İki ortaç: γράφοντας / γραμμένος
Biri bir şeyi yaparken ne yaptığınızı, öbürü içinde bulunduğunuz durumu anlatır. İki biçim, iki karşıt dilbilgisel yaşam.
Etken -οντας: değişmez
Şimdiki gövdeden kurulur ve ASLA değişmez: γράφοντας, τρέχοντας, βλέποντας, έχοντας — vurgu üstüne düşünce -ώντας: μιλώντας, αγαπώντας, ζητώντας. Eşzamanlılık ya da araç bildirir.
- Περπατώντας στην παραλία, σκεφτόμουν.Sahilde yürürken düşünüyordum.
- Έμαθα ελληνικά ακούγοντας τραγούδια.Yunancayı şarkı dinleyerek öğrendim.
- Έφυγε τρέχοντας χωρίς να πει τίποτα.Hiçbir şey demeden koşarak gitti.
- Μιλώντας πιο αργά, θα γίνεις πιο κατανοητός.Daha yavaş konuşursan daha iyi anlaşılırsın.
Edilgen -μένος: tam bir sıfat
Tam çekilir — γραμμένος, γραμμένη, γραμμένο, γραμμένοι… — ve ortaya çıkan DURUMU anlatır: Η πόρτα είναι κλειδωμένη. Τα πιάτα είναι πλυμένα. Ο κουρασμένος δρομέας. Edilgen gövdeden gelir.
- Τα πιάτα είναι πλυμένα.Bulaşıklar yıkanmış.
- Ο κουρασμένος δρομέας κάθισε στο παγκάκι.Yorgun koşucu banka oturdu.
- Το τραπέζι είναι ήδη ετοιμασμένο.Masa çoktan hazırlanmış.
- Είναι μια καλά γραμμένη ιστορία.İyi yazılmış bir hikâye.
| ρήμα | ενεργητική μετοχή | παθητική μετοχή |
|---|---|---|
| γράφω | γράφοντας | γραμμένος, -η, -ο |
| κλειδώνω | κλειδώνοντας | κλειδωμένος, -η, -ο |
| πλένω | πλένοντας | πλυμένος, -η, -ο |
| ετοιμάζω | ετοιμάζοντας | ετοιμασμένος, -η, -ο |
| μιλάω | μιλώντας | — |
Durum mu eylem mi tuzağı
Η πόρτα είναι κλειδωμένη = kapı kilitli DURUMDA (şimdi). Η πόρτα κλειδώθηκε = kapı kilitlenDİ (bir anda eylem). Birçok dil ikisini karıştırır; Yunanca asla.
- Η πόρτα είναι κλειδωμένη.Kapı kilitli.
- Η πόρτα κλειδώθηκε στις δέκα.Kapı saat onda kilitlendi.
- Το γράμμα είναι γραμμένο στα ελληνικά.Mektup Yunanca yazılmış.
- Το γράμμα γράφτηκε μέσα σε δέκα λεπτά.Mektup on dakikada yazıldı.
Sıra sizde
Doğru biçimi seçin.
Sık sorulan sorular
«γράφοντας» ile «γραμμένος» arasındaki fark nedir?
«Γράφοντας» etken ortaçtır: hiç değişmez, eşzamanlılık ya da araç bildirir — «Έμαθα ελληνικά ακούγοντας τραγούδια» (şarkı dinleyerek Yunanca öğrendim). «Γραμμένος» ise sonucu bildiren tam bir sıfattır — «Τα πιάτα είναι πλυμένα» (bulaşıklar yıkanmış).
-οντας ile biten Yunanca ulaç hiç uyum gösterir mi?
Asla: donmuş bir biçimdir. «γράφοντας», «τρέχοντας», «βλέποντας», «έχοντας» — vurgu üstüne düşünce -ώντας olur: «μιλώντας», «αγαπώντας», «ζητώντας». «Περπατώντας στην παραλία, σκεφτόμουν».
«Η πόρτα είναι κλειδωμένη» ile «Η πόρτα κλειδώθηκε» arasındaki fark nedir?
Birincisi şu anki durumu anlatır (kapı kilitli), ikincisi belli bir andaki eylemi: «Η πόρτα κλειδώθηκε στις δέκα» (kapı onda kilitlendi). İngilizce ikisini karıştırır; Yunanca asla.