Μυθολογία · Επίπεδο Β1
Ο Θάμυρις
Είπε ότι τραγουδάει καλύτερα από τις Μούσες. Δεν του πήραν τη ζωή — του πήραν το τραγούδι.
Στην Ιλιάδα υπάρχει ένας μακρύς κατάλογος με τα καράβια και τους τόπους της Ελλάδας. Κάπου στη μέση, ο Όμηρος αναφέρει ένα χωριό της Μεσσηνίας — και σταματάει για έξι στίχους να πει τι έγινε εκεί.
Ο Θάμυρις ήταν τραγουδιστής από τη Θράκη.
Γύριζε από τόπο σε τόπο με τη λύρα του και ήταν, λένε, τόσο καλός ώστε νικούσε σε κάθε αγώνα.
Καθώς επέστρεφε από την Οιχαλία, συνάντησε τις Μούσες στο Δώριο της Μεσσηνίας.
Είχε καυχηθεί ότι θα νικούσε τις Μούσες σε διαγωνισμό τραγουδιού.
Ο Όμηρος δεν περιγράφει τον αγώνα. Λέει μόνο ότι ο Θάμυρις πίστευε πως θα κέρδιζε, ακόμη κι αν οι ίδιες οι Μούσες τραγουδούσαν εναντίον του.
Ο Θάμυρις έχασε.
Οι Μούσες, γράφει ο Όμηρος, θύμωσαν, τον τύφλωσαν, του πήραν το θεϊκό χάρισμα του τραγουδιού και τον έκαναν να ξεχάσει πώς παίζεται η λύρα.
Η τιμωρία είναι το ενδιαφέρον σημείο.
Η τιμωρία δεν του στέρησε μόνο την όραση. Του αφαίρεσε και την τέχνη για την οποία ήταν γνωστός.
Ο Πλάτωνας, στο τέλος της Πολιτείας, παρουσιάζει την ψυχή του να διαλέγει την επόμενη ζωή της. Ο Θάμυρις επιλέγει τη ζωή ενός αηδόνι.
Ο Πλάτωνας δεν εξηγεί γιατί κάνει αυτή την επιλογή. Η σύνδεση όμως με ένα πουλί γνωστό για το τραγούδι του είναι χαρακτηριστική.
Ο Σοφοκλής έγραψε γι’ αυτόν μια τραγωδία που δεν σώθηκε. Μια αρχαία βιογραφία αναφέρει ότι ο ίδιος έπαιξε τον ρόλο του Θάμυρη κρατώντας κιθάρα.
Πολλούς αιώνες μετά τον Όμηρο, ο Παυσανίας είδε στη Μεσσηνία τα ερείπια του Δωρίου. Καταγράφει επίσης μια παράδοση σύμφωνα με την οποία ο κοντινός ποταμός Βαλύρας πήρε το όνομά του επειδή ο Θάμυρις πέταξε εκεί τη λύρα του μετά την τύφλωσή του.
Ο μύθος του Θάμυρη έγινε ένα από τα αρχαία παραδείγματα της αλαζονείας: το μεγάλο ταλέντο του τον έκανε να ξεχάσει τα όριά του και τελικά έχασε την ίδια του την τέχνη.