Η Ιώ

Όταν ο Δίας ερωτεύτηκε την όμορφη ιέρεια, προσπάθησε να το κρύψει από τη γυναίκα του. Μόλις η Ήρα άρχισε να υποψιάζεται κάτι, ο Δίας πανικοβλήθηκε και μεταμόρφωσε την Ιώ σε μια πανέμορφη άσπρη αγελάδα. Η Ήρα όμως δεν ξεγελάστηκε. Με γλυκιά φωνή ζήτησε την αγελάδα για δώρο — και ο Δίας, για να μη φανερωθεί το ψέμα του, δεν μπορούσε να αρνηθεί.

Η θεά έδωσε την Ιώ σε έναν φοβερό φύλακα: τον Άργο τον Πανόπτη, έναν γίγαντα με εκατό μάτια. Ακόμη κι όταν κοιμόταν, μερικά μάτια του έμεναν πάντα ανοιχτά, έτσι ώστε η Ιώ δεν μπορούσε ούτε στιγμή να ξεφύγει. Έβοσκε δεμένη σε μια ελιά, ενώ ο πατέρας της την αναζητούσε παντού χωρίς να φαντάζεται ότι η αγελάδα με τα λυπημένα μάτια ήταν η κόρη του.

Ο Δίας δεν άντεχε να τη βλέπει να υποφέρει, γι' αυτό έστειλε τον Ερμή. Ο πονηρός θεός πλησίασε τον γίγαντα σαν απλός βοσκός και άρχισε να παίζει μουσική με τη φλογέρα του και να διηγείται ατελείωτες ιστορίες. Σιγά σιγά τα μάτια του Άργου έκλεισαν ένα ένα, ώσπου τον πήρε ο ύπνος ολόκληρο. Τότε ο Ερμής τον σκότωσε και ελευθέρωσε την Ιώ. Η Ήρα, για να τιμήσει τον φύλακά της, έβαλε τα εκατό μάτια του στην ουρά του αγαπημένου της πουλιού, του παγωνιού — εκεί λάμπουν μέχρι σήμερα.

Η εκδίκηση της θεάς όμως δεν είχε τελειώσει. Έστειλε στην Ιώ έναν οίστρο, μια μύγα που την τσιμπούσε συνέχεια και δεν την άφηνε να ησυχάσει. Τρελή από τον πόνο, η Ιώ έτρεχε από χώρα σε χώρα. Πέρασε τη θάλασσα που ονομάστηκε από εκείνη Ιόνιο πέλαγος και το στενό που οι Έλληνες είπαν Βόσπορο, δηλαδή «πέρασμα της αγελάδας». Ύστερα από χρόνια περιπλάνησης έφτασε εξαντλημένη στην Αίγυπτο.

Εκεί, δίπλα στον Νείλο, ο Δίας την άγγιξε απαλά και της ξανάδωσε την ανθρώπινη μορφή της. Η Ιώ γέννησε έναν γιο, τον Έπαφο, και έζησε τιμημένη στη νέα της πατρίδα. Από τη γενιά της κατάγονταν σπουδαίοι ήρωες — ανάμεσά τους ο Περσέας και ο Ηρακλής.