Μυθολογία · Επίπεδο Α1
Ο Έσπερος και ο Εωσφόρος
Δύο αρχαία ονόματα για το ίδιο φωτεινό σώμα στον ουρανό.
Το βράδυ, όταν πέφτει ο ήλιος, φαίνεται ένα πολύ λαμπρό αστέρι στη δύση.
Οι Έλληνες το έλεγαν Έσπερο — «το αστέρι της εσπέρας», δηλαδή του βραδιού.
Το πρωί, λίγο πριν ξημερώσει, φαίνεται ένα άλλο λαμπρό αστέρι στην ανατολή.
Αυτό το έλεγαν Εωσφόρο — «αυτόν που φέρνει την αυγή».
Οι αρχαίοι μύθοι τούς παρουσίαζαν σαν δύο διαφορετικές μορφές. Δεν ήταν πάντα αδέλφια στις ιστορίες τους.
Ο Ησίοδος λέει ότι ο Εωσφόρος ήταν παιδί της Αυγής και του Αστραίου. Για τον Έσπερο υπήρχαν άλλες παραδόσεις.
Σε αρχαίες εικόνες, ο Εωσφόρος μπορεί να κρατά έναν δαυλό και να προχωρά πριν από τον Ήλιο.
Ο Έσπερος δείχνει ότι έρχεται το βράδυ. Η Σαπφώ γράφει ότι φέρνει πίσω στο σπίτι το πρόβατο, την κατσίκα και το παιδί που βρίσκονταν έξω την ημέρα.
Αργότερα, Έλληνες στοχαστές παρατήρησαν ότι ο Έσπερος και ο Εωσφόρος ήταν το ίδιο ουράνιο σώμα. Η ανακάλυψη αποδίδεται συχνά στον Πυθαγόρα ή στον Παρμενίδη. Άλλοι λαοί, όπως οι Βαβυλώνιοι, το γνώριζαν ήδη.
Και κατάλαβε κάτι: δεν είναι δύο.
Είναι το ίδιο.
Δεν είναι καν αστέρι. Είναι ένας πλανήτης: η Αφροδίτη.
Άλλοτε τη βλέπουμε το βράδυ και άλλοτε το πρωί, ανάλογα με το πού βρίσκεται.
Η αστρονομική γνώση δεν εξαφάνισε τις παλιές ιστορίες. Οι άνθρωποι συνέχισαν να χρησιμοποιούν και τα δύο ονόματα.
Οι δύο λέξεις όμως έμειναν.
Λέμε ακόμα «εσπέρα» για το βράδυ. Την Αφροδίτη τη λέμε «Αποσπερίτη» όταν φαίνεται μετά τη δύση του ήλιου και «Αυγερινό» όταν φαίνεται πριν από την ανατολή.