Οι μετοχές
Η ενεργητική μετοχή σε -οντας / -ώντας, η παθητική σε -μένος με συμφωνία, και οι λόγιες μετοχές του γραπτού λόγου (ο αναφερθείς).
Η μετοχή σε -οντας / -ώντας
Άκλιτη, δηλώνει τρόπο ή σύγχρονη πράξη: γράφοντας. Τα συνηρημένα ρήματα σε -ώ σχηματίζουν τονισμένο -ώντας: μιλώντας, ρωτώντας.
- Έμαθε ελληνικά ακούγοντας ελληνικά τραγούδια.τρόπος
- Μιλώντας με τη γιαγιά της, θυμήθηκε το χωριό.σύγχρονη πράξη
Η παθητική μετοχή σε -μένος
Δηλώνει κατάσταση ως αποτέλεσμα και συμφωνεί όπως ένα επίθετο: γραμμένος, -η, -ο. Χρησιμοποιείται με το «είμαι» και ως προσδιορισμός: ένα γράμμα γραμμένο στο χέρι.
- Η πόρτα είναι κλειδωμένη.κατάσταση ως αποτέλεσμα
- Είμαστε πολύ κουρασμένοι σήμερα.συμφωνία στον πληθυντικό
| ρήμα | μετοχή σε -μένος |
|---|---|
| γράφω | γραμμένος, -η, -ο |
| κλείνω | κλεισμένος, -η, -ο |
| κουράζω | κουρασμένος, -η, -ο |
| ανοίγω | ανοιγμένος, -η, -ο |
| χάνω | χαμένος, -η, -ο |
Λόγιες μετοχές του γραπτού λόγου
Ο επίσημος γραπτός λόγος (Τύπος, δίκαιο, διοίκηση) διατηρεί μετοχές από την καθαρεύουσα: ο αναφερθείς μάρτυρας, η ληφθείσα απόφαση, το τρέχον έτος. Τις διαβάζουμε συχνά, αλλά σπάνια τις λέμε προφορικά.
- Ο αναφερθείς μάρτυρας δεν εμφανίστηκε στο δικαστήριο.λόγια μετοχή αορίστου
- Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να υποβάλουν αίτηση έως την Παρασκευή.μετοχή ως ουσιαστικό
Η επιλογή του κατάλληλου ύφους
Στον προφορικό και στον καθημερινό γραπτό λόγο προτιμούμε αναφορική πρόταση: «ο μάρτυρας που αναφέρθηκε» αντί «ο αναφερθείς μάρτυρας». Κράτησε τις λόγιες μετοχές για επίσημα κείμενα — στη συζήτηση ακούγονται επιτηδευμένες.