός της, οι εαυτοί μας. Με πολλά καθημερινά ρήματα αρκεί ο τύπος σε -μαι (πλένομαι, ντύνομαι), ενώ το ο εαυτός μου χρησιμοποιείται για σαφήνεια, αντίθεση ή μετά από πρόθεση.

• Βλέπω τον εαυτό μου στον καθρέφτη.Βλέπω τον εαυτό μου στον καθρέφτη.
• Μίλα στον εαυτό σου με καλοσύνη.Μίλα στον εαυτό σου με καλοσύνη.
• Έχω εμπιστοσύνη στον εαυτό μου.Έχω εμπιστοσύνη στον εαυτό μου.

Ο ίδιος

Στην επιθετική θέση, το ίδιος σημαίνει «ο ίδιος και όχι διαφορετικός»: το ίδιο λάθος, η ίδια τάξη, οι ίδιοι άνθρωποι. Με διπλό άρθρο ή δίπλα σε προσωπική αναφορά δίνει έμφαση στο πρόσωπο: ο ίδιος ο διευθυντής ή ο διευθυντής ο ίδιος (= αυτοπροσώπως). Ως ουσιαστικοποιημένο ουδέτερο, το ίδιο σημαίνει «το ίδιο πράγμα»: Κι εγώ σκέφτηκα το ίδιο. Το ίδιος κλίνεται και συμφωνεί με τη λέξη στην οποία αναφέρεται.

• Κάνεις πάντα το ίδιο λάθος.Κάνεις πάντα το ίδιο λάθος.
• Μίλησε ο ίδιος ο πρόεδρος.Μίλησε ο ίδιος ο πρόεδρος.
• — Πάω για ύπνο. — Κι εγώ το ίδιο.— Πάω για ύπνο. — Κι εγώ το ίδιο.

Μόνος μου

Το μόνος μου δηλώνει «χωρίς παρέα» ή «χωρίς βοήθεια». Το μόνος συμφωνεί με το πρόσωπο στο οποίο αναφέρεται και ο κτητικός τύπος δείχνει το πρόσωπο: Το έφτιαξα μόνος μου. Η Άννα ταξιδεύει μόνη της. Τα παιδιά ντύνονται μόνα τους. Μην το μπερδεύεις με το άκλιτο επίρρημα μόνο/μόνον (= απλώς): Θέλω μόνο νερό.

• Το έφτιαξα μόνος μου.Το έφτιαξα μόνος μου.
• Η Άννα ταξιδεύει μόνη της.Η Άννα ταξιδεύει μόνη της.
• Τα παιδιά ντύνονται μόνα τους.Τα παιδιά ντύνονται μόνα τους.
• Θέλω μόνο νερό.Θέλω μόνο νερό.

Σειρά σου

Διάλεξε τον σωστό τύπο.