Μυθολογία · Επίπεδο Β1
Ο Μόψος και ο Κάλχας
Δύο μάντεις δοκίμασαν τις γνώσεις τους σε έναν παράξενο αγώνα.
Ο Κάλχας ήταν ο μάντης των Ελλήνων στην Τροία. Αυτός είχε πει ότι πρέπει να θυσιαστεί η Ιφιγένεια. Αυτός είχε εξηγήσει τον λοιμό. Αυτός είχε πει ότι ο πόλεμος θα κρατήσει δέκα χρόνια.
Κουβαλούσε όμως και έναν δικό του χρησμό, από πολύ παλιά: ότι θα πεθάνει την ημέρα που θα συναντήσει μάντη καλύτερο από αυτόν.
Μετά την άλωση της Τροίας, δεν γύρισε με τα καράβια. Πήγε με τα πόδια, με λίγους συντρόφους, προς τον Κολοφώνα της Μικράς Ασίας.
Στον Κολοφώνα βρήκε έναν άλλο μάντη. Τον έλεγαν Μόψο.
Έκαναν διαγωνισμό.
Ο Κάλχας ρώτησε πρώτος. Έδειξε μια άγρια συκιά που στεκόταν εκεί κοντά, γεμάτη καρπούς.
«Πόσα σύκα έχει;»
Ο Μόψος κοίταξε το δέντρο και απάντησε χωρίς να μετρήσει: «Δέκα χιλιάδες, ακόμη ένα δοχείο γεμάτο και ένα σύκο παραπάνω».
Τα μάζεψαν όλα. Ήταν ακριβώς τόσα.
Ύστερα ρώτησε ο Μόψος. Έδειξε μια γουρούνα που ήταν έγκυος.
«Πόσα μικρά έχει μέσα της; Και πότε θα γεννήσει;»
Ο Κάλχας σκέφτηκε και είπε «οκτώ».
Ο Μόψος χαμογέλασε. «Εννιά», είπε. «Και είναι όλα αρσενικά. Και θα γεννηθούν αύριο, την έκτη ώρα».
Την επόμενη μέρα, την έκτη ώρα, γεννήθηκαν εννιά αρσενικά γουρουνάκια.
Ο Κάλχας κατάλαβε.
Σύμφωνα με τον Ψευδο-Απολλόδωρο, η πρόβλεψη του Μόψου βγήκε σωστή. Ο Κάλχας κατάλαβε ότι είχε συναντήσει ανώτερο μάντη και πέθανε από λύπη. Οι σύντροφοί του τον έθαψαν εκεί.
Είναι ένας μύθος για ανθρώπους που η δουλειά τους είναι να ξέρουν το μέλλον — και για το τι σημαίνει να ξέρεις εκ των προτέρων ότι κάποια μέρα θα σε ξεπεράσει κάποιος.
Άλλες αρχαίες παραδόσεις συνδέουν τον Μόψο με πόλεις και μαντεία της Κιλικίας. Το μαντείο που έφερε το όνομά του στους Μαλλούς ήταν γνωστό ακόμη στα ρωμαϊκά χρόνια.
Και υπάρχει και μια λεπτομέρεια που δεν είναι μύθος.
Στο Καράτεπε της Κιλικίας βρέθηκε μια δίγλωσση επιγραφή του 8ου αιώνα π.Χ., γραμμένη στα φοινικικά και στα ιερογλυφικά λουβικά. Μιλά για έναν βασιλικό «οίκο του Μόψου»: το όνομα εμφανίζεται ως «Μοπσός» στη φοινικική μορφή και ως «Μούκσας» στη λουβική. Η ομοιότητα με τον μυθικό Μόψο είναι σημαντική, αλλά η επιγραφή δεν αποδεικνύει ότι ο μάντης ήταν ιστορικό πρόσωπο.