Το χρυσόμαλλο δέρας

Ο βασιλιάς υποσχέθηκε να δώσει το δέρας, αν ο Ιάσονας ολοκλήρωνε μέσα σε μία μέρα μια επικίνδυνη δοκιμασία με πολλά στάδια.

Έπρεπε να ζέψει δύο ταύρους με χάλκινα πόδια που έβγαζαν φωτιά από το στόμα, να οργώσει μαζί τους ένα χωράφι, να σπείρει δόντια δράκου και να νικήσει τους οπλισμένους άντρες που θα φύτρωναν από τη γη.

Ήταν βέβαιος ότι ο ξένος θα πέθαινε στην πρώτη δοκιμασία.

Δεν είχε υπολογίσει την κόρη του.

Η Μήδεια υπηρετούσε την Εκάτη και γνώριζε καλά τα βότανα. Οι θεές Ήρα και Αθηνά είχαν ζητήσει από την Αφροδίτη να κάνει τη Μήδεια να ερωτευτεί τον Ιάσονα. Ο Απολλώνιος περιγράφει τη δύσκολη νύχτα της: έπρεπε να διαλέξει ανάμεσα στην οικογένειά της και σε έναν ξένο που μόλις είχε γνωρίσει.

Του έδωσε μια αλοιφή φτιαγμένη από ένα λουλούδι που φύτρωσε από το αίμα του Προμηθέα. Όποιος αλειφόταν με αυτήν δεν καιγόταν και δεν πληγωνόταν, για μία μέρα.

Ο Ιάσονας έζεψε τους ταύρους και όργωσε.

Από τα δόντια φύτρωσαν οπλισμένοι άντρες. Ο Ιάσονας έριξε μια πέτρα ανάμεσά τους, όπως του είχε πει η Μήδεια, και εκείνοι άρχισαν να πολεμούν μεταξύ τους. Ύστερα όρμησε και σκότωσε όσους απέμεναν.

Ο Αιήτης κατάλαβε ότι η κόρη του τον είχε προδώσει. Σχεδίαζε να σκοτώσει τους Αργοναύτες και να κάψει το καράβι τους.

Η Μήδεια πήγε στον Ιάσονα πριν ξημερώσει και του είπε να πάρουν το δέρας αμέσως.

Πήγαν μαζί στο δάσος. Το δέρας ήταν κρεμασμένο σε μια βελανιδιά και φώτιζε τα κλαδιά γύρω του σαν ήλιος που ανατέλλει.

Από κάτω, γύρω από τον κορμό, ήταν τυλιγμένο το φίδι.

Ήταν τεράστιο και δεν κοιμόταν ποτέ. Ο Απολλώνιος λέει ότι τους είδε να πλησιάζουν και σφύριξε τόσο δυνατά, ώστε ο ήχος ακούστηκε μακριά και οι μητέρες ξύπνησαν φοβισμένες μαζί με τα μωρά τους.

Η Μήδεια προχώρησε μπροστά. Άρχισε να τραγουδάει σιγά, καλώντας τον Ύπνο.

Με ένα κλαδί αρκεύθου βουτηγμένο στο μαγικό υγρό, ράντισε τα μάτια του φιδιού.

Το κεφάλι κατέβηκε αργά στο χώμα. Το σώμα ξεδιπλώθηκε στο δάσος.

Ο Ιάσονας πήρε το δέρας από το δέντρο. Ο ποιητής γράφει ότι το κρατούσε στον ώμο και ότι το φως του έπεφτε στο πρόσωπό του — και ότι κοκκίνιζε από τη λάμψη.

Έτρεξαν στην Αργώ. Οι Αργοναύτες έλυσαν αμέσως τα σχοινιά και άρχισαν να απομακρύνονται από την Κολχίδα.

Η αναζήτηση του δέρατος είχε τελειώσει, όχι όμως και το ταξίδι. Η Μήδεια είχε προδώσει τον πατέρα της και είχε εγκαταλείψει την πατρίδα της. Στη φυγή θα εμπλεκόταν και στον θάνατο του αδελφού της, του Άψυρτου. Οι αρχαίες πηγές αφηγούνται αυτόν τον θάνατο με πολύ διαφορετικούς τρόπους.

Χρόνια αργότερα, στην Κόρινθο, ο Ιάσονας θα την άφηνε για να παντρευτεί άλλη.

Χωρίς τη Μήδεια, ο Ιάσονας δεν θα είχε περάσει τη δοκιμασία ούτε θα είχε πάρει το δέρας. Στα «Αργοναυτικά» τής δίνει υπόσχεση γάμου για να τον βοηθήσει. Η κατοπινή εγκατάλειψή της στην Κόρινθο κάνει αυτή την υπόσχεση σημαντικό μέρος της τραγικής ιστορίας τους.