Η Καλλιστώ και η Μεγάλη Άρκτος

Ο Δίας την πρόσεξε και θέλησε να την πλησιάσει. Σύμφωνα με μια γνωστή παραλλαγή, πήρε τη μορφή της ίδιας της Άρτεμης, εξαπάτησε την Καλλιστώ και την άφησε έγκυο.

Μήνες αργότερα, την ώρα που η Άρτεμη και οι συντρόφισσές της ετοιμάζονταν να λουστούν, φάνηκε ότι η Καλλιστώ περίμενε παιδί. Στην αφήγηση του Οβίδιου, η θεά την έδιωξε αμέσως από την ομάδα.

Η Καλλιστώ γέννησε έναν γιο, τον Αρκά.

Τότε εμφανίστηκε η Ήρα. Στην ίδια αφήγηση, η θυμωμένη θεά μεταμόρφωσε την Καλλιστώ: το σώμα της γέμισε τρίχες, τα χέρια της έγιναν πόδια και το πρόσωπό της άλλαξε σχήμα. Έγινε αρκούδα.

Είχε όμως ακόμη ανθρώπινο μυαλό και ανθρώπινα συναισθήματα.

Η Καλλιστώ έζησε δεκαπέντε χρόνια στα δάση. Φοβόταν τα άγρια ζώα, αν και ήταν πλέον ένα από αυτά, και κρυβόταν από τους κυνηγούς. Όταν συναντούσε ανθρώπους, ήθελε να τους μιλήσει, αλλά από το στόμα της έβγαινε μόνο ένας άγριος ήχος.

Μια μέρα, μέσα στο δάσος, βρέθηκε μπροστά σε έναν νέο κυνηγό. Ήταν ο Αρκάς, δεκαπέντε χρονών.

Εκείνη τον αναγνώρισε αμέσως και προχώρησε προς το μέρος του. Εκείνος είδε μια αρκούδα να έρχεται καταπάνω του και σήκωσε το δόρυ.

Την τελευταία στιγμή ο Δίας τούς άρπαξε και τους ανέβασε στον ουρανό. Στην εκδοχή του Οβίδιου, τους έκανε αστερισμούς: την Καλλιστώ Μεγάλη Άρκτο και τον Αρκά Μικρή Άρκτο. Σε άλλες παραδόσεις ο Αρκάς έγινε ο αστερισμός του Βοώτη ή το φωτεινό άστρο Αρκτούρος.

Ο Οβίδιος συνεχίζει την ιστορία λέγοντας ότι η Ήρα πήγε στον Ωκεανό και στην Τηθύ. Τους ζήτησε να μην επιτρέψουν ποτέ στους δύο αστερισμούς να μπουν στα νερά τους, όπως πίστευαν ότι κάνουν τα άστρα όταν δύουν.

Αυτή η ποιητική εξήγηση συνδέεται με την κίνηση των βόρειων άστρων γύρω από τον Πολικό Αστέρα. Όμως το αν ένας αστερισμός φαίνεται να δύει εξαρτάται από τον τόπο του παρατηρητή· δεν μένει ολόκληρη η Μεγάλη Άρκτος πάνω από τον ορίζοντα από κάθε σημείο του βόρειου ημισφαιρίου.