Μυθολογία · Επίπεδο Β1
Η Σεμέλη
Η παγίδα της Ήρας και η διπλή γέννηση του Διονύσου.
Η Σεμέλη ήταν κόρη του Κάδμου, του βασιλιά της Θήβας. Ο Δίας την ερωτεύτηκε και ερχόταν να τη δει χωρίς να εμφανίζει όλη τη θεϊκή του δύναμη.
Η Ήρα το έμαθε, όπως τα μάθαινε πάντα.
Αυτή τη φορά δεν έστειλε τέρας. Έστησε μια παγίδα.
Στις Μεταμορφώσεις του Οβίδιου, πήρε τη μορφή της ηλικιωμένης Βερόης, της παραμάνας που είχε μεγαλώσει τη Σεμέλη, και πήγε να καθίσει μαζί της.
Την άφησε να μιλήσει για τον αγαπημένο της. Και ύστερα είπε, με φωνή γεμάτη έγνοια: «Είσαι σίγουρη ότι είναι ο Δίας, παιδί μου; Πολλοί άντρες λένε ψέματα σε μια κοπέλα. Ζήτησέ του μια απόδειξη».
Ποια απόδειξη; Να έρθει μια φορά όπως πηγαίνει στην Ήρα. Με όλη του τη θεϊκή μορφή.
Η Σεμέλη το σκέφτηκε και της φάνηκε λογικό.
Την επόμενη φορά, ζήτησε από τον Δία μια χάρη — χωρίς να πει ποια. Και εκείνος, χαρούμενος, ορκίστηκε στα νερά της Στύγας ότι θα της τη δώσει.
Αυτός ο όρκος δεν λύνεται ούτε από τους θεούς.
Όταν άκουσε τι ζητούσε, ο Δίας μετάνιωσε αμέσως. Είχε όμως ήδη δώσει τον όρκο και δεν μπορούσε να πάρει πίσω την υπόσχεσή του.
Ο Οβίδιος γράφει ότι διάλεξε τον πιο αδύναμο κεραυνό του και προσπάθησε να περιορίσει τη δύναμή του. Δεν ήταν αρκετό.
Η Σεμέλη δεν άντεξε τον κεραυνό και τη φωτιά που συνόδευαν αυτή τη θεϊκή εμφάνιση και πέθανε.
Μέσα της όμως υπήρχε ήδη ένα παιδί, έξι μηνών.
Ο Δίας έσωσε το αγέννητο παιδί και το έκρυψε μέσα στον μηρό του ώσπου να συμπληρωθεί ο χρόνος της γέννησής του.
Έτσι ο Διόνυσος ονομάστηκε «δυο φορές γεννημένος». «Διθύραμβος» ήταν επίσης τίτλος του και το όνομα ενός χορικού τραγουδιού προς τιμήν του. Η παλιά εξήγηση ότι η λέξη σημαίνει «αυτός που πέρασε από δύο πόρτες» είναι γοητευτική, αλλά η πραγματική ετυμολογία της παραμένει άγνωστη.
Πολλά χρόνια αργότερα, όταν έγινε θεός, ο Διόνυσος κατέβηκε στον Κάτω Κόσμο. Δεν πήγε για δόξα και δεν πήγε για δοκιμασία.
Πήγε να πάρει τη μητέρα του και την ανέβασε στον Όλυμπο. Εκεί έγινε αθάνατη με το όνομα Θυώνη.
Η ιστορία δεν μας λέει ότι είναι κακό να ζητάμε αποδείξεις. Η Σεμέλη πήρε μια επικίνδυνη απόφαση επειδή η Ήρα την εξαπάτησε, ενώ ο Δίας υποσχέθηκε κάτι πριν ακούσει τι ήταν. Ο μύθος θυμίζει ότι μια σοβαρή υπόσχεση χρειάζεται σκέψη και ότι η εμπιστοσύνη δεν πρέπει να χτίζεται πάνω στην εξαπάτηση.