Μυθολογία · Επίπεδο Γ1
Η Μύρρα
Ζήτησε να μην ανήκει ούτε στους ζωντανούς ούτε στους νεκρούς. Της το έδωσαν.
Ο Οβίδιος αρχίζει αυτή την ιστορία με μια προειδοποίηση: «Απομακρυνθείτε, κόρες· απομακρυνθείτε, πατέρες. Ή, αν σας ευχαριστεί το τραγούδι μου, μην πιστέψετε ότι αυτό συνέβη».
Η Μύρρα ήταν κόρη του Κινύρα, βασιλιά της Κύπρου. Είχε μνηστήρες από όλη την Ανατολή και τους αρνήθηκε όλους — γιατί αγαπούσε τον πατέρα της με τρόπο που δεν έπρεπε.
Ο Οβίδιος της δίνει έναν μακρύ μονόλογο, και το ασυνήθιστο είναι ότι εκείνη καταλαβαίνει απόλυτα τι της συμβαίνει. Λέει στον εαυτό της ότι αυτό είναι έγκλημα, ότι τα ζώα το κάνουν αλλά ο άνθρωπος όχι, ότι πρέπει να σταματήσει. Παλεύει σελίδες ολόκληρες.
Και στο τέλος πάει να κρεμαστεί.
Την βρίσκει η γριά παραμάνα της, την κατεβάζει και επιμένει να μάθει γιατί. Όταν το μαθαίνει, δεν φρίττει: αποφασίζει να τη σώσει με τον μόνο τρόπο που ξέρει, δηλαδή να της δώσει αυτό που θέλει.
Ήταν οι μέρες της γιορτής της Δήμητρας. Οι παντρεμένες γυναίκες κοιμόντουσαν χωριστά για εννιά νύχτες, και η βασίλισσα έλειπε από το παλάτι.
Η παραμάνα πήγε στον βασιλιά, που είχε πιει, και του είπε ότι υπάρχει μια κοπέλα ερωτευμένη μαζί του — της ίδιας ηλικίας με την κόρη του. Εκείνος δέχτηκε να την δει, στο σκοτάδι.
Έτσι έγινε, τρεις νύχτες.
Την τελευταία, ο Κινύρας θέλησε να δει το πρόσωπο αυτής που κρατούσε και έφερε λυχνάρι.
Η Μύρρα έφυγε τρέχοντας από το παλάτι με τον πατέρα της πίσω της και σπαθί στο χέρι.
Περιπλανήθηκε εννιά μήνες, έγκυος, από την Κύπρο ως την Αραβία. Και όταν πια δεν άντεχε ούτε να ζει ούτε να πεθάνει, σήκωσε τα χέρια της και μίλησε στους θεούς.
Δεν ζήτησε συγχώρεση. Ζήτησε κάτι πολύ πιο ακριβές: να μην ανήκει σε καμία από τις δύο κατηγορίες. «Διώξτε με και από τους ζωντανούς και από τους νεκρούς», είπε, «για να μην μολύνω ούτε τη ζωή ούτε τον θάνατο».
Οι θεοί δέχτηκαν.
Τα πόδια της βυθίστηκαν στο χώμα και έγιναν ρίζες. Το δέρμα της σκλήρυνε σε φλοιό. Τα χέρια της άπλωσαν σε κλαδιά. Το πρόσωπό της χάθηκε τελευταίο.
Έγινε το δέντρο της σμύρνας. Και ο Οβίδιος γράφει ότι, αν και έχασε το σώμα και τη φωνή της, δεν έχασε τα δάκρυα: το δέντρο στάζει ρετσίνι, ένα ακριβό αρωματικό υγρό που κρατάει το όνομά της — σμύρνα, μύρο.
Το παιδί μεγάλωνε ακόμα μέσα στον κορμό. Όταν ήρθε η ώρα, το ξύλο ράγισε και βγήκε ένα αγόρι. Το πήραν οι νύμφες και το άλειψαν με τα δάκρυα της μητέρας του.
Ήταν ο Άδωνις — και έγινε, όπως έλεγαν, ο ομορφότερος άνθρωπος που υπήρξε.
Οι αρχαίοι κρατούσαν αυτή την ιστορία δίπλα σε εκείνη του Οιδίποδα, ως το αντίστροφό της. Ο Οιδίποδας έκανε το ίδιο έγκλημα χωρίς να ξέρει και τυφλώθηκε όταν έμαθε. Η Μύρρα ήξερε από την αρχή, πάλεψε, έχασε — και η τιμωρία της δεν ήταν να πονέσει, αλλά να πάψει να είναι κάποια.