Οι στάβλοι του Αυγεία

Είχε όμως ένα μεγάλο πρόβλημα. Στους χώρους των ζώων είχε μαζευτεί πολλή κοπριά.

Σε μια άλλη αρχαία αφήγηση, η κοπριά ήταν τόση, ώστε μεγάλο μέρος της γης του Αυγεία έμενε χωρίς καλλιέργεια.

Ο βασιλιάς Ευρυσθέας έδωσε στον Ηρακλή έναν νέο άθλο: να καθαρίσει όλη την κοπριά.

Έβαλε και έναν όρο: όλα έπρεπε να γίνουν σε μία μέρα.

Ο Ηρακλής πήγε στον Αυγεία, αλλά δεν του είπε ότι αυτή ήταν διαταγή του Ευρυσθέα. Του πρότεινε μια συμφωνία: αν καθάριζε τον χώρο σε μία μέρα, θα έπαιρνε το ένα δέκατο από τα ζώα. Ο Αυγείας δεν πίστευε ότι αυτό ήταν δυνατό και δέχτηκε. Ο γιος του, ο Φυλέας, ήταν μάρτυρας της συμφωνίας.

Ο Ηρακλής δεν πήρε φτυάρι.

Άνοιξε δύο μεγάλα περάσματα στον χώρο των ζώων, ένα για να μπει το νερό και ένα για να βγει.

Μετά κατέβηκε στα δύο ποτάμια που περνούσαν από εκεί κοντά, τον Αλφειό και τον Πηνειό. Έσκαψε και άλλαξε την πορεία τους.

Το νερό μπήκε από το ένα πέρασμα, πέρασε από τον χώρο των ζώων και βγήκε από το άλλο. Παρέσυρε όλη την κοπριά.

Μέχρι το βράδυ ήταν καθαρά.

Όταν ο Αυγείας έμαθε ότι ο άθλος ήταν διαταγή του Ευρυσθέα, δεν πλήρωσε. Είπε μάλιστα ότι δεν είχε δώσει καμία υπόσχεση. Ο Φυλέας είπε την αλήθεια, αλλά ο πατέρας του έδιωξε και εκείνον και τον Ηρακλή από την Ήλιδα. Ο Ευρυσθέας δεν μέτρησε αυτόν τον άθλο, επειδή ο Ηρακλής είχε ζητήσει πληρωμή.

Αργότερα ο Ηρακλής επέστρεψε με στρατό. Σύμφωνα με τον Απολλόδωρο, σκότωσε τον Αυγεία και έδωσε το βασίλειο στον Φυλέα.

Στα ελληνικά λέμε ακόμα «κόπρος του Αυγεία» για πολλή διαφθορά ή αταξία που έχει μαζευτεί και χρειάζεται μεγάλη προσπάθεια για να καθαρίσει.